KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
CRABV 52 PLEN 068
CRABV 52 PLEN 068
B
ELGISCHE
K
AMER VAN
VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
C
HAMBRE DES REPRÉSENTANTS
DE
B
ELGIQUE
B
EKNOPT
V
ERSLAG
C
OMPTE
R
ENDU
A
NALYTIQUE
P
LENUMVERGADERING
S
ÉANCE PLÉNIÈRE
woensdag
mercredi
17-12-2008
17-12-2008
namiddag
après-midi
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
i
INHOUD
SOMMAIRE
Berichten van verhindering
1
Excusés
1
Agenda
1
Ordre du jour
1
Bijzondere commissie belast met het onderzoek
naar de financiële en bankcrisis
1
Commission spéciale chargée d'examiner la crise
financière et bancaire
1
Sprekers: Yves Leterme, eerste minister,
Jean-Marc Nollet, voorzitter van de Ecolo-
Groen!-fractie, Gerolf Annemans, voorzitter
van
de
Vlaams
Belang-fractie, Peter
Vanvelthoven, voorzitter van de sp.a-fractie,
Servais Verherstraeten, voorzitter van de
CD&V-fractie, Bart Tommelein, voorzitter van
de Open Vld-fractie, Jean Marie Dedecker,
voorzitter van de LDD-fractie, Meyrem
Almaci, Christian Brotcorne, voorzitter van
de cdH-fractie, Daniel Bacquelaine, voorzitter
van de MR-fractie
Orateurs: Yves Leterme, premier ministre,
Jean-Marc Nollet, président du groupe Ecolo-
Groen!, Gerolf Annemans, président du
groupe Vlaams Belang, Peter Vanvelthoven,
président
du
groupe
sp.a,
Servais
Verherstraeten, président du groupe CD&V,
Bart Tommelein, président du groupe Open
Vld, Jean Marie Dedecker, président du
groupe LDD, Meyrem Almaci, Christian
Brotcorne, président du groupe cdH, Daniel
Bacquelaine, président du groupe MR
Debat over de brief van 17 december 2008 van de
eerste minister aan de vice-eersteminister en
minister van Justitie inzake het Fortis-dossier
5
Débat sur la lettre du 17 décembre 2008 du
premier ministre au vice-premier ministre et
ministre de la Justice au sujet du dossier Fortis
5
Sprekers: Gerolf Annemans, voorzitter van
de Vlaams Belang-fractie, Jean-Marc Nollet,
voorzitter van de Ecolo-Groen!-fractie, Jean
Marie Dedecker, voorzitter van de LDD-
fractie, Servais Verherstraeten, voorzitter van
de
CD&V-fractie,
Daniel
Bacquelaine,
voorzitter van de MR-fractie, Thierry Giet,
voorzitter van de PS-fractie, Bart Tommelein,
voorzitter van de Open Vld-fractie, Peter
Vanvelthoven, voorzitter van de sp.a-fractie,
Jan Jambon, voorzitter van de N-VA-fractie,
Christian Brotcorne, voorzitter van de cdH-
fractie, Stefaan Van Hecke, Yves Leterme,
eerste minister
Orateurs: Gerolf Annemans, président du
groupe Vlaams Belang, Jean-Marc Nollet,
président du groupe Ecolo-Groen!, Jean
Marie Dedecker, président du groupe LDD,
Servais Verherstraeten, président du groupe
CD&V, Daniel Bacquelaine, président du
groupe MR, Thierry Giet, président du groupe
PS, Bart Tommelein, président du groupe
Open Vld, Peter Vanvelthoven, président du
groupe sp.a, Jan Jambon, président du
groupe N-VA, Christian Brotcorne, président
du groupe cdH, Stefaan Van Hecke, Yves
Leterme, premier ministre
Regeling van de werkzaamheden
21
Ordre des travaux
21
Sprekers: Jean-Marc Nollet, voorzitter van de
Ecolo-Groen!-fractie
Orateurs: Jean-Marc Nollet, président du
groupe Ecolo-Groen!
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
1
PLENUMVERGADERING
SÉANCE PLÉNIÈRE
van
WOENSDAG
17
DECEMBER
2008
Namiddag
______
du
MERCREDI
17
DÉCEMBRE
2008
Après-midi
______
De vergadering wordt geopend om 14.17 uur en
voorgezeten door de heer Herman Van Rompuy.
La séance est ouverte à 14 h 17 par M. Herman
Van Rompuy, président.
Tegenwoordig bij de opening van de vergadering
zijn de ministers van de federale regering: de heer
Yves Leterme, mevrouw Sabine Laruelle, de heren
Charles Michel en Melchior Wathelet
Ministres du gouvernement fédéral présents lors de
l'ouverture de la séance : M. Yves Leterme, Mme
Sabine Laruelle, MM. Charles Michel et Melchior
Wathelet
Een reeks mededelingen en besluiten moet ter
kennis gebracht worden van de Kamer. Zij worden
op de website van de Kamer en in de bijlage bij het
integraal verslag van deze vergadering opgenomen.
Une série de communications et de décisions
doivent être portées à la connaissance de la
Chambre. Elles seront publiées sur le site web de la
Chambre et insérées dans l'annexe du compte
rendu intégral de cette séance.
Berichten van verhindering
Gezondheidsredenen: Wouter De Vriendt en Hilâl
Yalvin
Federale regering
Karel De Gucht, minister van Buitenlandse Zaken:
met zending buitenslands
Excusés
Raisons de santé : Hilâl De Vriendt et Hilâl Yalcin
Gouvernement fédéral
Karel De Gucht, ministre des Affaires étrangères/
en mission à l'étranger
01 Agenda
01 Ordre du jour
Overeenkomstig het advies van de Conferentie van
voorzitters van 17 december 2008 stel ik u voor
morgen, donderdag, om 10 uur de bespreking van
de begrotingen voort te zetten en op verzoek van
mevrouw Katrien Schryvers het wetsvoorstel (de
dames Katrien Schryvers en Valérie Déom, de
heren Joseph George en Olivier Hamal en mevrouw
Sabien
Lahaye-Battheu)
tot
wijziging
van
artikel 133, § 6, eerste lid, en artikel 526ter van het
Wetboek van vennootschappen, nr. 1663/1, in te
schrijven.
Conformément à l'avis de la Conférence des
présidents de ce 17 décembre 2008 je vous
propose de continuer jeudi à 10 heures la
discussion des budgets et, à la demande de Mme
Katrien Schryvers, d'inscrire à l'ordre du jour de la
séance plénière de l'après-midi la proposition de loi
(Mmes Katrien Schryvers et Valérie Déom, MM.
Joseph George et Olivier Hamal et Mme Sabien
Lahaye-Battheu)
modifiant
l'article 133,
§ 6,
alinéa 1
er
, et l'article 526ter du Code des sociétés,
n° 1663/1.
Geen bezwaar? (Neen)
Aldus zal geschieden.
Pas d'observation ? (Non)
Il en sera ainsi.
02 Bijzondere commissie belast met het
onderzoek naar de financiële en bankcrisis
02 Commission spéciale chargée d'examiner la
crise financière et bancaire
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
2
Ik deel u de namen van de senatoren mee die zijn
aangewezen als lid van de bijzondere commissie
belast met het onderzoek naar de financiële en
bankcrisis:
Je vous communique les noms des sénateurs
désignés en tant que membre de la commission
spéciale chargée d'examiner la crise financière et
bancaire :
- CD&V:
vaste leden: Wouter Beke, Hugo Vandenberghe;
plaatsvervangers: Els Van Hoof, Miet Smet;
- MR:
vaste leden: Christine Defraigne, Marie-Hélène
Crombé-Berton;
plaatsvervangers: Dominique Tilmans, Berni Collas;
- Open Vld:
vast lid: Roland Duchatelet;
plaatsvervanger: Jean-Jacques De Gucht;
- VB:
vast lid: Anke Van dermeersch;
plaatsvervanger: Freddy Van Gaever;
- PS:
vast lid: Joëlle Kapompolé;
plaatsvervanger: Christiane Vienne;
- sp.a+Vl.Pro:
vast lid: Johan Vande Lanotte;
plaatsvervanger: André Van Nieuwkerke;
- cdH:
vast lid: Vanessa Matz;
plaatsvervanger: Francis Delpérée;
- Ecolo:
vast lid: José Daras;
plaatsvervanger: Isabelle Durant.
- CD&V:
effectifs : Wouter Beke, Hugo Vandenberghe;
suppléants : Els Van Hoof, Miet Smet;
- MR:
effectifs : Christine Defraigne, Marie-Hélène
Crombé-Berton;
suppléants : Dominique Tilmans, Berni Collas;
- Open Vld:
effectif : Roland Duchatelet;
suppléant : Jean-Jacques De Gucht;
- VB:
effectif : Anke Van dermeersch;
suppléant : Freddy Van Gaever;
- PS:
effectif : Joëlle Kapompolé;
suppléant : Christiane Vienne;
- sp.a+Vl.Pro:
effectif : Johan Vande Lanotte;
suppléant : André Van Nieuwkerke;
- cdH:
effectif : Vanessa Matz;
suppléant : Francis Delpérée;
- Ecolo:
effectif : José Daras;
suppléant : Isabelle Durant.
Mevrouw Freya Piryns (Groen!) zal in de
hoedanigheid van lid zonder stemrecht zetelen.
Mme Freya Piryns (Groen!) siégera comme
membre sans voix délibérative.
02.01
Eerste
minister
Yves
Leterme
(Nederlands): Naar aanleiding van berichten in de
media dat ik of leden van mijn beleidscel de
gerechtelijke instanties die moeten oordelen over
bepaalde aspecten in het Fortisdossier, zouden
hebben pogen te beïnvloeden, heb ik zopas een
brief gericht aan de minister van Justitie. Ik vraag
om een kopie van deze brief te mogen bezorgen
aan de leden van de Kamer.
De voorzitter: Dat zal meteen gebeuren.
02.01 Yves Leterme, premier ministre (en
néerlandais) : Je viens d'adresser un courrier au
ministre de la Justice à la suite de la diffusion dans
les médias d'informations laissant entendre que
nous aurions, moi-même ou des membres de ma
cellule stratégique, cherché à influencer les
instances judiciaires appelées à se prononcer sur
certains aspects du dossier Fortis. Je demande à
pouvoir communiquer une copie de ce courrier aux
membres de la Chambre.
Le président : Cela va être fait à l'instant.
02.02 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): Wat staat
er in die brief? Is het kabinet van de eerste minister
tussenbeide gekomen bij de gerechtelijke instanties
met betrekking tot het Fortis-dossier? Zo ja, op welk
niveau? Wie heeft die druk uitgeoefend en
wanneer? Kunnen we dit belangrijke debat vandaag
of morgen voeren?
De voorzitter: Ik heb nog niet de kans gehad om
die brief te lezen. Ik ben ervan uitgegaan dat hij
02.02 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : Quel est
le contenu de ce courrier ? Le cabinet du premier
ministre est-il intervenu auprès de responsables de
la Justice dans le dossier Fortis ? Si oui, à quel
niveau ? Qui a exercé ces pressions et quand ?
Pouvons-nous
mener
ce
débat
important
aujourd'hui ou demain ?
Le président : Je n'ai pas encore eu l'occasion de
lire ce courrier, que j'ai considéré comme un simple
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
3
gewoon ter informatie werd bezorgd.
élément d'information.
02.03 Gerolf Annemans (Vlaams Belang): Doet
de premier deze mededeling aan het begin van dit
debat omdat hij wenst dat we hier vandaag met
hem over deze zaak debatteren? En als dat zo is,
zal hij dan antwoorden op onze vragen?
02.03 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : Le
premier ministre fait-il cette communication à
l'entame du débat parce qu'il souhaite discuter de
cette question avec nous aujourd'hui ? Et si tel est
le cas, répondra-t-il à nos questions ?
02.04
Eerste
minister
Yves
Leterme
(Nederlands): Naar aanleiding van allerlei gissingen
in de media wil ik op een transparante manier
duidelijkheid verschaffen. Uit de brief is op te
maken dat ik het verder aan de minister van Justitie
overlaat om al dan niet initiatieven te nemen.
02.04 Yves Leterme, premier ministre (en
néerlandais): À la suite de conjectures sur ce
dossier dans les médias, je souhaite faire la clarté
de la manière la plus transparente qui soit. Je laisse
entendre dans le courrier que j'ai envoyé que je
laisse au ministre de la Justice le soin de décider s'il
y a lieu ou non de prendre des initiatives.
02.05 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro): De
Kamer moet zich hierover beraden. We zouden
eerst moeten debatteren over de eventuele
inmenging van de premier of van zijn kabinet bij de
rechterlijke macht. Normaal gezien zouden we die
problematiek aankaarten in het kader van de
begroting, maar nu de premier de kwestie zelf te
berde heeft gebracht, vraag ik een specifiek debat.
02.05 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro) : La
Chambre doit en délibérer. Nous devrions
commencer par débattre de l'immixtion éventuelle
du premier ministre ou de son cabinet dans la
sphère réservée au pouvoir judiciaire. Nous
devrions normalement évoquer cette question dans
le cadre du budget mais puisque le premier ministre
a abordé lui-même le sujet, je demande un débat
spécifique.
02.06 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): Het
verzoek van de eerste minister is gewettigd en ik
vraag dat de conferentie van voorzitters zou
bijeenkomen met het oog op de regeling van de
werkzaamheden.
02.06 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : La
demande du premier ministre est légitime et je
demande que la Conférence des présidents se
réunisse pour organiser nos travaux.
02.07 Gerolf Annemans (Vlaams Belang): De
brief die we net kregen, is zo gedetailleerd, dat ik
een korte schorsing vraag om ze rustig te kunnen
bekijken.
De voorzitter: Ik stel inderdaad voor dat de
Conferentie van de voorzitters nu kort vergadert.
02.07 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : La
lettre dont nous venons de recevoir le texte est si
détaillée que je demande une brève suspension
pour pouvoir en prendre connaissance à l'aise.
Le président : Je propose que la Conférence des
présidents se réunisse un instant maintenant.
De vergadering wordt geschorst om 14.26 uur.
La séance est suspendue à 14 h 26.
De vergadering wordt hervat om 14.46 uur.
Elle est reprise à 14 h 46.
De voorzitter: De werkzaamheden van onze
middagvergadering zullen wij om 16 uur hervatten.
De vergadering wordt geschorst om 14.47 uur.
Le président : Nous reprendrons nos travaux à 16
heures.
La séance est suspendue à 14 h 47.
De vergadering wordt hervat om 16.08 uur.
Elle est reprise à 16 h 08.
02.08 Servais Verherstraeten (CD&V): Wij vragen
een bijkomende schorsing om de brief van de
premier te bespreken.
02.08 Servais Verherstraeten (CD&V) : Nous
demandons une nouvelle suspension en vue
d'examiner la lettre du premier ministre.
02.09 Bart Tommelein (Open Vld): Wij sluiten ons
daarbij aan.
02.09 Bart Tommelein (Open Vld) : Nous nous
joignons à cette demande.
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
4
02.10 Gerolf Annemans (Vlaams Belang):
Normaal gezien wordt een verzoek tot schorsing
gemotiveerd. Er wordt echter geen enkele reden
opgegeven om te schorsen. Bijgevolg moet de
voorzitter dit verzoek weigeren.
Wij hebben de brief van de eerste minister alleszins
reeds bestudeerd en wij beschikken over voldoende
achtergrond om het debat onmiddellijk aan te
vatten.
02.10 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : En
principe, une demande de suspension doit être
motivée, mais aucun motif n'est avancé à l'appui de
cette suspension. Le président doit donc refuser
cette demande.
Nous avons en tout cas déjà examiné la lettre du
premier ministre et nous disposons d'un contexte
suffisant pour entamer immédiatement le débat.
02.11 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro): Waarom
vraagt men een bijkomend uitstel? Als het is om de
premier toe te laten om een tweede brief te
schrijven, namelijk zijn ontslagbrief, dan gaan wij
akkoord.
02.11 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro) :
Pourquoi demande-t-on un nouveau report ? Si
c'est pour permettre au premier ministre de rédiger
une seconde lettre, à savoir sa lettre de démission,
nous sommes d'accord.
02.12 Jean Marie Dedecker (LDD): Op de
Conferentie van voorzitters vroegen wij extra tijd om
het dossier te bestuderen, maar toen wilden de
fractievoorzitters van de meerderheid van geen
uitstel weten. Nu wordt plots extra tijd gevraagd.
Iedereen ging er daar nochtans mee akkoord om
het debat om 16.00 uur aan te vatten. Er vindt op dit
moment een dringende vergadering van de
procureur en zijn acolieten plaats. Ik begrijp dat
men op het resultaat daarvan wil wachten, maar het
Parlement heeft het recht om nu het debat aan te
vatten.
02.12 Jean Marie Dedecker (LDD) : Nous avons
demandé en Conférence des présidents un délai
supplémentaire pour pouvoir étudier le dossier,
mais les présidents de groupe de la majorité n'ont
rien voulu savoir. Et à présent, on demande
subitement un délai supplémentaire. Tout le monde
était pourtant d'accord pour ouvrir le débat à 16 h.
Une réunion importante du procureur et de ses
acolytes a lieu en ce moment. Je comprends qu'on
veuille en attendre le résultat, mais le Parlement a
le droit d'entamer le débat maintenant.
02.13 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): Iedereen
is zich bewust van de ernst van het debat dat we
moeten voeren. We hebben een uur de tijd gehad
om de brief te lezen en te analyseren. De partijen
van de meerderheid hebben ook van die tijd gebruik
kunnen maken. We moeten voorkomen dat een
volgende schorsing van de zitting een gelegenheid
wordt om het debat uit te stellen; het debat moet nu
gevoerd worden. Iedereen moet dat vanuit zijn
eigen politiek standpunt doen. Wat hier gebeurt
raakt het principe van de scheiding der machten.
Een vergadering van de meerderheid om het
standpunt van elkeen ten opzichte van dit gegeven
te kennen is niet nodig. Het is tijd om conclusies te
trekken.
02.13 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : Tout le
monde est conscient de la gravité du débat que
nous devons tenir. Nous avons eu une heure pour
lire cette lettre et l'analyser. Les partis de la majorité
ont, eux aussi, profité de ce temps. Il faut éviter
qu'une nouvelle suspension de séance ne soit
l'occasion d'un déplacement du débat ; c'est
maintenant qu'il doit avoir lieu. Chacun doit se
positionner d'un point de vue politique. Ce qui se
passe touche au principe de la séparation des
pouvoirs. Nul besoin d'une réunion de majorité pour
connaître la position de chacun par rapport à cet
enjeu. À présent, nous devons tirer les conclusions.
02.14 Meyrem Almaci (Ecolo-Groen!): Ik sluit mij
aan bij wat de heer Nollet heeft gezegd. De vraag
voor een extra schorsing doet dit potje nog meer
stinken. De grenzen van het fatsoen werden door
deze regering al lang overschreden. Het debat
aangaan is het minste wat de meerderheid en de
premier nu kunnen doen.
02.14 Meyrem Almaci (Ecolo-Groen!) : Je me
rallie à ce qu'a dit M. Nollet. La demande d'une
nouvelle suspension alourdit encore la situation. Le
gouvernement a dépassé toutes les limites de la
décence et ce, depuis longtemps déjà. Entamer le
débat serait à présent est le moins que la majorité
et le premier ministre puissent faire.
02.15 Christian Brotcorne (cdH): De brief bevat
informatie die niet onschuldig is. Ik heb nog niet de
gelegenheid gehad om de inhoud te bespreken met
de leden van mijn fractie. Het lijkt me normaal dat
02.15 Christian Brotcorne (cdH) : La lettre
contient des informations qui ne sont pas anodines.
Je n'ai eu l'occasion de discuter de son contenu
qu'avec les représentants de mon groupe. Il me
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
5
we hierover een meerderheidsvergadering kunnen
houden. Ik sta volledig achter dit verzoek maar dat
betekent niet dat het debat tijdens de plenaire
vergadering niet verder wordt gevoerd.
paraît normal que nous puissions avoir une réunion
de majorité sur cet élément. Je souscris à cette
demande, ce qui n'empêche pas que le débat se
poursuive en séance plénière.
02.16 Daniel Bacquelaine (MR): Het is niet de
gewoonte dat men zich verzet wanneer om een
schorsing wordt gevraagd. We hebben er belang
bij dat geen tijd wordt verloren. Laten we de
vergadering relatief kort schorsen en dan onze
werkzaamheden voortzetten.
De voorzitter: Wanneer verschillende fractieleiders
een schorsing vragen, gaat men daar automatisch
op in. Ik stel een schorsing voor van 30 minuten.
02.16 Daniel Bacquelaine (MR) : Il n'est pas de
tradition de s'opposer à une demande d'interruption
de séance. Nous avons intérêt à ne pas perdre de
temps. Faisons une suspension de séance
relativement courte et revenons ici.
Le président : Lorsque plusieurs chefs de groupe
demandent
une
suspension,
celle-ci
est
automatiquement acceptée. Je propose une
suspension de séance de 30 minutes.
De vergadering wordt geschorst om 16.16 uur.
La séance est suspendue à 16 h 16.
De vergadering wordt hervat om 16.57 uur.
Elle est reprise à 16 h 57.
03 Debat over de brief van 17 december 2008 van
de eerste minister aan de vice-eersteminister en
minister van Justitie inzake het Fortis-dossier
03 Débat sur la lettre du 17 décembre 2008 du
premier ministre au vice-premier ministre et
ministre de la Justice au sujet du dossier Fortis
De voorzitter: Daarstraks werd in de Conferentie
van voorzitters besloten om allereerst een debat te
houden over de brief van de eerste minister en de
onderliggende problematiek en daarna over te gaan
tot de bespreking van de rijksmiddelenbegroting en
de algemene uitgavenbegroting. In een eerste
ronde krijgt de oppositie vijftien minuten spreektijd,
de meerderheidspartijen krijgen tien minuten. Het
woord is eerst aan de fractieleider van het Vlaams
Belang.
Le président : Tout à l'heure, il a été décidé en
Conférence des présidents de débattre tout d'abord
de la lettre du premier ministre et du problème
sous-jacent et de passer ensuite à la discussion du
budget des Voies et Moyens et du budget général
des dépenses. Lors d'un premier tour, l'opposition
disposera d'un temps de parole de quinze minutes
et les partis de la majorité d'un temps de parole de
dix minutes. La parole est d'abord au chef de
groupe du Vlaams Belang.
03.01 Gerolf Annemans (Vlaams Belang):
Gisteren kopte De Tijd dat het Fortis-proces kreunt
onder de intriges. In het bewuste stond onder
andere dat er een sterk vermoeden was bij het hof
van beroep dat het geheim van de beraadslaging
over het arrest werd geschonden en dat sommige
partijen in het geding op voorhand hebben
vernomen in welke richting het arrest zou uitgaan.
Waarom heeft de staatsholding FPIM donderdag
nog getracht de uitspraak uit te stellen, hoewel de
FPIM voordien altijd had gehamerd op de absolute
hoogdringendheid van de procedure? Blijkbaar
voelde het Participatiefonds de bui al hangen.
Vanmiddag hebben wij de brief van de premier
gekregen,
die
ik
opvat
als
een
regeringsmededeling. De premier maakte een brief
aan minister Vandeurzen openbaar, omdat hij geen
onduidelijkheid wou laten bestaan over een
mogelijke schending van de scheiding der machten.
De premier zegt in die brief zelf dat er in eerste
03.01 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : Hier,
le quotidien De Tijd faisait ses gros titres avec « les
intrigues dans le cadre du procès Fortis ». Dans
l'article en question, il était entre autres fait état
d'une forte présomption, à la cour d'appel, que le
secret des délibérations n'avait pas été respecté et
que certaines parties à l'instance savaient d'avance
dans quel sens l'arrêt serait prononcé. Pourquoi la
SFPI a-t-elle encore essayé, jeudi, de retarder la
décision alors qu'elle avait toujours insisté
précédemment sur l'urgence absolue de la
procédure ?
Apparemment,
la
Société
de
participations pressentait déjà que le ciel était en
train de s'assombrir.
Aujourd'hui, nous avons reçu le courrier du premier
ministre,
que
je
considère
comme
une
communication du gouvernement. Le premier
ministre a rendu public un courrier adressé au
ministre Vandeurzen, parce qu'il ne veut laisser
planer aucun doute à propos d'une possible
violation de la séparation des pouvoirs. Dans ce
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
6
aanleg contact is geweest tussen de procureur des
Konings, Paul Dhaeyer, en zijn kabinet. En op de
dag voordat het Participatiefonds tot ieders
verbazing uitstel begint te vragen, krijgt de premier
een telefoon van de heer De Groof, de echtgenoot
van een van de rechters, een echtgenoot die
banden heeft met CD&V.
courrier, le premier ministre indique même qu'en
première instance, un contact a eu lieu entre le
procureur du Roi, M. Paul Dhayer, et son cabinet.
Et, la veille du jour où, à la surprise générale, la
Société de participations se met à demander un
délai, le premier ministre reçoit un appel
téléphonique de M. De Groof, l'époux de l'un des
juges, qui a des liens avec le CD&V.
Op donderdag 11 december belt de heer De Groof
opnieuw met kabinetschef Hans D'Hondt en spreekt
hem over een plotse wijziging in de besluitvorming
met betrekking tot het Fortis-dossier, een wijziging
waarmee rechter Christine Schurmans het niet eens
zou zijn. Dan is er in de brief van de premier de zo
mogelijk nog sterkere passage over het feit dat
mevrouw Schurmans de hoogste instanties bij het
Hof van Cassatie heeft kunnen overtuigen van de
mogelijk dramatische wending. Zij heeft dus niet
alleen reeds contact gehad met Hof van Cassatie,
maar tevens de hoogste instanties bij het Hof van
Cassatie blijkbaar van iets moeten overtuigen nog
vóóor het arrest is geveld. Als klap op de vuurpijl
deelt de eerste minister ons mee dat hij via de
echtgenoot van mevrouw Schurmans heeft
vernomen dat zijzelf heeft gevraagd om een
alternatief te vinden en dat er gesuggereerd was dat
men haar zou benoemen in het comité-Lamfalussy,
een suggestie waarop de premier naar eigen
zeggen niet op is ingegaan.
Deze passages uit de brief illustreren twee zaken.
Ten eerste, dat er al decennialang een probleem is
inzake de contacten tussen het gerecht en de
politiek in dit land. En ten tweede is deze manier
van verdedigen alleen maar te begrijpen als een
vlucht vooruit vanwege de premier om de zwaarste
verantwoordelijkheid in dit dossier van de bankcrisis
van zich af te schuiven.
Le jeudi 11 décembre, M. De Groof prend à
nouveau contact par téléphone avec le chef de
cabinet, M. Hans D'Hondt, et l'informe d'un
changement subit dans la prise de décision
concernant le dossier Fortis, un changement que
n'approuverait pas Mme la juge Christine
Schurmans. La lettre du premier ministre contient
alors un passage peut-être plus incroyable encore
concernant le fait que Mme Schurmans a réussi à
convaincre les plus hautes instances de la Cour de
cassation de la possibilité que la situation prenne un
tour dramatique. Elle a donc non seulement déjà eu
des contacts avec la Cour de cassation mais elle a
aussi apparemment dû convaincre les plus hautes
instances de la Cour de cassation de quelque
chose avant que l'arrêt ne soit rendu. En guise de
bouquet final, le premier ministre nous communique
qu'il a appris par l'intermédiaire du mari de Mme
Schurmans qu'elle a demandé elle-même qu'une
autre solution soit trouvée et qu'il avait été suggéré
qu'elle pourrait être nommée au sein de la
commission Lamfalussy, une suggestion à laquelle
le premier ministre, selon ses propres dires, n'a pas
réagi.
Ces passages de la lettre du premier ministre
illustrent deux choses. Premièrement, qu'il existe
dans notre pays depuis des dizaines d'années déjà
un problème en ce qui concerne les contacts entre
la justice et le politique. Deuxièmement, que cette
méthode de défense ne peut être comprise que
comme une fuite en avant du premier ministre qui
cherche à se défaire des responsabilités les plus
lourdes dans ce dossier de la crise bancaire.
Leterme heeft nu gekozen voor de vlucht vooruit,
waarschijnlijk in de veronderstelling dat de aanval
de beste verdediging zou kunnen zijn. Daardoor ben
ik er zo zeker van dat er veel meer aan de hand is.
We hebben in dit dossier zeer dringend een
parlementaire onderzoekscommissie nodig. We
hebben immers niet genoeg aan verklaringen van
de eerste minister als we vast moeten stellen dat hij
zelfs trouwe partijgenoten een mes in de rug steekt
in een poging om zijn eigen hachje te redden. Als
parlementslid heb ik meer dan ooit nood aan de
versie van àlle betrokkenen. Ik wil uitzoeken hoe dat
beheer van die bankcrisis in elkaar zit. De premier
heeft altijd zijn beheer van de bankcrisis naar voren
M. Leterme a aujourd'hui opté pour la fuite en
avant, probablement en supposant que l'attaque
serait la meilleure défense. Je suis dès lors certain
que les choses sont bien plus graves que ce que
l'on veut nous faire croire. Il est urgent qu'une
commission d'enquête parlementaire soit instituée
dans ce dossier. Nous ne pouvons en effet nous
contenter de déclarations du premier ministre alors
que nous constatons qu'il va jusqu'à frapper dans le
dos des membres fidèles de son parti pour tenter
de sauver sa propre peau. En tant que député, je
veux plus que jamais entendre la version de
l'ensemble des intéressés. Je veux savoir comment
cette crise bancaire est gérée exactement. Le
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
7
schoven als bewijs van geloofwaardigheid. Maar
wellicht zijn alle andere dossiers - Brussel-Halle-
Vilvoorde, de staatshervorming.... - die het
afgelopen
anderhalf
jaar
net
de
ongeloofwaardigheid
van
Leterme
hebben
aangetoond, nog maar een schijntje ten opzichte
van wat nu hierachter zit.
Wat wij deze namiddag meemaken, kan ik
vergelijken met het moment waarop Dutroux
ontsnapte en de heer Reynders aan toenmalig
Kamervoorzitter Langendries vroeg om
de
vergadering even te schorsen. Ik kan niet verklaren
dat een eerste minister met een dergelijke brief
naar de Kamer komt zonder dat er veel meer achter
zit dan wat wij hier uit deze brief kunnen leren.
Los daarvan zal mijn fractie vandaag nog een klacht
indienen tegen rechter Schurmans, tegen Leterme
zelf en tegen Jan De Groof. Het gerecht moet
uitzoeken wie wat gezegd en gedaan heeft. Als de
premier dat niet nodig vindt, zullen we hier in de
komende
weken
een
parlementaire
onderzoekscommissie oprichten om het uit te
zoeken.
Na wat wij hier vanmiddag hebben beleefd, kunnen
wij niets anders dan een motie van wantrouwen in
te dienen. (Applaus bij Vlaams Belang)
premier ministre a toujours mis en avant sa manière
de gérer la crise bancaire pour prouver sa
crédibilité. Mais tous les autres dossiers
Bruxelles-Hal-Vilvorde, la réforme de l'État, etc.
qui ont précisément démontré le manque de
crédibilité de M. Leterme au cours des dix-huit mois
écoulés, ne sont peut-être que la pointe de l'iceberg
qui apparaît aujourd'hui.
Ce que nous vivons cette après-midi me fait penser
au moment où Dutroux s'est évadé et où
M. Reynders a demandé au président de la
Chambre de l'époque, M. Langendries, de
suspendre quelques instants la séance. Je ne puis
croire qu'un premier ministre se présente à la
Chambre avec un tel courrier sans que celui-ci
cache bien davantage que ce que nous pouvons y
lire.
Indépendamment de cela, mon groupe déposera
aujourd'hui encore une plainte contre le juge
Schurmans, contre M. Leterme lui-même et contre
M. Jan De Groof. La justice doit déterminer les
responsabilités exactes de chacun dans ce dossier.
Si le premier ministre estime que ce n'est pas
nécessaire, nous instituerons une commission
d'enquête parlementaire dans les prochaines
semaines pour connaître la vérité.
Après ce que nous avons entendu aujourd'hui, nous
n'avons d'autre choix que de déposer une motion
de méfiance. (Applaudissements sur les bancs du
Vlaams Belang)
03.02 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): De
toestand is bijzonder ernstig. De scheiding der
machten staat immers op het spel.
Mijnheer de eerste minister, uw brief roept meer
vragen op dan hij beantwoordt. We willen de
volledige waarheid kennen over de contacten
tussen uw kabinet en justitie, over de contacten
tussen andere kabinetten en justitie en zelfs over de
contacten tussen ministers onderling.
Werd die informatie die uw kabinetschef en justitie
hebben uitgewisseld, reeds bezorgd?
03.02 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : Nous
vivons un moment extrêmement grave qui touche à
la question de la séparation des pouvoirs.
Votre lettre, Monsieur le premier ministre, nous
pose plus de questions qu'elle n'apporte de
réponses. Nous voulons connaître toute la vérité sur
les contacts qui ont eu lieu entre votre cabinet et la
justice, entre d'autres cabinets et la justice et même
entre ministres.
Ces informations échangées entre votre chef de
cabinet et la justice ont-elles été transmises ?
03.03 Gerolf Annemans (Vlaams Belang): Ik lees
hier zopas een Belga-telex waarin het parket
reageert op de mededeling van de eerste minister
aan de Kamer. Ik vraag dat er opnieuw zou
geschorst worden.
03.03 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : Je
prends connaissance à l'instant d'une dépêche
Belga dans laquelle le parquet réagit à la
communication faite par le premier ministre à la
Chambre. Je demande une nouvelle suspension.
03.04 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): De
oppositie bestaat uit verscheidene partijen en
democratie houdt in dat elkeen zijn toespraak mag
afwerken; ik vraag u dan ook het recht van mijn
03.04 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : La
diversité existe au sein de l'opposition et la
démocratie implique que chacun puisse terminer
son discours, je vous demande donc de respecter
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
8
fractie om zich uit te spreken, te eerbiedigen.
De voorzitter: We zullen een beslissing nemen na
uw toespraak.
le droit de mon groupe à s'exprimer.
Le président : Nous prendrons une décision après
votre intervention.
03.05 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): We
wensen te vernemen of wat de eerste minister
aankondigt in zijn brief vandaag wordt bevestigd
door de verschillende betrokkenen. Diverse
verklaringen die buiten het parlement werden
afgelegd laten vermoeden van niet.
De eerste minister moet tekst en uitleg geven. Maar
uit zijn brief blijken al zeer bezwarende feiten, zoals
de talrijke contacten die zijn kabinet heeft gehad
met gerechtelijke kringen. Dat er tot vandaag moest
gewacht worden om die contacten aan te klagen is
nog bezwarender.
Op 10 december al of alleszins op 11 december
had uw kabinetschef aan een en ander een eind
moeten maken en de informatie moeten bekend
maken, gelet op artikel 29 van het Wetboek van
Strafvordering dat bepaalt dat iedere openbare
officier of ambtenaar die kennis krijgt van een
misdaad of van een wanbedrijf verplicht is daarvan
dadelijk bericht te geven aan de procureur des
Konings.
03.05 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : Nous
souhaitons savoir si ce qu'annonce le premier
ministre dans son courrier est aujourd'hui corroboré
par les autres acteurs. Différentes déclarations à
l'extérieur du Parlement nous laissent penser que
non.
Le premier ministre doit s'expliquer et en dire plus.
Mais son courrier révèle déjà des faits accablants
comme le nombre important de contacts que votre
cabinet a eus avec le milieu de la Justice. Avoir dû
attendre aujourd'hui pour que lesdits contacts soient
dénoncés constitue un fait plus accablant encore.
Dès le 10 décembre et, en tout cas, le
11 décembre, votre chef de cabinet aurait dû
couper court et dénoncer l'information reçue, ceci
en regard de l'article 29 du Code d'instruction
criminelle qui stipule que tout fonctionnaire ou
officier public qui acquerra la connaissance d'un
crime ou d'un délit sera tenu d'en donner avis sur-
le-champ au procureur du Roi.
Uw kabinetschef ontvangt een eerste contact op 10
december en een tweede op 11 december. Dat
contact is een inbreuk op de deontologie en de
onpartijdigheid van de rechtbank, men probeert een
benoemingspact te sluiten om de rechter af te
leiden van datgene waarmee ze bezig is. Toch
wacht u tot 17 december om het probleem
aanhangig te maken bij de minister van Justitie,
want de pers doet haar werk en u kunt de zaak niet
meer in de doofpot stoppen. De fout van uw
kabinet draagt u als enige verantwoordelijke voor
dat kabinet. U kunt ons niet verhinderen een
verband te zien tussen die contacten en de door de
regering ingediende aanvraag om de debatten te
heropenen. Er is duidelijk gebruik gemaakt van
informatie.
Tegenover die opeenstapeling van feiten is het tijd
dat u het woord neemt en antwoordt op de zowel
inhoudelijk als naar betekenis zwaarwichtige
vragen. Wij zullen onze conclusies trekken op
grond van uw antwoord. (Applaus bij Ecolo-Groen!)
Votre chef de cabinet reçoit un premier contact le
10 décembre et un second le 11. Ce contact porte
atteinte à la déontologie et à l'impartialité du
tribunal, on essaie d'organiser un pacte de
nominations pour détourner la juge de ce qu'elle est
occupée à faire. Or, vous attendez le 17 décembre
pour saisir le ministre de la Justice du problème,
parce que la presse a fait son travail et que vous ne
pouvez plus étouffer l'affaire. L'erreur de votre
cabinet, vous la portez en tant que seul responsable
de celui-ci. Vous ne pouvez nous empêcher de voir
un lien entre ces contacts et la demande de
réouverture
des
débats
déposée
par
le
gouvernement. Il y a clairement eu utilisation des
informations.
Face à l'accumulation de ces faits, il est temps que
vous vous exprimiez et répondiez aux questions
lourdes de sens et de contenu. Nous tirerons les
conclusions en fonction de votre réponse.
(Applaudissements sur les bancs d'Ecolo-Groen !)
03.06 Gerolf Annemans (Vlaams Belang): Wij
ontvingen net de Belgatelex met de reactie van Paul
Dhaeyer op de brief van de premier. Bovendien
vernamen wij dat Open Vld een parlementaire
onderzoekscommissie wil oprichten. Ik herhaal dus
mijn verzoek van daarstraks om een schorsing van
03.06 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : Nous
venons de recevoir la dépêche Belga comportant la
réaction de M. Paul Dhaeyer à la lettre du premier
ministre. En outre, nous avons appris que
l'Open Vld demande la création d'une commission
d'enquête. Je réitère donc ma demande de
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
9
de vergadering.
suspension de la réunion.
03.07 Jean Marie Dedecker (LDD): Wat Paul
Dhaeyer zegt, is geen nieuwe informatie voor ons.
Wij stellen voor om het debat voort te zetten en alle
fracties te aanhoren. Ik ben benieuwd of Open Vld
de moed heeft om op het spreekgestoelte om een
onderzoekscommissie te vragen.
De voorzitter: Wij schorsen de vergadering nadat
wij alle sprekers hebben gehoord.
03.07 Jean Marie Dedecker (LDD) : Les
déclarations de M. Paul Dhaeyer ne constituent pas
un élément neuf pour nous. Nous proposons de
poursuivre le débat et d'entendre tous les groupes.
Je suis curieux de voir si l'Open Vld aura le courage
de requérir une commission d'enquête à la tribune.
Le président : Nous suspendrons la réunion après
avoir entendu tous les orateurs.
03.08 Servais Verherstraeten (CD&V): De
bankencrisis heeft veel mensen getroffen en roept
vele vragen op. Hoe is dit kunnen gebeuren? Is het
toezicht wel correct verlopen? Hoe wordt de crisis
politiek aangepakt? Om een antwoord te krijgen,
hebben wij hier onlangs de bijzondere commissie
opgericht.
Vandaag heeft de premier in alle openheid en in
volledige transparantie een brief aan het Parlement
bezorgd over alle contacten waarvan hij weet heeft
naar aanleiding van het Fortisproces. Een dergelijke
mate van transparantie komt zelden voor. (Hilariteit
bij LDD en Vlaams Belang)
03.08 Servais Verherstraeten (CD&V) : La crise
bancaire, qui a affecté énormément de gens,
soulève de nombreuses questions. Comment une
telle crise a-t-elle pu éclater ? Le contrôle a-t-il été
déficient ?
Comment
la
classe
politique
appréhende-t-elle cette crise ? Il y a peu, nous
avons créé ici même une commission spéciale afin
d'obtenir des réponses à ces questions.
Aujourd'hui, le premier ministre a adressé au
Parlement, faisant preuve d'une ouverture d'esprit
totale et pratiquant la plus grande transparence,
une lettre mentionnant tous les contacts dont il a eu
connaissance dans le cadre du procès Fortis. Une
telle transparence n'est pas monnaie courante.
(Hilarité sur les bancs du LDD et du Vlaams Belang)
Het is de wens van de regering om duidelijkheid te
verstrekken. Er moet duidelijkheid zijn, zowel op
tuchtrechtelijk gebied als op politiek vlak.
Daarvoor is er maar één oplossing: de oprichting
van een parlementaire onderzoekscommissie die,
naast de opdrachten van de bijzondere commissie,
de aanvullende opdracht krijgt om na te gaan of alle
hangende procedures in verband met de
bankencrisis correct en grondwettelijk zijn verlopen.
Morgen zal de meerderheid een wetsvoorstel
indienen tot oprichting van zo een parlementaire
onderzoekscommissie. (Applaus van CD&V en PS)
Le
gouvernement
souhaite
apporter
des
clarifications. Car il est impératif de faire la clarté,
tant sur le plan du droit disciplinaire que dans le
domaine politique.
Pour y arriver, il n'y a pas trente-six solutions : il faut
créer une commission d'enquête parlementaire qui,
outre les missions incombant à la commission
spéciale,
se
verrait
confier
une
mission
complémentaire consistant à vérifier si toutes les
procédures pendantes concernant la crise bancaire
se sont déroulées dans les règles de l'art et le
respect de la Constitution.
Demain, la majorité déposera une proposition de loi
portant création d'une telle commission d'enquête
parlementaire. (Applaudissements sur les bancs du
CD&V et du PS)
03.09 Daniel Bacquelaine (MR): Samen met de
Senaat zouden we morgen een bijzondere
commissie belast met de financiële crisis oprichten.
We zijn verbaasd, mijnheer de eerste minister, over
de verspreiding van die brief, en over de manier die
werd gekozen om te antwoorden op vragen met
betrekking tot de scheiding der machten en de
eventuele inmenging door de uitvoerende in de
rechterlijke macht. Dat zijn immers fundamentele
kwesties in het kader van de werking van een
03.09 Daniel Bacquelaine (MR) : Nous devions,
demain, avec le Sénat, mettre en place la
commission spéciale relative à la crise financière.
La diffusion de cette lettre, Monsieur le premier
ministre, nous étonne de par la voie choisie pour
répondre à des questionnements qui ont trait à la
séparation des pouvoirs et aux interférences
éventuelles entre l'exécutif et le judiciaire, questions
essentielles
dans
le
fonctionnement
d'une
démocratie. Il eut été logique de vous présenter
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
10
democratie. Het ware logisch geweest dat u eerst
naar het parlement was gekomen. We zijn
verwonderd dat uw uitleg wordt voorafgegaan door
een brief met een nauwgezet relaas van de
opeenvolgende contacten tussen uw kabinet en
betrokkenen bij het gerecht, die meer lijkt op een
proces-verbaal dan op een politieke verklaring. U
zet er ons toe aan om de reflectie verder door te
trekken, met name over de vraag of een bijzondere
commissie dan wel een onderzoekscommissie het
meest opportuun is. In zekere zin maakt u die
inschatting zelf.
d'abord devant les parlementaires. Nous sommes
étonnés que votre explication soit précédée d'une
lettre dans laquelle vous retracez minutieusement
une suite de contacts entre votre cabinet et des
acteurs de la Justice, qui ressemble davantage à un
procès-verbal qu'à une explication politique. Vous
nous poussez à aller plus loin dans la réflexion, et
notamment quant à l'évaluation de l'opportunité
d'avoir une commission spéciale ou plutôt une
commission d'enquête. En quelque sorte, vous
procédez vous-même à l'évaluation.
Het is een moeilijke beslissing waarover we goed
moeten nadenken. Het is onze taak om de
belangen van de spaarders, de belangen van de
economische activiteit zelf en al het betrokken
personeel, de belangen van alle Belgen die
betrokken zijn bij de toekomst van onze financiële
instellingen, te verdedigen. Er worden belangrijke
en moeilijke onderhandelingen gevoerd. Wij zullen
ons niet verzetten tegen de oprichting van een
onderzoekscommissie omdat de vragen van dit
parlement gerechtvaardigd zijn. We willen echter
wel dat deze commissie de scheiding der machten
respecteert en ervoor waakt dat het verloop van de
aangevatte juridische procedures op losse
schroeven wordt gezet.
C'est une question difficile, qui doit nous poser
question. Notre mission est de prendre en charge
les intérêts des épargnants, les intérêts de l'activité
économique elle-même et de l'ensemble du
personnel qu'elle englobe, les intérêts de tous les
Belges qui sont concernés par l'avenir de nos
institutions
financières.
Des
négociations
importantes et difficiles sont en cours. Nous n'allons
pas nous opposer à la création d'une commission
d'enquête car les questions de ce Parlement sont
légitimes. Cependant, nous voulons que celle-ci
respecte la séparation des pouvoirs et fasse en
sorte que le déroulement des procédures judiciaires
en cours ne soit pas remis en question.
We moeten ons er ook voor hoeden het vertrouwen
van de burger in de instellingen niet volledig
onderuit te halen en we moeten ervoor zorgen dat
die instellingen nog een toekomst hebben. Mijn
fractie zal de inoverwegingneming van een
wetsvoorstel
tot
oprichting
van
een
onderzoekscommissie goedkeuren. We wensen
evenwel dat de taken van die commissie
nauwkeurig worden omschreven, en dit zonder
overhaasting. De heer Verherstraeten zal dat
voorstel indienen. De fracties van de meerderheid
zullen dit voorstel steunen en mijn fractie zal zich bij
de meerderheid aansluiten. (Applaus bij de MR)
Nous avons aussi comme mission de ne pas
démolir toute confiance des citoyens dans nos
institutions et que ces dernières aient toujours un
avenir. Mon groupe votera la prise en considération
d'une proposition instaurant une commission
d'enquête. Nous souhaitons cependant que ses
missions soient nettement définies et ce, sans
précipitation. M. Verherstraeten déposera cette
proposition. Les groupes de la majorité la
soutiendront. Mon groupe se joindra à l'ensemble
de la majorité. (Applaudissements sur les bancs du
MR)
03.10 Thierry Giet (PS): U heeft ons ongetwijfeld
uw brief bezorgd met de eerbare bedoeling
transparantie te creëren. De inhoud ervan is echter
uitermate problematisch. De handelingen van de
magistraten en hun gezinsleden druisen in tegen de
deontologie maar ook tegen de wet. Dat zijn
ernstige feiten in een rechtsstaat waar iedereen de
scheiding der machten moet respecteren.
De Kamer kan niet onverschillig staan tegenover de
gevolgen van de feiten die in uw brief worden
uiteengezet.
We hadden de intentie een begeleidingscommissie
op te richten, maar gelet op de feiten waarvan we
03.10 Thierry Giet (PS) : La communication de
votre lettre procède sans doute d'une intention
louable de transparence. Toutefois, son contenu est
profondément problématique. Les comportements
des magistrats et de la famille de magistrats sont
contraires à la déontologie mais aussi à la loi. Les
faits sont graves dans un État de droit où chacun
doit respecter la séparation des pouvoirs.
La Chambre ne peut rester indifférente aux
conséquences des faits repris dans votre courrier.
Nous allions installer une commission du suivi. Il est
évident qu'elle s'avère parfaitement insuffisante au
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
11
kennis hebben genomen, is dat duidelijk volstrekt
ontoereikend. Nu zal er alleen met een
parlementaire onderzoekscommissie licht op deze
zaak geworpen kunnen worden.
De PS-fractie zal dit voorstel tot oprichting van een
parlementaire onderzoekscommissie ondertekenen
om alle grijze zones in verband met de naleving van
de scheiding der machten in onze democratie weg
te nemen.
regard des faits dont nous avons pris connaissance.
Aujourd'hui, seule la mise sur pied d'une
commission d'enquête parlementaire permettra de
faire toute la lumière.
Le groupe PS signera cette proposition d'enquête
parlementaire pour faire disparaître toute zone
d'ombre à propos du respect de la séparation des
pouvoirs dans notre démocratie.
03.11 Bart Tommelein (Open Vld): Open Vld heeft
met verbazing kennis genomen van de nieuwe
elementen in dit dossier, namelijk deze brief van de
premier aan minister Vandeurzen. Het principe van
de scheiding der machten is voor ons heilig. Wie
daaraan tornt moet verantwoording afleggen en de
gevolgen aanvaarden. Elk vermoeden van de
schending van dit principe moet worden onderzocht.
Een parlementaire onderzoekscommissie is dus
absoluut noodzakelijk. Wij gaan het voorstel van
CD&V voor de oprichting van een parlementaire
onderzoekscommissie mee ondertekenen en hopen
dat alle fracties dat doen, zodat deze door een
Kamerbrede meerderheid wordt geschraagd.
(Applaus van Open Vld en CD&V)
03.11 Bart Tommelein (Open Vld) : C'est avec
étonnement que l'Open Vld a pris connaissance des
nouveaux éléments dans ce dossier, à savoir la
lettre du premier ministre adressée au ministre
Vandeurzen. Le principe de la séparation des
pouvoirs est sacré pour nous. Quiconque ne le
respecte pas doit se justifier et en accepter les
conséquences. Toute suspicion de violation de ce
principe doit faire l'objet d'une enquête. Une
commission d'enquête parlementaire est donc
absolument nécessaire. Nous allons cosigner la
proposition du CD&V visant à créer une
commission d'enquête parlementaire et nous
espérons que les autres groupes la signeront aussi
afin que celle-ci soit soutenue par une très large
majorité des députés. (Applaudissements sur les
bancs de l'Open Vld et CD&V)
03.12 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro): Welk
gevoel overheerst bij ons? Het is meer dan
verbazing of een gevoel van gechoqueerd zijn. Wij
zijn vooral heel erg ongerust over de manier waarop
de eerste minister het land naar de complete chaos
leidt. Op een ogenblik waarop de toekomst van het
land op het spel staat en in volle economische crisis
komt hij niet eens uitleggen hoe hij het dossier-
Fortis gaat afhandelen. Neen, hij schrijft een brief
om zijn eigen hachje te redden. En die brief schrijft
de premier dan nog eens in eigen naam, niet
gesteund door de regering.
Op een zo moeilijk ogenblik, waarop het belang van
de spaarders en het personeel van Fortis op het
spel staan, komt de premier met een brief waarin
staat dat hém niets te verwijten valt, maar de
anderen
natuurlijk
wel.
Hij
steekt
een
beschuldigende vinger uit naar minister Reynders,
naar minister Vandeurzen - waar is die eigenlijk op
dit moment? - , naar de subsituut-procureur en naar
de echtgenoot van de betrokken rechter. Hij speelt
cavalier seul en probeert zichzelf wit te wassen.
De brief bewijst de veelvuldige contacten tussen de
betrokken magistraten en de kabinetten van
minister Reynders, Vandeurzen en Leterme. Tot
03.12 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro) : Quel
est le sentiment qui nous domine ? Sommes-nous
stupéfaits ou choqués ? Nous sommes surtout très
inquiets de la manière dont le premier ministre
entraîne notre pays dans le chaos le plus total. Á un
moment où l'avenir de la Belgique est en jeu et en
pleine crise économique, il ne prend même pas la
peine de venir nous expliquer comment il compte
gérer le dossier Fortis. Non, il écrit une lettre pour
sauver sa peau. Et cette lettre, il l'écrit de surcroît
en son nom personnel et sans l'appui du
gouvernement.
À un moment si difficile, auquel les intérêts des
épargnants et du personnel de la Fortis sont en jeu,
le premier ministre se présente devant nous avec
une lettre dans laquelle il est écrit que s'il est quant
à lui irréprochable, ce n'est pas le cas d'autres
protagonistes du dossier. Il pointe un doigt
accusateur en direction des ministres Reynders et
Vandeurzen - on peut d'ailleurs se demander
pourquoi ce dernier n'est pas présent en ce
moment -, du substitut du procureur et de l'époux
de la juge concernée. Ce faisant, il joue cavalier
seul et tente de se disculper.
La lettre apporte la preuve de la multiplicité des
contacts entre les magistrats concernés et les
cabinets des ministres Reynders, Vandeurzen et
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
12
gisteren werden die contacten nog staalhard
ontkend, maar nu zet de premier ze zelf 'zwart op
wit' op papier. Het is hallucinant vast te stellen dat
een magistraat, die vaststelde dat het dossier-Fortis
de verkeerde kant aan het opgaan was, panikeerde,
haar beroepsgeheim heeft geschonden en haar
CD&V-echtgenoot heeft ingelicht, die op zijn beurt
zijn goede vriend de kabinetchef van de premier
over een en ander informeerde.
Leterme. Jusqu'à hier, ces contacts étaient encore
farouchement niés, mais aujourd'hui, le ministre en
établit la liste noir sur blanc. Il est hallucinant qu'un
magistrat, qui a constaté que le dossier Fortis était
entré dans une mauvaise voie, a cédé à la panique,
a violé son secret professionnel et a informé son
époux, membre du CD&V, qui a à son tour
communiqué diverses informations à son excellent
ami, le chef de cabinet du premier ministre.
Nu moet de minister van Justitie die schending van
het beroepsgeheim onderzoeken, maar daarvoor is
het te laat. De premier heeft gedurende vijf dagen
niets ondernomen in de hoop dat dit nooit zou
uitlekken.
Ondertussen
werden
bovendien
gesprekken gevoerd over deals die zouden kunnen
worden gesloten en over een andere job voor de
betrokken magistraat. En heel die tijd heeft de
premier het vertikt de zaken af te blokken!
De premier liegt, en dat is niet de eerste keer, vraag
dat maar aan Europees Commissaris Neelie Kroes.
Nu beschuldigt hij het parket van leugens. Ik
vergelijk de passage in de brief over het 'kort
informatief contact' tussen een raadgever van de
beleidscel en substituut Dhaeyer met wat het parket
meedeelt via Belga. Het parket meldt dat de
kabinetschef van premier Leterme aan zijn
veiligheidsadviseur - die een magistraat is -
opdracht gaf om zijn Brusselse collega-magistraat
onder druk te zetten.
Le ministre de la Justice doit examiner cette affaire
de violation du secret professionnel alors même
qu'il est trop tard. Durant cinq jours, le premier
ministre est resté les bras croisés, dans l'espoir que
cet incident ne s'ébruite jamais. Des discussions ont
eu lieu dans l'intervalle concernant les marchés en
question ainsi que sur la possibilité de trouver un
nouvel emploi pour la magistrate concernée. Durant
tout ce temps, le premier ministre a négligé de
bloquer cette affaire !
Le premier ministre ment, et ce n'est pas la
première fois. La commissaire européenne Mme
Kroes pourrait le confirmer. À présent, il accuse le
parquet de mentir. Je compare le passage
consacré, dans la lettre, au bref contact informatif
entre un conseiller de la cellule stratégique et le
substitut Dhaeyer aux informations diffusées par le
parquet par le biais de Belga. Le parquet fait savoir
que le chef de cabinet du premier ministre a prié
son conseiller en sécurité un magistrat d'exercer
des pressions sur son collègue magistrat bruxellois.
Vervolgens
meldde
de
veiligheidsadviseur
woedend aan de heer Dhaeyer dat men ongerust
was over dit advies en dat hij zich bewust moest zijn
van zijn verantwoordelijkheid in deze zaak. Hierop
heeft de heer Dhaeyer de telefoon meteen
ingehaakt en heeft hij een andere magistraat op het
kabinet van de premier gecontacteerd. De premier
beweert nu dat het hier om een 'informatief gesprek'
ging, waarvan de reden mij echter ontglipt
aangezien de premier van minister Reynders reeds
vernomen had dat het hier om een negatief advies
ging.
Het parket reageert hierop door te zeggen dat de
premier domweg liegt. (Onderbrekingen van de
heer Annemans) Dit is toch ongezien! De premier
vertelt met andere woorden leugens aan het
Parlement. Dat kunnen wij onmogelijk aanvaarden!
(Applaus op alle oppositiebanken)
Ensuite, le conseiller de sécurité s'est emporté
contre M. Dhaeyer, lui faisant comprendre que son
avis suscitait une certaine inquiétude et qu'il devait
prendre conscience de ses responsabilités dans ce
dossier. M. Dhaeyer a alors raccroché tout de suite
puis contacté un autre magistrat au cabinet du
premier ministre, lequel prétend maintenant qu'il
s'agissait d'une "conversation informative" dont la
raison m'échappe pourtant, étant donné que le
ministre Reynders lui avait déjà appris qu'il
s'agissait d'un avis défavorable.
Le parquet réagit en disant que le premier ministre
ment purement et simplement. (Interruptions de
M. Annemans) C'est du jamais vu ! Autrement dit, le
premier ministre raconte des bobards au Parlement.
Nous ne pouvons le tolérer. (Applaudissements sur
tous les bancs de l'opposition)
De reactie van de meerderheidspartijen is droevig.
De oppositie pleit al maanden voor een
parlementaire onderzoekscommissie om deze zaak
tot op de bodem uit te spitten. Dit werd ons steeds
geweigerd. Nu plots, na de vaststelling van deze
La réaction des partis de la majorité est affligeante.
Depuis plusieurs mois déjà, l'opposition préconise
qu'une commission d'enquête parlementaire soit
constituée pour aller jusqu'au fond de cette affaire.
Cela nous a toujours été refusé. Aujourd'hui, alors
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
13
leugens van de premier, is de meerderheid alsnog
gewonnen voor dit idee. Dit betekent simpelweg dat
de regering de premier in deze niet gelooft. Er is
geen andere reden denkbaar. Wij zullen dan ook
een motie van wantrouwen indienen, maar ik wil
hieraan toevoegen dat de regering dit de facto
reeds gedaan heeft. De meerderheid stelt een
parlementaire onderzoekscommissie in die een
onderzoek moet voeren tegen een zittende premier,
wiens woorden worden tegengesproken door het
parket!
De premier en de regering zitten bijgevolg met een
enorm probleem. Het is dan ook tijd voor een
nieuwe brief, de ontslagbrief van deze regering.
(Applaus van de sp.a)
que les mensonges du premier ministre
apparaissent, la majorité se rallie subitement à cette
idée. Cela signifie tout simplement que le
gouvernement ne croit pas le premier ministre.
Aucune autre explication n'est concevable. C'est
pourquoi nous déposerons une motion de méfiance,
mais je tiens à ajouter que le gouvernement en a
déjà fait autant de facto. En effet, la majorité institue
une commission d'enquête parlementaire pour
mener une enquête contre un premier ministre en
exercice dont les propos sont contredits par le
parquet.
Le premier ministre et le gouvernement sont
confrontés à un problème de taille. Il est temps de
rédiger une autre lettre, la lettre de démission du
gouvernement. (Applaudissements sur les bancs du
sp.a)
03.13 Jan Jambon (N-VA): De brief die wij
vanmorgen van de premier ontvangen hebben,
bewijst dat er rechtstreeks contact is geweest
tussen een zogezegd onafhankelijke magistraat en
een woordvoerder van de regering. Om dan te
besluiten dat er geen inmenging is geweest tussen
deze diensten is dan ook te gek voor woorden. Er is
misschien geen rechtstreeks contact geweest
tussen de regering en rechter Schuermans. Dit
contact heeft echter wél plaatsgevonden via haar
echtgenoot, de heer De Groof, voormalig
kabinetchef op christendemocratische kabinetten,
die als trouwe CD&V-knecht als doorgeefluik
gefungeerd heeft. Of dit contact via een
tussenpersoon
of
rechtstreeks
heeft
plaatsgevonden doet eigenlijk niets ter zake, feit is
dat er contact is geweest!
De premier beweert in zijn brief dat hij niets heeft
gedaan met de informatie die hem door de heer De
Groof werd doorgegeven. Dit is een vreemde
uitspraak aangezien nog diezelfde dag de
advocaten van de regering plots compleet van
koers zijn veranderd en afgezien hebben van een
snelle behandeling van dit dossier.
03.13 Jan Jambon (N-VA) : La lettre que nous
avons reçue ce matin du premier ministre prouve
qu'un contact direct a eu lieu entre un magistrat
prétendument indépendant et un porte-parole du
gouvernement. Il est dès lors invraisemblable de
conclure ensuite qu'il n 'y a pas eu d'interconnexion
entre ces services. Il n'y a peut-être pas eu de
contact direct entre le gouvernement et la juge
Schuermans mais ce contact a eu lieu par
l'intermédiaire de son époux, M. De Groof, ancien
chef de cabinet de plusieurs ministres démocrates-
chrétiens qui, en tant que fidèle serviteur du CD&V,
a servi de boîte aux lettres. Que ce contact ait eu
lieu par un intermédiaire ou directement ne change
en fait rien à l'affaire. Le fait est qu'il y a eu un
contact !
Le premier ministre affirme dans sa lettre qu'il n'a
pas utilisé les informations qui lui ont été transmises
par M. De Groof, ce qui est étrange étant donné
que le même jour encore, les avocats du
gouvernement ont tout à coup opéré un revirement
total en renonçant à un traitement rapide de ce
dossier.
De N-VA is niet de partij die snel het ontslag van de
regering eist. Wij vinden dat iedereen recht heeft op
een eerlijk proces, maar wij vinden ook dat de
bevolking recht heeft op duidelijkheid en deze
duidelijkheid is in deze ver te zoeken. De premier
probeert met deze brief slechts zijn eigen onschuld
te bewijzen. Wij vragen dan ook volledige
opheldering.
Deze regering heeft de voorbije maanden het
vertrouwen in de politiek, in de politie en in de
onafhankelijkheid van justitie zwaar geschonden.
Wanneer nu zelfs blijkt dat ook de meerderheid een
La N-VA n'est pas parti à demander rapidement la
démission du gouvernement. Nous estimons non
seulement que chacun a le droit à un procès
équitable mais encore que la population a droit à la
clarté, laquelle est loin d'être faite dans ce dossier.
Le premier ministre cherche uniquement à établir sa
propre innocence par le biais de cette lettre. Nous
demandons dès lors que toute la clarté soit faite.
Ces derniers mois, ce gouvernement a gravement
nui à la confiance de la population dans la politique
et la police et à sa foi en l'indépendance de la
justice. À présent qu'il s'avère que même la
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
14
parlementaire onderzoekscommissie eist om de rol
van de premier en de regering in de Fortis-affaire te
onderzoeken, is deze premier en deze regering alle
geloofwaardigheid kwijt.
Indien de premier
vanavond het Parlement niet kan overtuigen, moet
hij ontslag nemen! (Applaus van N-VA)
majorité demande la création d'une commission
d'enquête parlementaire pour examiner le rôle du
premier ministre et du gouvernement dans le
dossier Fortis, ce premier ministre et ce
gouvernement ont perdu toute crédibilité. Si le
premier ministre ne parvient pas à convaincre le
Parlement
ce
soir,
il doit démissionner !
(Applaudissements sur les bancs de la N-VA)
03.14 Christian Brotcorne (cdH): Mijnheer de
Eerste minister, u heeft op de insinuaties in de pers
geantwoord met een precieze uiteenzetting van de
feiten.
Men hoort vaak zeggen dat de uitvoerende macht
zich mengt in de rechterliike macht. Bij het nalezen
van uw document, kan men het omgekeerde gevoel
krijgen. Magistraten of personen die nauw
aansluiten bij de magistratuur voelen zich verplicht
u of uw entourage de stand van zaken in een
gerechtelijk dossier te komen vertellen. Dat is
verrassend. De scheiding der machten is een
concept dat in beide richtingen dient begrepen te
worden.
03.14 Christian Brotcorne (cdH) : Monsieur le
Premier ministre, à des insinuations publiées dans
la presse, vous avez répondu par une énonciation
précise de faits.
Très souvent, on entend dire que le politique
intervient sur le judiciaire. À la lecture de votre
document, c'est le sentiment inverse que l'on peut
avoir. Des magistrats ou des proches de magistrats
se sentent tenus de répercuter auprès de vous ou
de votre entourage l'état d'avancement d'un dossier
judiciaire. C'est surprenant. La séparation des
pouvoirs est une notion qui doit se comprendre
dans les deux sens.
We hadden afgesproken dat een bijzondere
commissie zich zou buigen over de manier waarop
de financiële crisis in ons land werd beheerd, die in
voorkomend geval tot een onderzoekscommissie
zou worden omgevormd. Nu we kennis hebben
genomen van uw schrijven, rest er ons geen andere
oplossing dan meteen te beslissen tot de oprichting
van een onderzoekscommissie. De brief die u hebt
ingediend
werd
al
op
talloze
manieren
geïnterpreteerd. We moeten dus de in uw brief
genoemde personen horen, en, gelet op hun
hoedanigheid, moet zulks in het kader van een
onderzoekscommissie gebeuren.
We wensen dat er klaarheid zou worden geschapen
omtrent de financiële crisis, maar ook omtrent de
contacten die in het kader van het gerechtelijk
dossier zouden hebben plaatsgevonden tussen de
gerechtelijke instanties en de politieke wereld.
(Applaus bij het cdH)
Nous avions convenu de charger de l'examen de la
manière dont la crise financière avait été gérée
dans notre pays une commission spéciale
susceptible d'être transformée en commission
d'enquête. Aujourd'hui, à la lecture de votre
courrier, nous n'avons plus d'autre choix que de
décider immédiatement de la création d'une
commission d'enquête. La lettre que vous avez
déposée est déjà interprétée de multiples façons.
Nous devons entendre les personnes citées dans
celle-ci et, eu égard à leur qualité, ceci doit se faire
dans le cadre d'une commission d'enquête.
Nous souhaitons que la vérité puisse être faite sur
la crise financière mais aussi sur les contacts qui
ont eu lieu, dans le cadre du dossier judiciaire, entre
les instances judiciaires et le monde politique.
(Applaudissements sur les bancs sociaux-chrétiens)
03.15 Jean Marie Dedecker (LDD): Ik sta hier met
een gevoel van plaatsvervangende schaamte ten
opzichte van die honderdduizenden mensen die hun
spaargeld en hun pensioen in deze affaire verloren
hebben. Onze premier heeft echter nog het lef om
een brief te schrijven enkel en alleen om als een
Pontius Pilatus zijn handen te wassen in onschuld.
De premier weet zoals gewoonlijk weer van niets!
03.15 Jean Marie Dedecker (LDD) : Je suis
envahi ici, à la place d'autres, d'un sentiment de
honte en songeant aux centaines de milliers de
personnes qui ont perdu leurs économies et leurs
pensions dans le cadre de cette affaire. Mais le
premier ministre a encore le culot d'écrire une lettre
pour, tel Ponce Pilate, se laver les mains du crime.
Comme d'habitude, sans doute n'est-il au courant
de rien !
Het is echter niet gegaan zoals in de brief van de
premier staat. In de brief worden de zaken
Mais ça ne s'est pas passé comme le premier
ministre a essayé de le faire croire dans sa lettre où
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
15
omgekeerd.
Voor de zaak in eerste aanleg heeft de
veiligheidsadviseur
van
de
premier,
Pim
Vanwalleghem, Paul Dhaeyer opgebeld. Ze kennen
elkaar vanuit hun gemeenschappelijk CD&V-
verleden en van op het parket van Brussel. Dat
telefoongesprek heeft anderhalve minuut geduurd,
want de laatste heeft de telefoon dichtgegooid.
Daarop heeft Hans D'Hondt, kabinetschef van de
premier, Dhaeyer opgebeld, zogezegd om excuses
aan te bieden, maar eigenlijk om hem te
beïnvloeden.
Dat zijn de feiten. Daarvoor vragen wij een
onderzoekscommissie. De heer Dhaeyer heeft dit
ondertussen bevestigd en zal dat om 18.00 uur op
een persconferentie nog eens doen.
Alleen al het feit dat er van op het kabinet van de
premier gebeld wordt om de openbare aanklager en
dus een gerechtelijke uitspraak te beïnvloeden of
druk uit te oefenen, is een ontzettend grote inbreuk
op de scheiding der machten. Het is een kabinet
onwaardig. De eerste minister zal beweren dat hij
van niets weet.
In een onderzoekscommissie zouden we ook de
mensen
kunnen
ondervragen
die
tot
geheimhouding verplicht zijn volgens artikel 458 van
het Strafwetboek. Ik vraag de premier een brief
achter te laten als hij naar de Koning gaat en deze
keer niet meer terug te keren.
Bij de zaak in beroep heeft de heer Blondeel, die
het vonnis heeft geschreven, het via internet naar
zijn collega's gestuurd. Daarop is mevrouw
Schuermans in paniek geraakt. De heer Jan De
Groof moest het probleem oplossen, maar heeft
daarbij buiten de heer Blondeel gerekend. Die
panikeerde op zijn beurt omdat hij vermoedde dat
de regering de zondag erop zou verkopen op basis
van het vonnis in eerste aanleg. De goedkeuring
van Europa was er al op 3 december.
Maar de misvatting is dat iedereen denkt dat het
kabinet van de premier de heer Blondeel opgebeld
heeft. Dat is niet zo, het kabinet belde het parket-
generaal op. Dat is bij de heer Blondeel geweest,
maar stond er vlug weer buiten.
il inverse la perspective.
Concernant l'affaire en première instance, le
conseiller du premier ministre pour les questions de
sécurité, Pim Vanwalleghem, a téléphoné à Paul
Dhaeyer. Les deux hommes se connaissent car
dans le passé, ils ont été tous les deux membres du
CD&V et ils ont travaillé tous les deux au parquet de
Bruxelles. Cette conversation téléphonique n'a pas
duré plus d'une minute et demie, Dhaeyer
raccrochant brutalement son téléphone.
Ensuite, Hans D'Hondt, le chef de cabinet du
premier ministre, a téléphoné à Dhaeyer, soi-disant
pour lui présenter des excuses mais en réalité pour
l'influencer.
Voilà les faits. Et pour analyser ces faits, nous
demandons qu'une commission parlementaire
d'enquête soit créée. M. Dhaeyer les a entre-temps
confirmés et il les reconfirmera lors d'une
conférence de presse qu'il donnera à 18 h 00.
Le simple fait que le cabinet du premier ministre
téléphone pour influencer le ministère public et, par
voie de conséquence, une décision judiciaire, ou
pour exercer des pressions, est en soi une violation
gravissime du principe de la séparation des
pouvoirs. C'est une pratique indigne d'un cabinet
ministériel. Le premier ministre affirmera bien sûr
qu'il n'était au courant de rien.
Dans le cadre d'une commission parlementaire
d'enquête, nous pourrions aussi interroger les
personnes qui ont un devoir de confidentialité en
vertu de l'article 458 du Code pénal. Je demande
au premier ministre de nous laisser une lettre s'il va
chez le Roi et cette fois-ci, je l'invite à ne plus
revenir.
S'agissant de l'affaire en appel, M. Blondeel, qui a
rédigé le jugement, l'a envoyé à ses collègues par
internet, ce qui a fait paniquer Mme Schuermans.
M. Jan De Groof était censé régler le problème
mais c'était sans compter M. Blondeel qui a été à
son tour pris de panique, supposant que le
gouvernement vendrait le dimanche suivant, se
basant sur le jugement de première instance. Les
autorités européennes avaient déjà donné leur
assentiment le 3 décembre.
Mais l'erreur, c'est que tout le monde croit que le
cabinet du premier ministre a téléphoné à
M. Blondeel. En réalité, c'est au parquet général
que le cabinet a téléphoné. Et le parquet général est
allé ensuite chez M. Blondeel qui l'a éconduit sans
mettre des gants.
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
16
Ik
hoop
dat
de
waarheid
in
een
onderzoekscommissie aan het licht zal komen. De
premier zal zich in duizend bochten wringen en de
schuld afschuiven ondanks de bekentenissen van
de magistraten. Hij kan beter de eer aan zichzelf
houden.
Daarom dienen wij een motie van wantrouwen in.
De premier moet opstappen, zodat de zaak Fortis
misschien nog kan worden opgelost. In de handen
van de premier is het dossier staatsgevaarlijk.
(Applaus)
J'espère qu'une commission d'enquête permettra
de faire la lumière. Le premier ministre va se
démener et rejeter la faute sur d'autres malgré les
aveux des magistrats. Il ferait mieux de sauver la
face.
C'est pourquoi nous déposons une motion de
méfiance. Le premier ministre doit partir, afin que
l'affaire Fortis puisse, peut-être, encore être
éclaircie. Aux mains du premier ministre, le dossier
constitue
une
menace
pour
l'État
(Applaudissements)
03.16 Stefaan Van Hecke (Ecolo-Groen!): De brief
van de premier beschrijft een grove schending van
het grondwettelijk principe van de scheiding der
machten. Het is een onthutsende brief. Er staat in
dat de echtgenoot van een van de betrokken
magistraten van het hof van beroep meermaals
contact had met het kabinet op 10 en 11 december.
Tijdens die contacten krijgt het kabinet te horen dat
er een plotse wijziging is in de besluitvorming. Er
was blijkbaar al een bepaalde richting afgesproken,
maar die wordt niet meer gevolgd. De kabinetchef
weet dat de beller de echtgenoot is van een van de
magistraten. Hij blokt het contact niet af, maar zet
het verder.
03.16 Stefaan Van Hecke (Ecolo-Groen!) : Le
courrier du ministre décrit une violation grave du
principe de la séparation des pouvoirs C'est un
document décapant. On peut y lire que le conjoint
d'un des magistrats de la cour d'appel concernés a
eu plusieurs contacts avec le cabinet les 10 et 11
décembre.
Au cours de ces contacts, le cabinet a été informé
qu'un changement brutal intervenait dans la
décision. Une orientation semblait avoir été définie
mais on en déviait. Le chef de cabinet savait que le
correspondant était le conjoint d'un des magistrats.
Il ne met pas fin à l'entretien mais le prolonge.
Dat is wat er staat in de brief.
Verder blijkt dat de magistraat ook het Hof van
Cassatie en het kabinet van de premier op de
hoogte brengt van de dramatische wending die het
arrest zal nemen.
Op de cruciale vrijdag vraagt de echtgenoot van de
magistraat een alternatief jobje voor haar te vinden.
Dit zijn praktijken die thuishoren in een
bananenrepubliek.
De kabinetschef van de premier was van alles op
de hoogte. We kunnen ervan uitgaan dat de
premier
dat
ook
was.
Hij
neemt
zijn
verantwoordelijkheid niet op en offert zijn vrienden.
Hij zou niets met de informatie hebben gedaan,
maar wie gelooft dat? Donderdagnamiddag komt de
informatie op het kabinet terecht en vrijdag wordt de
heropening van de debatten gevraagd, de
magistraat in kwestie is plots ziek, zodat er een
nieuwe samenstelling moest gebeuren.
Het dossier doorsturen naar de minister van Justitie
is laf.
De meerderheid begint aan schuldverschuiving te
doen. Het is het parket. Het is de magistraat die
misschien
wel
haar
beroepsgeheim
heeft
Voilà donc ce qui est écrit dans la lettre.
Il apparaît en outre que la magistrate informe
également la Cour de cassation et le cabinet du
premier ministre de la tournure dramatique que va
prendre l'arrêt. Ce fameux vendredi, l'époux de la
magistrate demande qu'on lui trouve un autre job.
De telles pratiques sont dignes d'une république
bananière.
Le chef de cabinet du premier ministre était au
courant de tout et nous pouvons donc supposer que
le premier ministre l'était également. Il ne prend pas
ses responsabilités et sacrifie ses amis. Qui peut
croire qu'il ne se serait pas servi de l'information ?
L'information parvient au cabinet le jeudi après-midi
et la réouverture des débats est demandée le
vendredi. La magistrate en question tombe
subitement malade et il faut procéder à une
nouvelle composition.
Renvoyer le dossier vers le ministre de la Justice
est plutôt lâche.
La majorité commence à rejeter la faute sur
d'autres. C'est le parquet. C'est la magistrate qui a
peut-être violé le secret professionnel. C'est le chef
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
17
geschonden. Het is de kabinetchef die zijn boekje te
buiten is gegaan.
Een noodmaatregel is nodig en daarom wil men een
onderzoekscommissie oprichten. Maar die zal niet
volstaan.
de cabinet qui a outrepassé ses compétences.
Une mesure d'urgence est nécessaire et c'est la
raison pour laquelle nous voulons la création d'une
commission d'enquête. Mais cela ne suffira pas.
Er blijven immers enkele essentiële vragen.
Waarom heeft de premier zolang gewacht om de
informatie naar buiten te brengen? Omdat ze
langzaam naar buiten aan het komen was.
Wat wisten de ministers? Waren alleen de premier
en Reynders op de hoogte?
De premier speelt met vuur. Wat als PNB-Paribas
zich terugtrekt? Welke buitenlandse bank zal nog
met deze regering willen onderhandelen?
We hebben geen onderzoekscommissie nodig om
vast te stellen dat het hier om een bijzonder
ernstige schending van het grondwettelijk principe
van de scheiding der machten gaat. Eigenlijk heeft
de premier zijn ontslagbrief op papier gezet. De
premier moet opstappen.
Wij dienen namens onze fractie een motie van
wantrouwen in. (Applaus bij Ecolo-Groen! en
sp.a+Vl.Pro)
Il subsiste en effet des questions fondamentales.
Pourquoi le premier ministre a-t-il attendu aussi
longtemps pour divulguer l'information ? Parce
qu'elle faisait lentement son chemin vers l'extérieur.
Que savaient les ministres ? Le premier ministre et
M. Reynders étaient-ils seuls au courant ?
Le
premier
ministre
joue
avec
le
feu.
Qu'adviendrait-il si BVP-Paribas se retirait ? Quelle
banque étrangère accepterait encore de négocier
avec le gouvernement ?
Point n'est besoin de commission d'enquête pour
constater que nous sommes en présence d'une
grave violation du principe constitutionnel de la
séparation des pouvoirs. Le premier ministre a en
réalité couché sa lettre de démission sur papier.
Au nom de nos groupes, nous déposons une
motion de méfiance. (Applaudissements sur les
bancs d'Ecolo-Groen! et du sp.a+Vl.Pro)
03.17 Eerste minister Yves Leterme (Nederlands):
Sinds gisteren worden in de media aanhoudend
berichten verspreid dat ik of mijn omgeving druk of
invloed zou hebben uitgeoefend op de magistraten
die verantwoordelijk waren voor een uitspraak in
eerste aanleg en een uitspraak in beroep in de
zaak-Fortis. Ik was daar bijzonder verbaasd over
omdat ik er net scrupuleus heb over gewaakt om
met
niemand
contact
te
hebben
die
verantwoordelijkheid zou kunnen hebben in dat
dossier.
03.17 Yves Leterme, premier ministre (en
néerlandais) : Depuis hier, les médias diffusent des
communiqués persistants laissant entendre que
j'aurais - moi-même ou mon entourage - exercé des
pressions
sur
les
magistrats
qui
étaient
responsables d'un arrêt en première instance et en
recours dans l'affaire Fortis. J'en ai été fort surpris
dans la mesure où j'ai scrupuleusement veillé à ce
que nul ne puisse avoir des contacts avec ces
responsables dans ce dossier.
Door de aanhoudende berichten vanmorgen heb ik
voor en na de zitting van het kernkabinet op mijn
kabinet gevraagd of er contacten zouden zijn
geweest, in welke richting ook, tussen mijn
medewerkers en de magistratuur. Rond de middag
heb ik daarvan een volledig overzicht gekregen.
À la suite de l'afflux d'informations ce matin, j'ai
demandé avant et après la réunion du cabinet
restreint à mon cabinet s'il y a eu des contacts,
dans quelque sens que ce soit, entre mes
collaborateurs et la magistrature. Vers midi, j'ai
reçu un récapitulatif complet.
(Frans) Ik was van oordeel dat het mijn plicht was
de minister van Justitie onverwijld en in alle
openheid daarvan op de hoogte te brengen, zonder
te
wachten
op
het
vragenuurtje
van
morgennamiddag.
(En français) J'ai estimé devoir en informer tout de
suite, en toute transparence, le ministre de la
Justice, sans attendre l'heure des questions,
demain après-midi.
Op basis van die informatie heb ik meteen actie
ondernomen, omdat de feitelijke waarheid en de
scheiding der machten fundamenten zijn van ons
democratisch rechtsbestel. Ik heb de verkregen
Sur la base de ces informations, j'ai immédiatement
réagi, parce que la vérité et la séparation des
pouvoirs constituent les fondements de notre
régime démocratique. J'ai ensuite également
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
18
uitleg vervolgens ook bezorgd aan de minister van
Justitie.
Wat de behandeling in beroep betreft, blijkt de in
mijn brief geciteerde persoon ook contact te hebben
gehad met de minister van Justitie, die daaraan
trouwens het juiste gevolg heeft gegeven.
De waarheid en de grondwettelijk gewaarborgde
scheiding der machten zijn voor mij absolute
waarden, vandaar dat ik vind dat er ook absolute
duidelijkheid moet worden gegeven over deze zaak,
in het belang van de geloofwaardigheid van onze
instellingen en het functioneren van onze justitie.
(Applaus bij CD&V)
transmis les informations reçues au ministre de la
Justice.
En ce qui concerne la procédure en instance
d'appel, il s'avère que la personne citée dans ma
lettre a également eu des contacts avec le ministre
de la Justice, qui y a d'ailleurs réservé la suite
appropriée.
La vérité et la séparation des pouvoirs consacrée
par la Constitution constituent à mes yeux des
valeurs absolues. C'est pourquoi j'estime que toute
la lumière doit être faite dans ce dossier, pour la
crédibilité de nos institutions et le fonctionnement
de notre justice. (Applaudissements sur les bancs
du CD&V)
03.18 Gerolf Annemans (Vlaams Belang): Hoe
diep kan de premier nog vallen? Naarmate dit alles
zich voltrok, dacht ik echt dat hij, zoals voormalig
premier Tindemans, het spreekgestoelte zou
verlaten met de mededeling dat hij onmiddellijk zijn
ontslag zou gaan aanbieden aan de Koning.
03.18 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : Le
premier ministre peut-il encore tomber plus bas? Au
fil du débat, j'ai vraiment pensé qu'il quitterait la
tribune, comme l'ancien premier ministre, M.
Tindemans, en annonçant qu'il irait immédiatement
présenter sa démission au Roi.
Inmiddels zegt de heer De Croo dat een
onderzoekscommissie
toch
het
minimum
minimorum is en dat deze regering in geval van een
schending van de scheiding der machten voor hem
niet meer hoeft. Paul Dhaeyer, de substituut van
eerste aanleg, betitelt de brief van de premier als
niets minder dan een leugen over de contacten die
er zijn geweest hem en de premier en zijn kabinet.
En de heer De Groof zegt dat er effectief contacten
zijn geweest tussen hem en het kabinet van de
premier, doch niet over Fortis, maar over de
benoeming van zijn echtgenote in het comité
Lamfalussy. Als alle betrokkenen binnen een half
uur verklaringen afleggen die haaks staan op wat
de premier beweert in zijn brief, dan vraag ik me
nog slechts af waarom hij niet meteen zijn ontslag
indient, ter wille van zijn eigen geloofwaardigheid.
(Applaus bij Vlaams Belang)
Dans l'intervalle, M. De Croo affirme qu'il convient
au minimum d'instituer une commission d'enquête
et qu'en cas de violation de la séparation des
pouvoirs, ce gouvernement n'a plus lieu d'être à ses
yeux. M. Paul Dhaeyer, le substitut de première
instance, qualifie tout bonnement la lettre du
premier ministre de mensonge pour ce qui est des
contacts qu'il a eus avec le premier ministre et son
cabinet. Et M. De Groof affirme qu'il a effectivement
eu des contacts avec le cabinet du premier ministre,
pas à propos de Fortis mais concernant la
nomination de son épouse au sein du comité
Lamfalussy. Si tous les intéressés effectuent dans
la demi-heure des déclarations contraires à ce que
prétend le premier ministre dans sa lettre, je me
demande alors pourquoi il ne démissionne pas
directement, dans l'intérêt de sa propre crédibilité.
(Applaudissements sur les bancs du Vlaams
Belang)
03.19 Eerste minister Yves Leterme (Nederlands):
Aangezien een van de betrokkenen mijn verklaring
aan de Kamer in twijfel trekt, lees ik een bericht van
hem aan mijn kabinetschef voor: "Hans, Christine
heeft de hoogste instanties bij het Hof van Cassatie
kunnen overtuigen van de mogelijk dramatische
wending. Ik bel je van zodra ik uit vergadering ben.
Jan." Dat ging niet over het comité Lamfalussy.
03.19 Yves Leterme, premier ministre (en
néerlandais) : Étant donné qu'un des intéressés met
en doute la communication que j'ai faite à la
Chambre, je tiens à vous préciser que ce dernier a
adressé à mon chef de cabinet un message disant
que son épouse Christine avait pu convaincre les
plus hautes instances de la Cour de cassation à
propos d'un probable et dramatique retournement
de situation et qu'il l'appellerait dès qu'il quitterait sa
réunion, signant Jan. Il n'était pas question du
comité Lamfalussy.
03.20 Gerolf Annemans (Vlaams Belang): Heeft
de premier nog wel enig besef van wat er gaande
03.20 Gerolf Annemans (Vlaams Belang) : Le
premier ministre a-t-il encore quelque notion de ce
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
19
is? Hij probeert een rel tussen CD1V'ers tot een
besluit van de Kamer te maken. Hij kan enkel nog
de eer aan zichzelf houden en vertrekken, in het
belang van iedereen. (Applaus bij Vlaams Belang)
qui se passe ? Il essaye de faire passer un
affrontement entre des membres du CD&V pour
une décision de la Chambre. Il n'a plus qu'à sauver
la face et s'en aller, dans l'intérêt de tous.
(Applaudissements sur les bancs du Vlaams
Belang)
03.21 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): Iedereen
op deze tribune heeft gezegd hoe ernstig de situatie
is. Maar niemand bij de meerderheid is verder
gekomen dan de gevolgtrekking de bijzondere
commissie
om
te
vormen
tot
een
onderzoekscommissie. Dat is volledig ontoereikend
wanneer de onthulde feiten aan het licht brengen
dat de scheiding der machten niet gerespecteerd
werd! Er werd informatie doorgegeven over de
gewijzigde houding die het Hof zou volgen en over
het feit dat er contact opgenomen werd met de
hoogste instanties van het Hof van Cassatie die
mevrouw Schuermans had kunnen overtuigen. Het
aanklagen van die feiten is het element dat in uw
brief en in het antwoord dat u hier geeft, ontbreekt!
Mijnheer de eerste minister, u komt hier niet zo
maar uit, zelfs al hebben we voor uw collega's ook
nog enkele vragen. Politiek gesproken is het door
de onderzoekscommissie aangereikte antwoord
volkomen ontoereikend!
03.21 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : À cette
tribune, tous ont dit la gravité de la situation. Mais
personne, dans la majorité, n'a tiré d'autre
conséquence que l'idée de transformer la
commission spéciale en commission d'enquête.
C'est tout à fait insuffisant quand les faits révélés
dénoncent que la séparation des pouvoirs n'a pas
été respectée !
Des informations ont été transmises sur le
changement d'attitude que la Cour allait suivre et
sur le fait d'un contact pris avec les instances
supérieures de la Cour de cassation que Mme
Schuermans avait su convaincre. La dénonciation
de ces faits est l'élément qui manque dans votre
lettre et dans la réponse que vous apportez ici !
Monsieur le premier ministre, vous ne vous en
sortirez pas comme cela, même si nous avons
aussi des questions à poser à vos collègues.
Politiquement, la réponse apportée par la
commission d'enquête est tout à fait insuffisante !
03.22 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro): De
premier heeft een record gebroken door in een
ongelooflijke 36 seconden en 62 honderdsten te
reageren op de grootste crisis die zijn regering
meemaakt, terwijl werkelijk iedereen zit te wachten
op duidelijke antwoorden.
Klaarheid heeft de premier hier allerminst gebracht.
Ten eerste heeft hij geen woord gezegd over de
reactie van het parket, dat hem heeft beschuldigd
van leugens. Ten tweede blijven heel wat vragen
onbeantwoord. Waarom heeft zijn kabinetchef
D'Hondt hem niet onmiddellijk in kennis gesteld van
al die telefoontjes en sms-berichten? De premier
beweert alles op de voet te volgen, dus geloof ik
hem niet als hij beweert dat zijn kabinetchef hem
over zoiets belangrijks niet heeft ingelicht. En
waarom heeft hij vijf dagen gewacht met het
schrijven van deze brief?
03.22 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro) : Le
premier ministre a véritablement battu un record en
réagissant en un temps fabuleux de 36 secondes et
62 centièmes à la plus grave crise jamais traversée
par son gouvernement, et ce alors que tout le
monde attend des réponses claires.
Or, le premier ministre n'a certainement pas clarifié
les choses. Premièrement, il n'a pas dit un seul mot
sur la réaction du parquet qui l'accuse de
mensonge.
Deuxièmement,
de
nombreuses
questions demeurent sans réponse. Pourquoi
M. D'Hondt, son chef de cabinet, ne l'a-t-il pas
informé immédiatement de tous ces appels
téléphoniques et sms ? Le premier ministre affirme
toujours tout suivre de très près. Je ne le crois donc
pas lorsqu'il affirme que son chef de cabinet ne l'a
pas informé d'une chose aussi importante. Et
pourquoi a-t-il attendu cinq jours avant d'écrire cette
lettre ?
Het toppunt is dat, wanneer de premier het heeft
over transparantie en eerlijkheid, zijn brief zelfs
zaken verborgen houdt.
Wat de premier voorgelezen heeft, is immers een
nieuw gegeven. En hij beschuldigt zijn collega
Vandeurzen.
Le comble c'est que le premier ministre parle de
transparence et d'honnêteté alors qu'il cache même
des choses dans sa lettre.
Ce que le premier ministre nous a lu est en effet
nouveau. Et il ose accuser son collègue
Vandeurzen.
03.23 Eerste minister Yves Leterme (Nederlands): 03.23 Yves Leterme, premier ministre (en
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
20
Dat is geen beschuldiging.
néerlandais) : Il ne s'agit pas d'accusations.
03.24 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro): Het is
misschien geen beschuldiging, maar de premier is
blijkbaar niet de enige die werd gecontacteerd door
het parket. Ik verwacht dat de heer Vandeurzen
hierover uitleg komt geven. Dit element stond
immers niet in de brief.
De premier heeft in elk geval geen duidelijkheid en
transparantie gegeven. Er blijkt dat hij van alles te
verbergen heeft. Hij krijgt alleen nog applaus van
enkelen op de CD&V-banken. De premier geniet
niet meer het vertrouwen binnen en buiten dit
Parlement. Niemand in het land vertrouwt hem nog!
(Applaus bij sp.a+Vl.Pro)
03.24 Peter Vanvelthoven (sp.a+Vl.Pro) : Peut-
être, mais le premier ministre n'est semble-t-il pas
le seul à avoir été contacté par le parquet. Je
souhaite que M. Vandeurzen vienne ici s'expliquer à
ce sujet. Cet élément ne figurait en effet pas dans la
lettre.
Le premier ministre n'a en tout cas pas clarifié les
choses. Il semble avoir beaucoup de choses à
cacher. Il n'est plus applaudi que par certains
membres du CD&V. Le premier ministre n'a plus la
confiance, ni à l'intérieur ni en dehors du Parlement.
En fait, plus personne dans ce pays ne lui fait
encore confiance ! (Applaudissements sur les
bancs du sp.a + Vl.Pro)
03.25 Jan Jambon (N-VA): Ongeveer twintig
maanden geleden waren de premier en ik samen
campagne aan het voeren. We zouden het anders
doen dan paars. We zouden niet in een regering
stappen zonder een staatshervorming, zonder de
splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde. We zouden
een doortastend asiel- en migratiebeleid voeren en
een orthodox budgettair beleid. En vooral zouden
we
de
geloofwaardigheid
in
de
politiek
terugbrengen. De premier beëindigde de campagne
met een sublieme oneliner: "wie gelooft die mensen
nog?"
Anderhalf jaar later kunnen we de balans opmaken.
Brussel-Halle-Vilvoorde is niet gesplitst. Er is geen
staatshervorming.
Men
voerde
een
slecht
begrotingsbeleid. Er is geen migratiebeleid. Men
gooit de geloofwaardigheid van de politiek en de
scheiding der machten te grabbel. Wie gelooft die
man nog? (Applaus bij N-VA, Vlaams Belang en
LDD)
03.25 Jan Jambon (N-VA) : Voici vingt mois
environ, le premier ministre et moi menions
campagne ensemble. Notre approche serait
différente de celle de la coalition violette. Il ne serait
pas question d'entrer dans un gouvernement sans
réforme institutionnelle et sans scission de
l'arrondissement de Bruxelles-Hal-Vilvorde. Notre
politique en matière d'asile et de migration serait
énergique et notre politique budgétaire serait
empreinte d'orthodoxie. Et, surtout, nous allions
réintroduire la crédibilité en politique. Le premier
terminait la campagne avec un slogan fantastique :
« qui peut encore croire ces gens-là ? »
Un an et demi plus tard, nous pouvons dresser le
bilan. Bruxelles-Hal-Vilvorde n'est pas scindé. Il n'y
a pas de réforme institutionnelle. La politique
budgétaire laisse à désirer. Il n'y a pas de politique
de migration. La crédibilité du monde politique et la
séparation des pouvoirs sont galvaudées. Qui peut
encore croire cet homme ? (Applaudissements sur
les bancs de la N-VA, du Vlaams Belang et de la
LDD)
03.26 Jean Marie Dedecker (LDD): Het enige wat
de premier gesplitst heeft, is zijn geloofwaardigheid.
Ik sta hier om de twee maanden voor een of andere
affaire. Het is tijd voor een campagne schone
handen.
In eerste aanleg wist de premier van niets. Ik heb
alle bijzonderheden gegeven. Ook in beroep wist de
premier niets en hij weet niets van de heer
Blondeel. De openbare aanklager zegt al dat de
premier liegt en dat hij onder druk gezet is door het
kabinet om zijn advies te veranderen. De haan zal
ook vandaag drie keer kraaien. Ik had verwacht dat
de premier zou zeggen dat de magistraten liegen.
Want ofwel liegt de premier, ofwel de magistraten.
03.26 Jean Marie Dedecker (LDD) : La seule
scission que le premier ministre a réussie, c'est
celle de sa propre crédibilité. Tous les deux mois, je
me retrouve ici à cause de l'une ou l'autre affaire. Il
est temps de mener une opération « mains
propres ».
En première instance, le premier ministre n'était au
courant de rien. J'ai donné toutes les précisions. En
appel, il ignorait encore tout et ne savait rien de M.
Blondeel. Le procureur dit que le premier ministre
ment et qu'il a été mis sous pression par le cabinet
pour modifier son avis. Aujourd'hui aussi, le coq
chantera trois fois. Je m'attendais à ce que le
premier ministre dise que les magistrats mentent.
Car soit le premier ministre ment, soit ce sont les
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
21
Heb tenminste de moed om dit te zeggen.
magistrats. Ayez au moins le courage de le dire.
We moeten ook geen voorstel voor de oprichting
van een onderzoekscommissie ondertekenen, want
er ligt hier al lang een voorstel van ons voor een
onderzoekscommissie. Dit gaat over het feit dat
Fortis als een van de enige banken in Europa door
het wanbeleid van de regering is verkwanseld. Dat
willen wij uitspitten, want het gaat over de kleine
spaarder en de aandeelhouder.
Die
onderzoekscommissie
zal
de
laatste
calvarietocht worden van de premier. Hij moet de
eer aan zichzelf houden, naar de Koning gaan en
zijn ontslag aanbieden. Hij moet nog één keer
terugkomen naar het Parlement om in de
onderzoekscommissie te getuigen. (Applaus bij
LDD en N-VA)
Nous ne devons pas signer de proposition
instituant une commission d'enquête car il existe
depuis belle lurette une proposition de loi en ce
sens. Il s'agit du fait que Fortis est l'une des seules
banques européennes à avoir été bradée en raison
de la mauvaise politique du gouvernement. Nous
voulons disséquer ce dossier jusqu'à l'os car il en
va des intérêts des petits épargnants et des
actionnaires.
Cette commission d'enquête sera l'ultime calvaire
du premier ministre. Qu'il sauve la face en
présentant sa démission au Roi. Et qu'il revienne
une dernière fois au Parlement pour témoigner
devant la commission d'enquête qu'il nous a menti.
(Applaudissements sur les bancs de la LDD et de la
N-VA)
03.27 Stefaan Van Hecke (Ecolo-Groen!): CD&V
heeft een probleem. Niet alleen omdat alleen de
CD&V applaudisseerde voor de premier, maar ook
omdat ook minister Vandeurzen contacten heeft
gehad. De premier schrijft een brief naar minister
Vandeurzen en vraagt hem om een onderzoek te
voeren. Hoe kan minister Vandeurzen een
geloofwaardig onderzoek voeren als hij ook
contacten heeft gehad? Hij kan onmogelijk rechter
en partij zijn. Blijkbaar is bij CD&V de nauwe
verbondenheid tussen rechters en politici de
gewoonte, zo nauw dat het als normaal wordt
beschouwd. Dat is zeer beangstigend.
03.27 Stefaan Van Hecke (Ecolo-Groen!) : Le
CD&V a un problème. Pas seulement parce qu'il est
seul à applaudir le premier ministre mais aussi
parce que M. Vandeurzen a également eu des
contacts. Or le premier ministre adresse un courrier
à ce dernier et lui demande de mener une enquête.
Comment M. Vandeurzen pourrait-il mener une
enquête crédible s'il a également eu des contacts?
Il ne saurait être juge et partie. Il semble que la
proximité entre juges et politiques soit courante au
CD&V au point qu'on la considère comme normale.
C'est inquiétant.
Het voorstel van de meerderheidspartijen om een
onderzoekscommissie op te richten, is eigenlijk op
zich een motie van wantrouwen.
De premier klampt zich vast aan de macht tot in het
absurde en het ongeloofwaardige. Het is zijn
probleem dat hij misschien zijn partij ten gronde
richt, maar dat hij dit land ten gronde richt, is
werkelijk onaanvaardbaar. (Applaus bij Ecolo-
Groen!)
De voorzitter: Ik stel een korte schorsing voor om
een Conferentie van voorzitters te houden.
La proposition des partis de la majorité relative à la
création d'une commission d'enquête constitue en
fait une motion de méfiance.
Le premier ministre s'accroche au pouvoir jusqu'à
l'absurde et l'invraisemblance. Qu'il risque de faire
crouler son parti est son problème mais qu'il
détruise ce pays est vraiment inacceptable.
(Applaudissements sur les bancs d'Ecolo-Groen !)
Le président : Je propose une brève suspension
pour réunir la Conférence des présidents.
De vergadering wordt geschorst om 18.39 uur.
La séance est suspendue à 18 h 39.
De vergadering wordt hervat om 19.04 uur.
La séance est reprise à 19 h 04.
04 Regeling van de werkzaamheden
De voorzitter: De Conferentie van voorzitters heeft
besloten dat wij onze activiteiten voor vandaag
stopzetten. We zijn ook overeengekomen dat wij
morgen om 10.00 de begrotingsbespreking
04 Ordre des travaux
Le président : La Conférence des présidents a
décidé que nous cessons nos travaux pour
aujourd'hui. Nous avons également convenu
d'entamer l'examen du budget demain matin à
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
22
aanvatten. Na de middag zijn er eerst de
mondelinge vragen en daarna gaan wij verder met
de
begrotingsbespreking.
Als
iedereen
de
overeengekomen spreektijd respecteert, kunnen we
op een treffelijk uur stemmen.
Ik heb ook aan de conferentie gezegd dat op basis
van artikel 133 van het Reglement de moties van
wantrouwen niet ontvankelijk zijn.
10 heures. L'après-midi, nous aurons d'abord les
questions orales puis la suite des débats sur le
budget. Si chacun s'en tient au temps de parole
imparti, nous pourrions voter à une heure
raisonnable.
J'ai également dit à la Conférence des présidents
que les motions de méfiance sont irrecevables en
vertu de l'article 133 du Règlement.
04.01 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!): Ik betreur
dat een dergelijk debat niet door een stemming
wordt gevolgd. Het Reglement moet natuurlijk in
acht worden genomen, maar uit een zuiver politiek
oogpunt kan het debat van vandaag niet op die
manier worden beëindigd en kan men niet louter
overgaan tot de orde van de dag.
Het is nu aan de meerderheidspartijen om hun
verantwoordelijkheid op te nemen, door een motie
van vertrouwen in te dienen. Laat u niet meeslepen
in de strategie van de premier, die zich ertoe
beperkt een brief onder de deur te schuiven en te
vertrekken, zonder te weten of er al dan niet een
vertrouwensstemming zou volgen.
04.01 Jean-Marc Nollet (Ecolo-Groen!) : Il est
regrettable qu'un tel débat ne se conclue pas par un
vote. Il faut bien entendu respecter le règlement.
Mais d'un point de vue purement politique, le débat
d'aujourd'hui ne peut pas se conclure de cette façon
en se contentant de passer à l'ordre du jour.
Il appartient maintenant aux partis de la majorité de
prendre leurs responsabilités en déposant une
motion de confiance. Ne vous inscrivez pas dans la
stratégie du premier ministre qui est de glisser
simplement une lettre sous la porte et de s'en aller,
sans savoir si un vote de confiance allait avoir lieu.
De vergadering wordt gesloten om 19.08 uur.
Volgende vergadering donderdag 18 december om
10.00 uur.
BIJLAGE: BRIEF VAN DE HEER YVES LETERME,
EERSTE MINISTER, AAN DE HEER JO
VANDEURZEN,
VICE-EERSTEMINISTER
EN
MINISTER
VAN
INSTITUTIONELE
HERVORMINGEN
Waarde collega,
Aansluitend op de berichten en beweringen met
betrekking tot eventuele beïnvloeding door mijzelf of
mijn beleidscel van de rechterlijke macht in het
Fortis-dossier, informeer ik U hierbij over het exacte
feitenrelaas met betrekking tot de contacten van
mijn beleidscel in dit dossier.
Er heeft geen enkel contact plaatsgevonden tussen
mijzelf en welke magistraat dan ook in het kader
van het Fortis-dossier.
Met betrekking tot de procedure voor de Voorzitter
van de rechtbank van koophandel, verneemt mijn
beleidscel op 6 november via de beleidscel van de
minister van Financiën dat het parket een advies
gaat uitbrengen in de zaak. Uit die informatie blijkt
ook dat de strekking van het advies op dat ogenblik
La séance est levée à 19 h 08. Prochaine séance
demain jeudi 18 décembre 2008 à 10 heures.
ANNEXE: LETTRE DE MONSIEUR YVES
LETERME, PREMIER MINISTRE, À MONSIEUR
JO VANDEURZEN, VICE-PREMIER MINISTRE ET
MINISTRE DE LA JUSTICE ET DES RÉFORMES
INSTITUTIONNELLES
Cher Collègue,
A la suite des informations et des affirmations selon
lesquelles ma cellule stratégique ou moi-même
aurions cherché à influencer le pouvoir judiciaire
dans le dossier Fortis, je vous fais part par la
présente de la relation exacte des faits relatifs aux
contacts entretenus par ma cellule stratégique dans
ce dossier.
Il n'y a eu aucun contact entre moi-même et
quelque magistrat que ce soit dans le cadre du
dossier Fortis.
Concernant la procédure devant le président du
tribunal de commerce, ma cellule stratégique
apprend le 6 novembre, par l'entremise de la cellule
stratégique du ministre des Finances, que le
parquet s'apprête à rendre un avis dans cette
affaire. Il ressort également de cette information
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
23
al bekend is.
Er is daaropvolgend een kort informatief contact om
12.22 uur tussen een raadgever van de beleidscel
en Substituut Procureur des Konings Paul Dhaeyer
teneinde daarover bevestiging te krijgen. Dit
telefonisch onderhoud duurt exact een minuut en
dertig seconden. Daarin deelt de betrokken
Substituut mede dat hij zijn advies om 15.00 uur zal
uitbrengen en er wordt niet op de inhoud daarvan
ingegaan.
De voorzitter van de FOD kanselarij verneemt in de
daaropvolgende dagen van een raadgever van de
beleidscel van de minister van Justitie dat de
substituut in kwestie graag het advies dat hij heeft
uitgebracht inhoudelijk zou toelichten. Op die vraag
wordt ingegaan; de voorzitter belt de betrokken
substituut op datum van 10 november 2008 om
19.30 uur. Dit gesprek duurt 21 minuten 21
seconden. De voorzitter van de kanselarij luistert en
doet verder niets.
Op 11 november belt substituut Dhaeyer zelf terug
naar een raadgever van mijn beleidscel. Doordat de
verbinding verbroken werd wegens gebrekkige
ontvangst, belt deze raadgever zelf terug. Dit
tweede gesprek vindt plaats op 11 november om
11.57 uur. In dat gesprek raadt de betrokken
substituut aan dat de advocaten van de Belgische
staat zich bij zijn advies zouden aansluiten en biedt
hij ook aan om zijn advies zelf bij de Eerste Minister
te komen toelichten. Op die suggestie wordt niet
ingegaan.
Uit hetgeen voorgaat blijkt duidelijk dat er geen
sprake is van enige beïnvloeding vanuit mijn
beleidscel.
Voor wat betreft de procedure voor het hof van
beroep heeft er geen enkel contact plaatsgevonden
tussen mijn beleidscel en de magistraten die bij dit
dossier betrokken zijn.
Verder werden er wel de volgende contacten met
mijn beleidscel opgenomen.
Op woensdag 10 december om 19.45 uur belt de
heer Jan De Groof naar Hans D'Hondt, voorzitter
van de kanselarij. Deze neemt de telefoon niet op
maar stuurt om 19.59 u een sms met de
mededeling 'Jan, ik zit in kernkabinet. Ik bel je later
terug.' De Heer De Groof bevestigt om 20.00 uur
ontvangst van dit antwoord.
Om 21.44 u diezelfde avond laat de heer De Groof
aan de voorzitter van de Kanselarij weten dat hij
que la teneur de l'avis est déjà connue à ce
moment.
Un bref contact informatif a ensuite lieu à 12 h 22
entre un conseiller de la cellule stratégique et le
substitut du procureur du Roi, M. Paul Dhaeyer,
dans le but d'obtenir confirmation. Dans cet
entretien téléphonique, qui aura une durée exacte
de 1 minute et 30 secondes, le substitut concerné
communique qu'il rendra son avis à 15 h, sans que
le contenu du dossier soit abordé.
L'audience se tient l'après-midi et le substitut rend
son avis. Dans les jours qui suivent, le président du
SPF Chancellerie apprend de la bouche d'un
conseiller de la cellule stratégique du ministre de la
Justice que le substitut en question souhaiterait
commenter quant au fond l'avis qu'il a rendu. Cette
demande est accueillie favorablement : le président
appelle le substitut par téléphone le 10 novembre
2008 à 19 h 30. Cet entretien durera 21 minutes et
21 secondes. Le président de la Chancellerie
écoute son interlocuteur, sans plus.
Le 11 novembre, le substitut M. Dhaeyer rappelle
lui-même un conseiller de ma cellule stratégique. La
communication étant interrompue en raison d'un
problème de réception, ce conseiller rappelle lui-
même le substitut. Ce second entretien a lieu le
11 novembre à 11 h 57. Lors de cet entretien, le
substitut en question conseille que les avocats de
l'Etat belge se rallient à son avis et offre également
de venir commenter lui-même cet avis devant le
premier ministre. Il n'est pas donné suite à cette
suggestion.
Il ressort clairement de ce qui précède qu'il n'est
nullement question d'influence exercée par ma
cellule stratégique.
En ce qui concerne la procédure devant la cour
d'appel, il n'y a eu aucun contact entre ma cellule
stratégique et les magistrats chargés du dossier.
Pour le surplus, les contacts suivants ont bien été
pris avec ma cellule stratégique.
Le mercredi 10 décembre à 19 h 45, M. Jan De
Groof appelle par téléphone M. Hans D'Hondt,
président de la Chancellerie. Celui-ci ne décroche
pas mais envoie à 19 h 59 un SMS avec le
message suivant : « Jan, je suis au cabinet
restreint, je te rappelle plus tard ». M. De Groof
accuse réception de cette réponse à 20 h.
Le même soir, à 21 h 44, M. De Groof informe le
président de la Chancellerie qu'il est empêché à
17/12/2008
CRABV 52
PLEN 068
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
24
vanaf dat ogenblik belet is en met de vraag hem de
dag daarop te bellen (op dat ogenblik had Hans
D'Hondt geen inhoudelijke informatie terzake en
wist hij niet dat Christine Schurmans deel uitmaakte
van de kamer die het Fortisdossier behandelde). Hij
antwoordt om 21.45 uur per sms op deze vraag:
'OK'.
Op 11 december om 09.01 uur probeert de heer de
Groof terug te bellen maar Hans D'Hondt neemt de
communicatie niet op. Op diezelfde dag om 9.45 u
belt Hans D'Hondt zelf terug naar Jan De Groof en
die vertelt hem dat er een naar zijn zeggen plotse
wijziging zou zijn opgetreden in de besluitvorming
m.b.t. het Fortisdossier - wijziging waarmee
Christine Schurmans het niet eens zou zijn. Hij
verneemt op dat ogenblik dat zij lid is van deze
kamer en vooral dat zij blijkbaar in een conflict
verwikkeld is met de andere leden van de kamer.
Hij informeert aansluitend op dit telefonisch gesprek
eens bij de beleidscel van Financiën maar daar
heeft men geen inlichtingen terzake. Er wordt niets
anders gedaan.
Op 11 december om 10.52 uur stuurt de heer De
Groof een sms naar Hans D'Hondt met het door
hem als vertrouweljik aangegeven bericht dat
Christine Schurmans de 'hoogste instanties bij het
Hof van Cassatie' heeft kunnen overtuigen van de
'mogelijke dramatische wending'. De Groof vraagt
om voorlopig niets te doen, met de mededeling dat
hij zal terugbellen zodra hij uit vergadering is.
Op 12 december om 11.36 uur probeert hij opnieuw
Hans D'Hondt te bereiken per telefoon - zonder
resultaat. Daarna vindt er nog een telefonisch
contact plaats, wellicht via de gewone telefoonlijn,
want er is geen aanduiding op het gsm-toestel terug
te vinden. Daarbij wordt door de heer De Groof het
conflict tussen de magistraten nog eens vermeld en
wordt ook meegedeeld dat de leden van de kamer
zelf naar mevrouw Schurmans zijn gereden met de
vraag om te ondertekenen. Door de heer De Groof
werd ook de vraag gesteld om voor mevrouw
Schurmans
een
alternatief
te
vinden
en
gesuggereerd om haar eventueel te benoemen in
het comité Lamfalussy - vraag die onmiddellijk als
onmogelijk werd gekwalificeerd.
Aan de mondelinge informatie die bij al deze
telefonische contacten aan mijn beleidscel werd
verstrekt, werd geen enkel verder gevolg gegeven.
U kan vaststellen dat er geen sprake kan zijn van
enige poging noch intentie om de rechtsgang te
beïnvloeden. Ik laat U als Minister van Justitie de
partir de cet instant et lui demande de le rappeler le
lendemain. ( M. Hans D'Hondt ne possédait à ce
moment aucune information sur le contenu et
ignorait que Mme Christine Schurmans faisait partie
de la chambre qui traitait le dossier Fortis. A 21 h 45
il répond par SMS à la demande par : « OK »).
Le 11 décembre à 9 h 01, M. De Groof essaie de
rappeler mais M. Hans D'Hondt ne décroche pas.
Le même jour, à 9 h 45, M. Hans D'Hondt rappelle
lui-même M. De Groof qui l'informe que, selon lui,
un changement subit serait intervenu dans le
processus de décision concernant le dossier Fortis
changement avec lequel Mme Christine
Schurmans ne serait pas d'accord. Il apprend à cet
instant qu'elle est membre de la chambre et,
surtout, qu'elle semblerait être mêlée à un conflit
avec les autres membres de la chambre.
A la suite de cet entretien téléphonique, il s'informe
auprès de la cellule stratégique des Finances qui ne
dispose toutefois pas d'informations en la matière.
Aucune autre action n'est entreprise.
Le 11 décembre à 10 h 52, M. De Groof envoie un
SMS à M. Hans D'Hondt pour lui faire part de
l'information, confidentielle à ses yeux, selon
laquelle Mme Christine Schurmans a su convaincre
« les instances supérieures de la Cour de
cassation » d'une « évolution qui pourrait s'avérer
dramatique ». M. De Groof demande de ne
provisoirement rien faire, précisant qu'il rappellera
dès qu'il sortira de la réunion.
Le 12 décembre à 11 h 36, il tente une nouvelle fois
de toucher M. Hans D'Hondt par téléphone, mais en
vain. Un autre entretien téléphonique aura lieu
ultérieurement, sans doute par le biais d'une ligne
téléphonique ordinaire, car on n'en retrouve pas la
trace sur le GSM. M. De Groof y évoque une fois
encore le conflit entre les magistrats et indique que
les membres de la chambre se sont rendus eux-
mêmes chez Mme Schurmans pour lui demander
d'apposer sa signature. M. De Groof a également
demandé de trouver une alternative pour Mme
Schurmans,
suggérant
de
la
nommer
éventuellement au comité Lamfalussy, une
demande qui a aussitôt été qualifiée d'impossible.
Aucune suite n'a été donnée à l'information fournie
oralement à ma cellule stratégique à l'occasion de
tous ces contacts téléphoniques.
Vous constaterez qu'il ne saurait être question de
quelque tentative ni intention que ce soit
d'influencer le cours de la procédure. Je vous
CRABV 52
PLEN 068
17/12/2008
KAMER
-3
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2008
2009
CHAMBRE
-3
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
25
zorg om uit te maken welk gevolg aan deze
inlichtingen kan gegeven worden.
Uw dienstwillige,
Yves Leterme
laisse, en votre qualité de ministre de la Justice, le
soin de décider des suites à réserver à ces
informations.
Votre dévoué,
Yves Leterme