KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
CRIV 52 COM 772
CRIV 52 COM 772
B
ELGISCHE
K
AMER VAN
V
OLKSVERTEGENWOORDIGERS
C
HAMBRE DES REPRESENTANTS
DE
B
ELGIQUE
I
NTEGRAAL
V
ERSLAG
MET
VERTAALD BEKNOPT VERSLAG
VAN DE TOESPRAKEN
C
OMPTE
R
ENDU
I
NTEGRAL
AVEC
COMPTE RENDU ANALYTIQUE TRADUIT
DES INTERVENTIONS
C
OMMISSIE VOOR DE
B
UITENLANDSE
B
ETREKKINGEN
C
OMMISSION DES
R
ELATIONS EXTERIEURES
dinsdag
mardi
02-02-2010
02-02-2010
Voormiddag
Matin
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
cdH
centre démocrate Humaniste
CD&V
Christen-Democratisch en Vlaams
Ecolo-Groen!
Ecologistes Confédérés pour l'organisation de luttes originales ­ Groen!
FN
Front National
LDD
Lijst Dedecker
MR
Mouvement réformateur
N-VA
Nieuw-Vlaamse Alliantie
Open Vld
Open Vlaamse Liberalen en Democraten
PS
Parti Socialiste
sp.a
socialistische partij anders
VB
Vlaams Belang
Afkortingen bij de nummering van de publicaties :
Abréviations dans la numérotation des publications :
DOC 52 0000/000 Parlementair stuk van de 52e zittingsperiode + basisnummer en
volgnummer
DOC 52 0000/000
Document parlementaire de la 52e législature, suivi du n° de
base et du n° consécutif
QRVA
Schriftelijke Vragen en Antwoorden
QRVA
Questions et Réponses écrites
CRIV
voorlopige versie van het Integraal Verslag (groene kaft)
CRIV
version provisoire du Compte Rendu Intégral (couverture verte)
CRABV
Beknopt Verslag (blauwe kaft)
CRABV
Compte Rendu Analytique (couverture bleue)
CRIV
Integraal Verslag, met links het definitieve integraal verslag en
rechts het vertaalde beknopt verslag van de toespraken (met
de bijlagen)
(PLEN: witte kaft; COM: zalmkleurige kaft)
CRIV
Compte Rendu Intégral, avec, à gauche, le compte rendu
intégral définitif et, à droite, le compte rendu analytique traduit
des interventions (avec les annexes)
(PLEN: couverture blanche; COM: couverture saumon)
PLEN
plenum
PLEN
séance plénière
COM
commissievergadering
COM
réunion de commission
MOT
alle moties tot besluit van interpellaties (op beigekleurig papier)
MOT
motions déposées en conclusion d'interpellations (papier beige)
Officiële publicaties, uitgegeven door de Kamer van volksvertegenwoordigers
Bestellingen :
Natieplein 2
1008 Brussel
Tel. : 02/ 549 81 60
Fax : 02/549 82 74
www.deKamer.be
e-mail :
publicaties@deKamer.be
Publications officielles éditées par la Chambre des représentants
Commandes
:
Place de la Nation 2
1008 Bruxelles
Tél. : 02/ 549 81 60
Fax : 02/549 82 74
www.laChambre.be
e-mail :
publications@laChambre.be
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
i
INHOUD
SOMMAIRE
Vraag van de heer Wouter De Vriendt aan de
minister van Ontwikkelingssamenwerking over
"toekomstige schuldkwijtscheldingen" (nr. 18172)
1
Question de M. Wouter De Vriendt au ministre de
la Coopération au développement sur "les futures
remises de dettes" (n° 18172)
1
Sprekers: Wouter De Vriendt, Charles
Michel
,
minister
van
Ontwikkelingssamenwerking
Orateurs: Wouter De Vriendt, Charles
Michel
, ministre de la Coopération au
développement
Vraag van de heer Dirk Van der Maelen aan de
minister van Ontwikkelingssamenwerking over
"het Indicatief Samenwerkingsprogramma met de
DR Congo" (nr. 18095)
3
Question de M. Dirk Van der Maelen au ministre
de la Coopération au développement sur "le
Programme indicatif de coopération avec la
République démocratique du Congo" (n° 18095)
4
Sprekers: Dirk Van der Maelen, Charles
Michel
,
minister
van
Ontwikkelingssamenwerking
Orateurs: Dirk Van der Maelen, Charles
Michel
, ministre de la Coopération au
développement
Vraag van mevrouw Hilde Vautmans aan de
minister van Ontwikkelingssamenwerking over "de
festiviteiten 50-jaar onafhankelijkheid DRC"
(nr. 18518)
5
Question de Mme Hilde Vautmans au ministre de
la Coopération au développement sur "les
festivités
organisées
pour
les
50 ans
d'indépendance de la RDC" (n° 18518)
5
Sprekers: Hilde Vautmans, voorzitter van de
Open Vld-fractie, Charles Michel, minister
van Ontwikkelingssamenwerking
Orateurs: Hilde Vautmans, présidente du
groupe Open Vld, Charles Michel, ministre de
la Coopération au développement
Samengevoegde vragen van
8
Questions jointes de
8
- de heer Francis Van den Eynde aan de eerste
minister, belast met de Coördinatie van het
Migratie- en asielbeleid, over "het incident dat de
minister van Ontwikkelingssamenwerking met
Israël veroorzaakt heeft toen hij per se een
bezoek aan de Gazastrook wou brengen"
(nr. 18713)
8
- M. Francis Van den Eynde au premier ministre,
chargé de la Coordination de la Politique de
migration et d'asile, sur "l'incident que le ministre
de la Coopération au développement a provoqué
avec Israël lorsqu'il a voulu à tout prix se rendre
en visite dans la bande de Gaza" (n° 18713)
8
- de heer Francis Van den Eynde aan de minister
van
Ontwikkelingssamenwerking
over
"het
incident
dat
de
minister
van
Ontwikkelingssamenwerking
met
Israël
veroorzaakt heeft toen hij per se een bezoek aan
de Gazastrook wou brengen" (nr. 18714)
8
- M. Francis Van den Eynde au ministre de la
Coopération au développement sur "l'incident que
le ministre de la Coopération au développement a
provoqué avec Israël lorsqu'il a voulu à tout prix
se rendre en visite dans la bande de Gaza"
(n° 18714)
8
- mevrouw Karine Lalieux aan de minister van
Ontwikkelingssamenwerking over "zijn bezoek
aan het Midden-Oosten" (nr. 18783)
8
- Mme Karine Lalieux au ministre de la
Coopération au développement sur "sa visite au
Proche-Orient" (n° 18783)
8
- de heer Wouter De Vriendt aan de minister van
Ontwikkelingssamenwerking over "het ontzeggen
van de toegang tot Gaza" (nr. 18888)
8
- M. Wouter De Vriendt au ministre de la
Coopération au développement sur "l'interdiction
d'accès à la bande de Gaza" (n° 18888)
8
Sprekers: Francis Van den Eynde, Karine
Lalieux, Wouter De Vriendt, Charles Michel
,
minister van Ontwikkelingssamenwerking
Orateurs: Francis Van den Eynde, Karine
Lalieux, Wouter De Vriendt, Charles Michel
,
ministre de la Coopération au développement
Samengevoegde vragen van
14
Questions jointes de
14
- de heer Wouter De Vriendt aan de vice-eerste
minister en minister van Buitenlandse Zaken en
Institutionele Hervormingen over "het resultaat
van de buitengewone vergadering van de
Europese Raad" (nr. 18492)
14
- M. Wouter De Vriendt au vice-premier ministre
et ministre des Affaires étrangères et des
Réformes institutionnelles sur "le résultat de la
réunion extraordinaire du Conseil européen"
(n° 18492)
14
- de heer Xavier Baeselen aan de minister van
Ontwikkelingssamenwerking over "de noodhulp
en de hulp voor de wederopbouw in Haïti"
(nr. 18580)
14
- M. Xavier Baeselen au ministre de la
Coopération au développement sur "l'aide
d'urgence et l'aide à la reconstruction à Haïti"
(n° 18580)
14
- mevrouw Martine De Maght aan de minister van
Ontwikkelingssamenwerking
over
"de
terugtrekking van Broederlijk Delen uit Haïti"
14
- Mme Martine De Maght au ministre de la
Coopération au développement sur "le retrait de
Haïti
de
l'association
'Broederlijk
Delen'"
14
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
ii
(nr. 18757)
(n° 18757)
- de heer Georges Dallemagne aan de minister
van
Ontwikkelingssamenwerking
over
"de
Belgische bijdrage aan de wederopbouw van
Haïti" (nr. 19032)
14
- M. Georges Dallemagne au ministre de la
Coopération
au
développement
sur
"la
contribution belge à la reconstruction de Haïti"
(n° 19032)
14
Sprekers: Wouter De Vriendt, Xavier
Baeselen, Georges Dallemagne, Charles
Michel
,
minister
van
Ontwikkelingssamenwerking
Orateurs: Wouter De Vriendt, Xavier
Baeselen, Georges Dallemagne, Charles
Michel
, ministre de la Coopération au
développement
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
1
COMMISSIE VOOR DE
BUITENLANDSE BETREKKINGEN
COMMISSION DES RELATIONS
EXTÉRIEURES
van
DINSDAG
2
FEBRUARI
2010
Voormiddag
______
du
MARDI
2
FÉVRIER
2010
Matin
______
De vergadering wordt geopend om 10.55 uur en voorgezeten door de heer Dirk Van der Maelen.
La séance est ouverte à 10.55 heures et présidée par M. Dirk Van der Maelen.
De voorzitter: Vraag nr. 18035 van de heer Luykx is uitgesteld.
Le
président:
La
question
n° 18035
de
M. Luykx
est
reportée.
01 Vraag van de heer Wouter De Vriendt aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over
"toekomstige schuldkwijtscheldingen" (nr. 18172)
01 Question de M. Wouter De Vriendt au ministre de la Coopération au développement sur "les futures
remises de dettes" (n° 18172)
01.01 Wouter De Vriendt (Ecolo-Groen!): Mijnheer de minister, in de
jaarlijkse Solidariteitsnota geeft u toelichting bij de manier waarop
België zijn engagement wil nakomen om vanaf dit jaar elk jaar
minstens
0,7 %
van
het
bni
te
spenderen
aan
ontwikkelingssamenwerking. In de nota bij de begroting voor 2010
vermeldt u dat er voor 2010 gerekend wordt op een
schuldkwijtschelding via de Nationale Delcrederedienst van in totaal
409,5 miljoen euro. Een groot deel daarvan zou voor de
Democratische Republiek Congo zijn.
Daarnaast zou het gaan om schulden van Congo-Brazzaville, Togo en
Guinee-Bissau. Dit is een aanzienlijk deel van het totaal van de
Belgische ODA-cijfers. Daarnaast zien wij in die ODA-cijfers, die
jaarlijks in het voorjaar vrijgegeven worden, steeds enkele bedragen
opduiken voor andere schuldkwijtscheldingen.
Over schuldkwijtscheldingen kan uiteraard heel wat gezegd worden.
Wij hebben daar al menigmaal een debat over gevoerd. Om een
duidelijk zicht te krijgen op het mogelijke belang van
schuldkwijtschelding in de Belgische ODA-cijfers in de komende jaren
wens ik graag van u te vernemen welke schuldkwijtscheldingen van
België aan zijn schuldenaren in de pijplijn zitten voor de komende 10
jaar. Ik heb voor u een aantal concrete vragen.
Ten eerste, wie zijn de schuldenaren aan België?
Ten tweede, voor welke bedragen staan er schulden open bij deze
landen?
Ten derde, wat is de reële net present value van deze schulden?
Ten vierde, wanneer wordt verwacht dat deze landen het
01.01 Wouter De Vriendt (Ecolo-
Groen!): La Belgique entend
respecter l'engagement pris de
consacrer
annuellement
au
minimum 0,7 % du PIB à la
coopération au développement à
partir de 2010. Dans la note du
budget, le ministre a précisé que
pour 2010, des annulations de
dettes pour un montant de
409,5 millions
d'euros
sont
prévues par le biais de l'Office
national du Ducroire (OND),
principalement en faveur de la
République
démocratique
du
Congo. Il s'agit dans une large
mesure de l'assistance publique
au développement (APD). Il y a
par
ailleurs
encore
d'autres
remises de dettes. Afin de pouvoir
me faire une idée plus précise de
la part des remises de dettes dans
les chiffres belges de l'APD, je
souhaiterais savoir quels seront
les débiteurs potentiels pour les
dix années à venir.
Quels pays ont des dettes envers
la
Belgique
et
pour
quels
montants? Quelle est la valeur
réelle de ces dettes? Quand
estime-t-on que ces pays auront
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
2
zogenaamde completion point bereiken waarna België de schulden
zou kwijtschelden?
Ten vijfde, welk deel van deze schuld zal de komende jaren in de
ODA-cijfers aanrekenbaar zijn?
Ten zesde, wat is de oorsprong van deze respectieve schulden? Zijn
het leningen van staat tot staat? Gaat het om schulden bij de
Nationale Delcrederedienst?
Ten zevende en tot slot, hoe zal deze schuld ­ bijvoorbeeld voor de
leningen van staat tot staat ­ budgettair verwerkt worden?
atteint le "point d'achèvement", au-
delà duquel la Belgique annulerait
les dettes? Quelle part de ces
dettes sera imputable à l'AOD au
cours des prochaines années?
S'agit-il de prêts d'État à État ou
de dettes auprès de l'OND?
Comment cette dette sera-t-elle
intégrée au budget?
01.02 Minister Charles Michel: In antwoord op uw eerste drie vragen
kan ik het volgende meegeven. De gegevens over de schuldenaren
van België, over de bedragen van de openstaande schulden en de
reële waarde van deze schulden worden bijgehouden door de FOD
Financiën.
Voor uw vierde vraag kan ik, daar het bereiken van het completion
point door een land afhankelijk is van tal van voorwaarden, moeilijk
vooraf voorspellen welke landen op welk moment voor
schuldkwijtschelding in aanmerking zullen komen. Op dit moment
hebben van de 35 HIPC-landen er al 26 het completion point bereikt.
9 landen bevinden zich in de interimaire fase: Afghanistan, Congo-
Brazzaville, de Democratische Republiek Congo, Guinee, Guinee-
Bissau, Ivoorkust, Liberia, Togo en Tsjaad. Bij de begrotingsopmaak
voor 2010 werd ervan uitgegaan dat 4 landen van deze groep ­
Congo-Brazzavile, de Democratische Republiek Congo, Guinee-
Bissau, en Togo in aanmerking komen om in 2010 het completion
point te bereiken, waarna België tot bilaterale schuldkwijtschelding
kan overgaan in het kader van de Club van Parijs.
Voor de bepaling van het deel van de schuldkwijtscheldingen dat
ODA-aanrekenbaar
is,
past
België
de
regels
van
het
Ontwikkelingscomité van de OESO toe. De kwijtschelding van
staatsleningen is niet ODA-aanrekenbaar, daar staatsleningen al
aangerekend worden als ODA op het moment dat zij uitgeschreven
worden. De kwijtschelding van commerciële schulden bij de Nationale
Delcrederedienst (NDD) kan echter wel als ODA worden
ingeschreven, op het moment dat de NDD en de Club van Parijs de
schuld aanvaarden. De interne compensaties die eventueel
plaatsvinden in het kader van dergelijke operaties zijn daarentegen
niet ODA-aanrekenbaar.
Het volume van de openstaande schulden van de HIPC-landen dat
voor schuldkwijtschelding in aanmerking komt, hetzij in de vorm van
een lening van staat tot staat, hetzij in de vorm van krediet door de
NDD, wordt bijgehouden door de FOD Financiën.
Tot slot, de Ministerraad besliste in 2001 de schuldkwijtschelding aan
HIPC-landen te compenseren tegen de nominale waarde wat de
leningen van staat tot staat betreft, en tegen de economische waarde
wat commerciële schulden bij de NDD betreft. De omvang van die
compensaties wordt berekend door de FOD Financiën en de
Nationale Delcrederedienst. Omdat compensaties evenwel niet ODA-
aanrekenbaar zijn en de begroting van Ontwikkelingssamenwerking
meestal 60 % van de Belgische ODA-inspanningen voor zich moet
01.02 Charles Michel, ministre:
Les
données
relatives
aux
débiteurs
de
Belgique,
les
montants des dettes en cours et
leur valeur réelle, ainsi que le
volume de l'encours de la dette qui
entre en ligne de compte pour
l'annulation, sont tenus à jour par
le SPF Finances.
De
nombreux
facteurs
conditionnent
l'obtention
du
completion
point
(point
d'achèvement). Il est dès lors
difficile de prévoir quels pays
pourront bénéficier de l'annulation
de leur dette. Aujourd'hui, 26 des
35 pays pauvres très endettés
(PPTE) ont atteint ce point. Neuf
pays se trouvent dans une phase
intermédiaire.
Lors
des
négociations budgétaires, on est
parti du principe que quatre pays
de ce groupe entrent en ligne de
compte pour atteindre le point
d'achèvement en 2010. Lorsqu'ils
l'auront atteint, la Belgique peut
procéder à l'annulation de la dette
dans le cadre du Club de Paris; il
s'agit du Congo-Brazzaville, de la
République
démocratique
du
Congo, de la Guinée Bissau et du
Togo.
Pour déterminer la partie de la
dette annulée imputable à l'aide
publique
au
développement
(APD), nous appliquons les règles
du
Comité
d'aide
au
développement
de
l'OCDE.
L'annulation des emprunts d'État
n'est pas imputable à l'aide au
développement étant donné que
ces
emprunts
sont
déjà
considérés comme une aide au
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
3
nemen, kunnen de compensaties slechts worden verricht voor zover
in additionele middelen voorzien is boven op de ODA-aanrekenbare
begroting van Ontwikkelingssamenwerking.
développement au moment où ils
sont émis. L'annulation de dettes
commerciales auprès de l'OND
peut être considérée comme APD
lorsque l'OND et le Club de Paris
acceptent l'annulation de la dette.
D'éventuelles
compensations
internes ne sont pas imputables à
l'aide publique au développement.
En 2001, le Conseil des ministres
a décidé de compenser les
annulations de dette des PPTE par
la valeur nominale des emprunts
d'État et par la valeur économique
des dettes commerciales auprès
de l'OND. L'importance de ces
compensations est calculée par le
SPF Finances et l'OND. Étant
donné que les compensations ne
sont pas imputables à l'APD et
que le budget de la Coopération
au développement prend en
charge 60 % des initiatives d'APD,
ces compensations ne peuvent
être réalisées que pour autant que
des
moyens
supplémentaires
soient libérés en plus du budget
imputable à l'APD.
01.03 Wouter De Vriendt (Ecolo-Groen!): Mijnheer de minister, dank
u voor uw antwoord. Ik zal mij ook wenden tot uw collega van
Financiën om aanvullende informatie te krijgen. Het blijft wel een
belangrijk onderwerp. 410 miljoen euro in 2010 is niet niks. De vraag
blijft hoe in de komende jaren, vanaf 2011, die 0,7 % behouden zal
worden. Ik meen dat er meer structurele oplossingen nodig zijn. Dat is
trouwens het commentaar van het Rekenhof op de begroting voor
2010. Het Rekenhof heeft er bijvoorbeeld op gewezen dat een aantal
schuldkwijtscheldingen van 2009 nog niet is uitgevoerd en al opnieuw
opgenomen zijn in de begroting voor 2010.
Ik meen dat wij in 2011 voor een budgettaire uitdaging zullen staan,
maar ik hoop natuurlijk met u dat de 0,7 % behouden blijft.
Ik zal mij verder informeren. Wij zullen ongetwijfeld nog vele
gelegenheden hebben om dit debat te voeren.
01.03 Wouter De Vriendt (Ecolo-
Groen!): J'adresserai une partie de
mes questions au ministre des
Finances. Je ne comprends
toujours pas comment la Belgique
atteindra le chiffre de 0,7 % dans
les prochaines années. Une
solution structurelle est nécessaire
à cet effet. La Cour des comptes a
souligné que plusieurs annulations
de dette de 2009 n'ont pas encore
été exécutées et figurent à
nouveau au budget 2010.
Nous resterons confrontés à un
défi budgétaire en 2011 mais
j'espère que l'engagement de
0,7 % sera en tout cas maintenu.
Het incident is gesloten.
L'incident est clos.
Voorzitter: Wouter De Vriendt
Président: Wouter De Vriendt.
02 Vraag van de heer Dirk Van der Maelen aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "het
Indicatief Samenwerkingsprogramma met de DR Congo" (nr. 18095)
02 Question de M. Dirk Van der Maelen au ministre de la Coopération au développement sur "le
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
4
Programme indicatif de coopération avec la République démocratique du Congo" (n° 18095)
02.01 Dirk Van der Maelen (sp.a): Mijnheer de minister, op
23 december 2009 hebt u met uw Congolese ambtgenoot, Raymond
Tshibanda
een
nieuw
indicatief
samenwerkingsprogramma
afgesproken voor de periode 2010-2013. Het nieuw programma
verhoogt de middelen van de bilaterale samenwerking van 65 miljoen
euro per jaar in het vorige ISP, tot 75 miljoen euro per jaar. Bovendien
kan de Belgische steun gedurende de laatste twee jaar van het
programma nog opgetrokken worden. Voorwaarde hiervoor is dat de
DRC concrete vooruitgang kan aantonen op het vlak van
democratisch en financieel bestuur.
Graag verneem ik van u het volgende. Ten eerste, met welke
meetinstrumenten en door welke instanties zal de vooruitgang op
beide niveaus geëvalueerd worden?
Ten tweede, hoe is de mensenrechtendimensie als voorwaarde voor
de voorwaardelijke enveloppe gedefinieerd?
Ten derde, hoe wordt het uit te trekken budget van deze
voorwaardelijke enveloppe uiteindelijk bepaald?
02.01 Dirk Van der Maelen
(sp.a): Le 23 décembre 2009, le
ministre a conclu avec son
homologue congolais un nouveau
Programme
indicatif
de
Coopération (PIC) pour la période
2010-2013
incluant
une
augmentation des moyens. Si la
RDC peut démontrer la réalisation
de progrès déterminés dans une
série de domaines, l'aide peut
encore être majorée. Comment se
fera l'évaluation de ces avancées?
La situation des droits de l'homme
fait-elle partie des conditions?
Comment sera réparti le budget de
cette aide conditionnelle?
02.02 Minister Charles Michel: Mijnheer de voorzitter, het budget van
het ISP 2010-2013 met de DRC, dat in december 2009 werd
gesloten, bedraagt 65 miljoen euro per jaar. Teneinde het belang van
democratie en goed bestuur in de DRC opnieuw te onderstrepen zal
een bijkomende tranche van 100 miljoen euro worden vrijgemaakt
voor de twee laatste jaren van ons samenwerkingsprogramma.
Het toekennen van dit bijkomend bedrag zal afhankelijk gesteld
worden van concrete vooruitgang op het gebied van financieel en
democratisch bestuur. Vier criteria werden vastgelegd in
samenspraak met de Congolese regering en deze steunen op
engagementen die de regering van de DRC heeft aangegaan. Ten
eerste, is er het goede verloop, voor het einde van 2011, van het
electoraal proces. Ten tweede, de wil om de ranking van de DRC
substantieel te verbeteren in het Doing Business-rapport van de
Wereldbank. Ten derde, de wil om te komen tot een CPIA-incidator
die gelijk is aan, of hoger dan het huidig niveau. Ten vierde, de wil om
de vooruitgang die geboekt werd met het IMF voort te zetten, en te
komen tot opeenvolgende positieve evaluaties, door het IMF, van de
armoedebestrijdings- en groeifaciliteiten.
Er werd overeengekomen dat voor het einde van 2011 een bijzondere
vergadering van het Partnercomité zal plaatsvinden die de evolutie
van deze engagementen zal evalueren en op basis hiervan het
principe van de verhoging van het ISP zal bevestigen.
Om doeltreffend te zijn, moeten deze doelstellingen niet enkel
regelmatig opgevolgd en besproken worden maar dit moet ook
gebeuren in overleg, op gecoördineerde wijze, tussen de
ontwikkelingspartners. Het is in die zin dat ik een brief geschreven
heb aan mijn Europese collega's, alsook aan de Verenigde Naties en
de Wereldbank.
Deze
criteria
werden
gekozen
wegens
hun
objectieve
verifieerbaarheid. Het electoraal proces zal bijvoorbeeld gecontroleerd
02.02 Charles Michel, ministre:
Le budget annuel du PIC 2010-
2013 s'élève à 75 millions d'euros.
Si la RDC réalise des progrès
concrets sur les plans financier et
démocratique,
un
montant
additionnel de 100 millions d'euros
peut être réservé. Les progrès
sont basés sur une série de
critères
comme
le
bon
déroulement
du
processus
électoral d'ici à la fin de 2011,
l'intention d'avancer dans le
classement du rapport Doing
Business
et dans le score Country
Policy
and
Institutional
Assessment (CPIA) de la Banque
mondiale
et
la
formulation
d'évaluations positives de la part
du FMI en matière de lutte contre
la pauvreté et de croissance.
Une réunion exceptionnelle du
comité des partenaires se tiendra
avant fin 2011 en vue de
l'évaluation de ces critères et des
décisions à prendre concernant
l'aide complémentaire. Le respect
des conditions fera l'objet d'un
suivi régulier et nous nous
concerterons
avec
nos
partenaires. J'ai adressé une lettre
à ce sujet à mes collègues
européens, à l'Union européenne
ainsi qu'à la Banque mondiale.
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
5
worden door missies van verkiezingswaarnemers, waarvan de
rapporten als evaluatie van het electoraal proces zullen dienen.
De verbetering van het investeringsklimaat zal bepaald worden door
de stijging van de ranking van de DRC in de jaarlijkse Doing
Business-rangschikking van de Wereldbank. Hetzelfde zal gelden
voor de CPIA.
Deze stimulerende tranche is dus niet rechtstreeks verbonden aan de
mensenrechtendimensie. De mensenrechtenkwestie wordt evenwel
nauw opgevolgd, en vormt het onderwerp van regelmatig politiek
overleg met de Congolese autoriteiten. Deze dialoog vindt plaats in
het raam van artikel 8 van de Overeenkomst van Cotonou, of tijdens
mijn regelmatige contacten met de Congolese autoriteiten.
Kwesties die recent aan bod kwamen, waren seksueel geweld,
straffeloosheid, corruptie en de situatie van de bevolking in het oosten
van de DRC.
De bijkomend enveloppe van het ISP voor 2011-2012 wordt verdeeld
over de prioritaire sectoren, namelijk landelijk leven, landbouw,
religieuze samenwerking en de reserve.
Les critères ont été retenus pour
leur
caractère
vérifiable.
Le
processus électoral sera surveillé
par des observateurs. Les autres
critères seront évalués par la
Banque mondiale et le FMI.
Cette aide complémentaire n'est
pas directement liée aux droits de
l'homme, mais la situation en
matière de droits de l'homme est
suivie de dans le cadre de nos
concertations politiques avec les
autorités
congolaises
­
notamment
dans
celui
des
accords de Cotonou - et de nos
contacts
réguliers
avec
le
gouvernement congolais.
L'aide complémentaire pour 2011
et 2012 sera répartie entre les
secteurs prioritaires, c'est-à-dire
les routes à caractère national,
l'agriculture,
la
coopération
déléguée et les réserves.
02.03 Dirk Van der Maelen (sp.a): Mijnheer de minister, ik dank u
voor uw antwoord, dat ik goed zal bestuderen.
Ik wil er wel nog een vraag aan toevoegen die andere collega's van
deze commissie misschien ook interesseert, over de tekst van het
indicatief samenwerkingsprogramma, het ISP. Congo is ons
belangrijkste partnerland. Mij lijkt het interessant dat de leden van
deze commissie in het bezit kunnen komen van dit
samenwerkingsakkoord, zodat wij dat kunnen bestuderen en
eventueel, in afspraak met u, een debat kunnen voeren over wat wij
doen in Congo. Het samenwerkingsprogramma lijkt mij daarvoor een
goede vertrekbasis.
02.03 Dirk Van der Maelen
(sp.a): La commission pourrait-elle
prendre connaissance du rapport
du PIC qui pourrait peut-être servir
de base à un débat.
02.04 Minister Charles Michel: Ik zal dat bekijken. Ik meen dat het
geen probleem zal zijn u die tekst te geven.
02.04 Charles Michel, ministre:
Je
devrais
pouvoir
vous
transmettre ce texte.
Het incident is gesloten.
L'incident est clos.
Voorzitter: Dirk Van der Maelen
Président: Dirk van der Maelen.
03 Vraag van mevrouw Hilde Vautmans aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "de
festiviteiten 50-jaar onafhankelijkheid DRC" (nr. 18518)
03 Question de Mme Hilde Vautmans au ministre de la Coopération au développement sur "les
festivités organisées pour les 50 ans d'indépendance de la RDC" (n° 18518)
03.01 Hilde Vautmans (Open Vld): Mijnheer de minister,
morgenmiddag houden wij een debat met uw collega, minister
Vanackere, over de resultaten van zijn reis. Mijn vraag aan u gaat
03.01 Hilde Vautmans (Open
Vld): Le département de la
Coopération au développement
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
6
echter specifiek over het budget dat voor de festiviteiten naar
aanleiding van 50 jaar onafhankelijkheid van Congo.in de begroting is
opgenomen, namelijk 3 miljoen euro. Dat bedrag zou komen uit het
budget voor Ontwikkelingssamenwerking. Er zou een taskforce
opgericht zijn, bestaande uit vertegenwoordigers van Buitenlandse
Zaken en Ontwikkelingssamenwerking om die budgetten te
controleren.
Mijnheer de minister, er was heel wat commotie over de recente
reizen. Op dit moment is minister Onkelinx op het terrein aanwezig. Ik
kijk uiteraard uit naar haar bevindingen.
Mijn vragen zijn de volgende. Welke activiteiten worden met die
3 miljoen euro gesponsord? Aan wie zal het budget gegeven worden?
Wie bepaalt welke activiteiten ondersteund worden en op basis van
welke criteria gebeurt dat?
Wie maakt deel uit van de taskforce? Wat is de opdracht? Valt de
uitgave daartoe onder Ontwikkelingssamenwerking? Het bedrag komt
van uw budget. Zal dat de begroting op de langere termijn ten goede
komen?
dégagerait 3 millions d'euros dans
le cadre de la célébration du
50
e
anniversaire
de
l'indépendance du Congo. Une
task force contrôlera ces budgets.
Quelles
activités
seront
précisément
parrainées?
Qui
prend la décision d'accorder le
soutien et quels critères sont
utilisés à cet effet? Qui fait partie
de la task force et quelle est sa
mission? Comment les dépenses
sont-elles justifiées?
03.02 Minister Charles Michel: In het politieke middenveld van de
DRC, alsook in België, is er bijzondere aandacht voor de 50
e
verjaardag van de onafhankelijkheid van Congo. Die belangstelling
wordt vertaald in een veelheid van projecten, bijvoorbeeld
informatiecampagnes, seminaries, animatie voor het brede publiek,
evenementen, activiteiten in de media en andere punctuele projecten
in verband met de Belgische ontwikkelingssamenwerking in de DRC.
Aanvragen voor subsidies kunnen nog ingediend worden tot
28 februari 2010. Een definitieve lijst van de projecten zal pas
opgemaakt kunnen worden na die datum. De subsidies worden
toegekend aan de Belgische of Congolese private of publieke
organiserende instanties die zullen instaan voor het beheer en de
verantwoording van de geselecteerde projecten.
De dossiers worden eerst onderzocht door een speciale werkgroep ad
hoc, waarover straks meer in mijn antwoord. Daarna volgt een
onderzoek door de bevoegde diensten in mijn administratie wat de
dossiers inzake ontwikkelingssamenwerking betreft. Die aanvragen
worden ten slotte aan mij voorgelegd.
De dossiers worden onderzocht op basis van hun relevantie voor de
ontwikkelingssamenwerking in de DRC zelf, of voor de sensibilisering
in België inzake Congo en de Congolese cultuur.
Wat de activiteiten in de Democratische Republiek Congo betreft, die
moeten systematisch goedgekeurd worden door generaal Kalume
Numbi, de voorzitter van het Commissariat général du
Cinquantenaire.
Sinds 2008 is de FOD Buitenlandse Zaken, Buitenlandse Handel en
Ontwikkelingssamenwerking bezig met de voorbereiding van de 50
e
verjaardag van de onafhankelijkheid van Congo.
Er komt een enkel loket om alle steunaanvragen te centraliseren en
er wordt een werkgroep opgericht met de beleidscellen OS en
03.02 Charles Michel, ministre:
Nous accorderons une attention
particulière à la célébration du
50
e
anniversaire
de
l'indépendance du Congo en
soutenant
des
projets.
Les
demandes
pourront
être
introduites jusqu'au 28 février. Les
subsides sont octroyés tant aux
instances belges que congolaises.
Les
dossiers
sont
d'abord
examinés par un groupe de travail,
ensuite par mon administration et
je prends moi-même la décision
finale. La pertinence pour la
République
démocratique
du
Congo ou la valeur sensibilisatrice
pour la Belgique constituent les
conditions
pour
l'octroi
des
subsides. Les activités en RDC
doivent être approuvées par le
général Kalume Numbi, président
du Commissariat général du
Cinquantenaire.
Le
SPF
Coopération
orce is, maar ik vraag
dat bij de toewijzing van de subsidies echt aandacht zou gaan naar
projecten inzake mensenrechten en projecten die zoveel mogelijk de
mensen op het terrein vooruithelpen. Ik denk dat dat heel erg
belangrijk is.
03.03 Hilde Vautmans (Open
Vld): Quels sont les apports
respectifs de la Belgique et du
Congo? Puisque l'argent provient
du budget de la Coopération au
Développement, il me paraît
important qu'il serve à améliorer la
situation des Congolais. Il faut
mettre l'accent sur l'amélioration
de la situation en matière de droits
de l'homme et être attentifs à cet
aspect dans le choix des projets
soutenus.
J'espère
que
le
Parlement pourra contrôler la
répartition des subsides.
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
8
Het incident is gesloten.
L'incident est clos.
04 Samengevoegde vragen van
- de heer Francis Van den Eynde aan de eerste minister, belast met de Coördinatie van het Migratie- en
asielbeleid, over "het incident dat de minister van Ontwikkelingssamenwerking met Israël veroorzaakt
heeft toen hij per se een bezoek aan de Gazastrook wou brengen" (nr. 18713)
- de heer Francis Van den Eynde aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "het incident
dat de minister van Ontwikkelingssamenwerking met Israël veroorzaakt heeft toen hij per se een
bezoek aan de Gazastrook wou brengen" (nr. 18714)
- mevrouw Karine Lalieux aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "zijn bezoek aan het
Midden-Oosten" (nr. 18783)
- de heer Wouter De Vriendt aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "het ontzeggen
van de toegang tot Gaza" (nr. 18888)
04 Questions jointes de
- M. Francis Van den Eynde au premier ministre, chargé de la Coordination de la Politique de migration
et d'asile, sur "l'incident que le ministre de la Coopération au développement a provoqué avec Israël
lorsqu'il a voulu à tout prix se rendre en visite dans la bande de Gaza" (n° 18713)
- M. Francis Van den Eynde au ministre de la Coopération au développement sur "l'incident que le
ministre de la Coopération au développement a provoqué avec Israël lorsqu'il a voulu à tout prix se
rendre en visite dans la bande de Gaza" (n° 18714)
- Mme Karine Lalieux au ministre de la Coopération au développement sur "sa visite au Proche-
Orient" (n° 18783)
- M. Wouter De Vriendt au ministre de la Coopération au développement sur "l'interdiction d'accès à la
bande de Gaza" (n° 18888)
04.01 Francis Van den Eynde (VB): Mijnheer de voorzitter, mijnheer
de minister, korte tijd geleden ging de Franse minister, de heer
Kouchner, naar Israel en wilde hij Gaza bezoeken, wat hem werd
geweigerd. Toen ging u naar hetzelfde land. Ik meen de redenering te
kunnen waarnemen dat als Frankrijk en Kouchner daar niet binnen
mochten, men zoiets niet zou lappen aan Michel. Helaas, men lapte
het wel aan Michel. Tot uw verbazing misschien, maar België woog
nog minder zwaar dan Frankrijk in deze zaak. Ik weet het niet, maar
misschien had u het tegenovergestelde verwacht.
Dat was de aanleiding tot een incident met kritiek op Israel en de
uitleg dat u daarheen ging om hulp te bieden aan de bevolking van de
Gazastrook, van wie het lot allesbehalve benijdenswaardig is, laten wij
dat maar bekennen.
Ik vraag mij eerst en vooral af, mijnheer de minister, waarom u zo
contradictorisch handelt. Wanneer een voormalig minister van
Buitenlandse Zaken van dit land, de heer De Gucht, in zijn
hoedanigheid van Europees commissaris kritiek durft uitoefenen op
Congo, met volledige steun van de Europese Commissie, dan doet
deze regering of haar neus bloedt. Wanneer die Europees
Commissaris wordt beloofd dat hij voortaan geen visum krijgt, dan
doet deze regering of haar neus bloedt. Meer zelfs, zij gaat dan wel
naar Congo, wat er dan natuurlijk op neerkomt dat zij Karel De Gucht
lekker voor schut zet. Dat is een eerste punt.
Ten tweede, ik hoor u en de regering in verband met Congo
regelmatig het idee verkondigen dat men diplomatie niet voert met de
grote trom en trompetgeschal, maar dat dit discreet en efficiënt moet
zijn. Ik heb niet de indruk dat uw optreden aan de rand van de
Gazastrook in overeenstemming is met dit principe. U zult mij dat
misschien kunnen verklaren, maar de logica is voor mij zoek.
04.01 Francis Van den Eynde
(VB): Dernièrement, le ministre
français, M. Kouchner, s'est vu
refuser l'accès à la bande de
Gaza. Peu de temps après, notre
ministre de la Coopération a
connu le même sort, ce qui a
donné lieu à un incident lors
duquel le ministre a critiqué Israël
et a souligné que sa mission était
purement humanitaire.
Tout comme dans le cas du
Congo,
un
commissaire
européen de nationalité belge se
voit explicitement refuser l'accès
au territoire, le gouvernement fait
comme si de rien n'était. Pourtant,
ces
derniers
temps,
le
gouvernement a régulièrement
souligné la nécessité de ne pas
faire de la diplomatie avec fracas.
Or je n'ai pas l'impression que
l'intervention du ministre à l'entrée
de Gaza soit en accord avec ce
principe.
Je suis par ailleurs étonné de
l'indignation sélective à l'égard
d'Israël. L'Égypte encercle tout
autant la région de Gaza et
construit même un mur souterrain
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
9
Ik moet eraan toevoegen dat ik ook verbaasd ben over het selectieve
van de ergernis over wat in de Gazastrook gebeurt. Het is tenslotte
niet alleen Israel, collega's, dat dit stuk land omsingelt en
onbereikbaar maakt; het Arabische Egypte doet precies hetzelfde. Die
mensen zijn nu zelfs een muur aan het bouwen onder de woestijn om
de fameuze tunnels onmogelijk te maken. Ik hoor daar heel weinig
over. Ik heb u niet horen zeggen dat u via Egypte naar de Gazastrook
zou gaan. Nochtans, men kan niet een beetje zwanger zijn; een
boycot is altijd een boycot. Egypte lijkt mij daar even fout in te zijn --
indien u die woorden zou willen gebruiken -- als Israel. Merkwaardig
genoeg -- en dat zal wel politiek correct zijn -- is er weinig kritiek op
Egypte.
Mijnheer de minister, mijn conclusie in deze zaak is dat u een prachtig
nummertje hebt opgevoerd om u hier te lande bekendheid te geven,
maar dat dit de Palestijnen geen jota vooruit heeft geholpen. Ik dacht
dat dit nochtans de oorspronkelijke bedoeling was.
afin d'empêcher le creusement de
tunnels. Ce fait n'attire toutefois
aucun commentaire, mais c'est
probablement dans un souci de
"correction politique".
Je pense simplement que le
ministre a voulu se rendre
populaire, ici en Belgique, en
faisant son petit numéro. Sa
réaction n'a pas fait avancer la
cause palestinienne d'un pouce,
alors que c'était, j'imagine, l'idée
de départ.
04.02 Karine Lalieux (PS): Monsieur le président, monsieur le
ministre, comme on vient de le rappeler, vous avez effectué une visite
de quatre jours au Proche-Orient, au Liban, en Palestine et en Israël.
J'aurais voulu avoir une discussion au sujet des diverses rencontres
que vous avez eues.
Plus particulièrement, quels sont les projets financiers, actuels et
futurs, de la Coopération au développement en Palestine et en Israël?
À la suite des entretiens que vous avez eus avec les hauts
responsables politiques palestiniens et israéliens, quelle est votre
appréciation quant à l'aboutissement du processus de paix? Peut-on
encore en parler?
Qu'en est-il de la situation économique et sociale à Gaza? Vous
auriez voulu la constater par vous-même. Votre demande était
légitime mais vous n'avez pu vous y rendre. Peut-être avez-vous eu
des échos particuliers à ce sujet quand vous étiez en Palestine?
Quelle est la suite diplomatique à ce refus de pouvoir rentrer à Gaza?
Par ailleurs, vous vous êtes rendu dans les camps de réfugiés
palestiniens au Liban. La Coopération au développement y finance un
hôpital dans le cadre d'un effort de reconstruction et de réhabilitation.
Les autorités locales ont regretté le retrait de notre hôpital militaire car
elles craignent qu'il faille un certain temps avant que le nouvel hôpital
soit opérationnel. Ils ont peur de ne plus avoir d'hôpitaux efficaces sur
place. Quand ce nouvel hôpital sera-t-il opérationnel? Où en sont les
travaux de réhabilitation?
Avez-vous également rendu visite à nos militaires belges à Tibnin?
Comment les Libanais évaluent-ils leur action?
04.02 Karine Lalieux (PS): Wat
zijn de huidige en toekomstige
financiële projecten van het
departement Ontwikkelingssamen-
werking in Palestina en Israël?
Hoeveel kans op slagen geeft u
het vredesproces? Is daar eigenlijk
nog sprake van?
Wat is de economische en sociale
situatie in de Gazastrook? U was
daar graag zelf poolshoogte gaan
nemen, maar u werd de toegang
ontzegd. Misschien heeft u ter
zake een en ander vernomen
tijdens uw verblijf in Palestina?
Welke
diplomatieke
gevolgen
worden er aan dat inreisverbod in
Gaza vastgeknoopt?
U
heeft
de
Palestijnse
vluchtelingenkampen in Libanon
bezocht.
Ontwikkelingssamen-
werking
financiert
er
een
ziekenhuis. De lokale overheden
betreurden
dat
ons
militair
hospitaal wordt opgedoekt, omdat
ze vrezen dat het een tijd kan
duren
voordat
het
nieuwe
hospitaal operationeel is. Wanneer
zal
het
nieuwe
hospitaal
bedrijfsklaar zijn? Hoe ver zijn de
renovatiewerken gevorderd?
Heeft u ook onze jongens in Tibnin
bezocht? Hoe evalueren de
Libanezen het werk van de
Belgische militairen aldaar?
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
10
04.03 Wouter De Vriendt (Ecolo-Groen!): Mijnheer de voorzitter,
mijnheer de minister, in een week waarin opnieuw bewijzen worden
aangedragen van het gebruik van fosforbommen door Israël tijdens
de inval in de Gazastrook, winnen onze vragen alleen maar aan
actualiteit.
Het werd door mijn collega's al gezegd: u mocht de Gazastrook niet
binnen. U hebt daarover ook gesprekken gehad, dacht ik, of u hebt
zich toch geïnformeerd over de reden waarom dat gebeurd is. Wat
waren de redenen die door de Israëlische autoriteiten werden
aangehaald? Wat is uw reactie daarop? U bent een gezagsdrager. U
bent de vertegenwoordiger van een staat en van een lidstaat van de
Europese Unie. Zowel ons land als de Europese Unie hebben tal van
projecten lopen. Wij financieren mee de wederopbouw in Gaza. Het is
voor onze fractie totaal onaanvaardbaar dat u de Gazastrook niet
binnen mocht. Wat was uw reactie daarop bij de Israëlische overheid?
Hebt u contact gehad met de Israëlische ambassadrice in ons land?
Een tweede aspect van mijn vraag betreft de huidige stand van zaken
in het conflict tussen Israël en Palestina. Eind januari werden opnieuw
een aantal forse verklaringen afgelegd door de Israëlische premier
Netanyahu. Verschillende door Israël bezette gebieden in Etzion, op
de Westelijke Jordaanoever, zouden voor altijd deel blijven uitmaken
van een Israëlische staat. Die uitspraken kwamen er in dezelfde
periode dat een Amerikaanse gezant tussen de Israëlische en
Palestijnse autoriteiten pendelde om het herstarten van de
vredesonderhandelingen, die nu toch al een tijdje stilliggen, te
bespreken. Om zijn woorden kracht bij te zetten plantte premier
Netanyahu een boom in Etzion. Hij verklaarde ook bomen te willen
planten in twee andere grote bezette gebieden, Ma'ale Adumim en
Ariel, nabij Jeruzalem. Dat zijn daden van een groot symbolisch
belang.
Wat is uw reactie hierop? Wat kunt u doen? Wat kan België doen om
een heropstart van de vredesonderhandelingen te bespoedigen?
Welke stappen hebt u al gezet of zult u zetten?
04.03 Wouter De Vriendt (Ecolo-
Groen!): À l'instar de tous les
autres États membres de l'Union
européenne, notre pays développe
des projets à Gaza et participe au
financement de la reconstruction
de la région. Je juge par
conséquent inadmissible que le
ministre n'ait pu accéder à Gaza.
Quelles ont été les raisons de ce
refus? Le ministre a-t-il eu à ce
sujet
des
contacts
avec
l'ambassadrice d'Israël dans notre
pays?
Le premier ministre israélien
Netanyahu a récemment déclaré
que plusieurs régions de la rive
occidentale
du
Jourdain
appartenaient pour toujours à
l'État d'Israël. Ces déclarations
sont intervenues au moment
même où l'émissaire itinérant de
l'ONU tentait de relancer les
négociations de paix. Pour étayer
ses propos, Netanyahu a planté un
arbre à Etzion et a annoncé son
intention d'en planter dans deux
autres territoires occupés.
Quelle est la réaction du ministre
face à ces agissements? Que peut
faire la Belgique pour relancer les
négociations de paix?
04.04 Charles Michel, ministre: Monsieur le président, chers
collègues, notre aide publique au développement en faveur de la
Palestine fut de 24,33 millions d'euros en 2008. Cela fait de la
Palestine le quatrième bénéficiaire de l'aide octroyée par la DGCD
en 2008.
Le Programme de Coopération 2008-2011, d'un montant de
50 millions d'euros, est centré sur deux secteurs prioritaires: d'une
part, l'éducation et, d'autre part, la gouvernance locale. Neuf projets
sont actuellement en cours d'exécution en Palestine pour un budget
total de 31,4 millions d'euros, principalement dans le domaine de la
santé et de l'éducation, comme la construction d'écoles en
Cisjordanie mais également à Gaza. Le programme d'appui au
développement local débutera en 2010.
04.04 Minister Charles Michel:
Onze officiële ontwikkelingshulp
aan Palestina bedroeg in 2008
24,33 miljoen
euro.
Daarmee
bekleedt Palestina de vierde plaats
in
de
rangschikking
van
begunstigde landen wat de in 2008
door DGOS toegekende steun
betreft.
Het
programma
2008-2011,
waarvoor 50 miljoen euro werd
uitgetrokken, is vooral gericht op
onderwijs en lokaal bestuur. Er
lopen momenteel negen projecten,
voor een totaal budget van
31,4 miljoen euro, vooral op het
vlak van gezondheidszorg en
onderwijs. Het steunprogramma
voor lokale ontwikkeling gaat in
2010 van start.
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
11
In mijn hoedanigheid van minister van Ontwikkelingssamenwerking
van een land dat tot de hulp aan Gaza bijdraagt, had mijn missie een
humanitair en ontwikkelingsdoel. Ik had namelijk de bedoeling een
stand van zaken te maken van de humanitaire situatie en van de hulp
die aan de Gazastrook wordt geleverd, alsook om de moeilijkheden
beter te begrijpen waarmee in Gaza actief zijnde organisaties worden
geconfronteerd.
De hulp van de Belgische ontwikkelingssamenwerking gebeurt onder
meer via humanitaire organisaties, te weten United Nations Relief and
Works Agency for palestine Refugees (UNRWA) en the Office for the
Coordination of Humanitarian Affairs ( OCHA).
Gedurende het bezoek in kwestie was er geen enkel contact met
Hamasleiders gepland.
Tijdens mijn ontmoeting met minister Ayalon heb ik het recht op
veiligheid van Israël herhaald. Mijn gesprekspartner betreurde de
problemen rond mijn bezoek aan Gaza. Voor Israël vertegenwoordigt
Hamas immers Iran en niet de Palestijnen. Minister Ayalon was van
mening dat elk bezoek van hoog niveau aan Gaza het risico loopt
door Hamas te worden gebruikt om haar legitimiteit te bevestigen.
Ik deel zijn analyse niet, vermits mijn missie in een strikt humanitair
kader plaatsvond en gepaard had kunnen gaan met een verklaring
die, conform het standpunt van de Europese Unie, had onderstreept
dat Hamas geen gesprekspartner voor mij is. Ik ben dus van plan de
kwestie tijdens de komende Europese Raad van ministers van
Ontwikkelingssamenwerking ter sprake te brengen.
Israël
is
geen
partnerland
van
de
Belgische
ontwikkelingssamenwerking. Ik heb evenwel besloten een budget vrij
te maken om acties te ondersteunen van Israëlische ngo's die met de
Palestijnse partners in Oost-Jeruzalem of op de Westelijke
Jordaanoever blijven samenwerken, om volkeren dichter bij elkaar te
brengen en samen aan de vrede te bouwen.
Je m'y suis rendu en tant que
ministre de la Coopération au
développement d'un pays qui
contribue à la reconstruction de
Gaza. Je m'y suis rendu à des fins
humanitaires
et
de
développement, avec l'intention de
faire le point sur la situation
humanitaire, sur l'aide apportée à
Gaza et sur les difficultés
rencontrées par les organisations
présentes
à
Gaza.
Aucune
rencontre avec les chefs du
Hamas n'était au programme.
J'ai réitéré auprès de M. Ayalon le
droit à la sécurité d'Israël et il a
déploré l'incident. Pour Israël, le
Hamas représente l'Iran et non les
Palestiniens. Selon Israël, chaque
visite de haut niveau à Gaza peut
être utilisée par le Hamas comme
opportunité de légitimisation. Je ne
partage pas cette analyse. J'ai à
présent l'intention d'examiner la
question lors du prochain Conseil
des ministres européens de la
Coopération au développement.
Israël n'est pas un pays partenaire
de
la
Coopération
au
développement
belge.
J'ai
néanmoins décidé de soutenir
quelques ONG israéliennes qui
collaborent avec des partenaires
palestiniens à Jérusalem-Est et en
Cisjordanie pour contribuer au
rapprochement des peuples.
Ma position sur les colonies israéliennes en territoire palestinien
rejoint bien entendu celle exprimée par l'Union européenne. Deux
cent soixante mille colons vivent aujourd'hui dans 121 colonies en
Cisjordanie, sans compter les 190 000 Israéliens qui habitent dans le
quartier est de Jérusalem.
Au regard du droit international, toutes les colonies en Cisjordanie et à
Jérusalem sont illégales. Je me positionne clairement en faveur de
toutes les forces vives oeuvrant à la paix et à la réconciliation. En ce
sens, les colonies constituent une entrave au processus de paix entre
Israël et la Palestine. La décision du premier ministre Netanyahu
d'appliquer un gel partiel sur la construction de nouvelles colonies
peut être considérée comme un pas dans la bonne direction.
Durant ma mission, j'ai plaidé pour un rôle politique renforcé de
l'Union européenne dans le cadre de ce conflit. En effet, l'Union
européenne est le premier partenaire économique d'Israël et le
premier bailleur de fonds de la Palestine. Il me semble que cette
Mijn standpunt over de Israëlische
economie
op
Palestijns
grondgebied sluit aan bij het
standpunt van de Europese Unie.
Momenteel leven er ongeveer
260 000
kolonisten
op
de
Westelijke
Jordaanoever,
de
190 000
Israëli's
in
Oost-
Jeruzalem niet meegerekend. Uit
het oogpunt van het internationaal
recht zijn alle nederzettingen op de
Westelijke Jordaanoever en in
Jeruzalem onwettig. Ze vormen
ook een hinderpaal in het
vredesproces. De beslissing van
eerste minister Netanyahu om de
bouw van nieuwe nederzettingen
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
12
position devrait nous permettre d'être beaucoup plus actifs au plan
politique. Ce point de vue est d'ailleurs largement partagé par le
premier ministre Fayad.
Lors de ma visite au Liban, j'ai pu constater l'avancée des projets
soutenus par la Belgique tant dans le camp de Nahr el-Bared qu'à
l'hôpital de Tibnine. J'ai également pu prendre connaissance des défis
qui subsistent et des difficultés auxquelles nos partenaires sont
confrontés.
Sur base de l'évaluation qui a été réalisée, j'ai décidé d'augmenter la
contribution de la Belgique aux ressources générales de l'UNRWA à
concurrence d'un million d'euros. À titre complémentaire, j'ai décidé
d'augmenter d'un million d'euros les moyens qui iront dorénavant vers
le déminage humanitaire. De manière systématique, mes
interlocuteurs m'ont confirmé l'évaluation très positive qu'ils faisaient
de la présence militaire belge. J'insiste sur la dimension de
complémentarité que nous recherchons avec la Défense nationale
puisque dès lors que les militaires belges réduiraient les effectifs en
termes de déminage militaire, la Coopération prendrait le relais avec
du déminage humanitaire au travers des organisations internationales
déjà présentes dans ce domaine.
S'agissant de la réhabilitation de l'hôpital de Tibnine, je vous confirme
que les travaux progressent. Ces travaux devraient être terminés
endéans les cinq ou six mois, donc dans le courant de l'été 2010. Une
soixantaine de médecins et 120 infirmières devraient y travailler. Par
rapport à la mission précédente que j'avais menée, il y a maintenant
un engagement du gouvernement libanais de prendre en charge le
fonctionnement de cet hôpital. Voici un an, des doutes existaient
encore quant à la question de savoir comment cet hôpital allait être
géré. Il fallait pouvoir garantir la durabilité de l'investissement réalisé
par la Belgique.
gedeeltelijk te bevriezen, kan
worden beschouwd als een stap in
de goede richting.
Tijdens mijn missie heb ik ervoor
gepleit dat de Europese Unie, die
de grootste economische partner
van
Israël
én de grootste
geldschieter van Palestina is, een
grotere politieke rol zou vervullen.
Eerste minister Fayad is het
grotendeels
eens
met
dat
standpunt.
Tijdens het bezoek aan Libanon
heb ik de vooruitgang van de
projecten
kunnen
vaststellen,
zowel in het kamp Nahr al-Brid
als in het hospitaal van Tibnin. Ik
werd eveneens geïnformeerd over
de moeilijkheden waarmee onze
partners te kampen hebben.
Er werd beslist de Belgische
bijdrage
aan
de
algemene
middelen
van
de
VN-
hulporganisatie UNRWA met een
miljoen
euro
te
verhogen.
Daarnaast heb ik beslist een
miljoen euro extra uit te trekken
voor
ontmijningsoperaties
om
humanitaire redenen.
Mijn
gesprekspartners
bevestigden dat ze de Belgische
militaire aanwezigheid zeer positief
beoordelen. Defensie en mijn
departement
proberen
complementair te werken: zodra
het aantal Belgische militairen zou
worden
verminderd,
zou
de
Belgische
Ontwikkelingssamenwerking
de
fakkel overnemen in het kader van
ontmijningsoperaties
om
humanitaire redenen.
De herstellingswerken aan het
hospitaal van Tibnin schieten op.
De werken zouden in de zomer
van 2010 gereed moeten zijn. De
Libanese regering heeft inmiddels
toegezegd de werking van het
hospitaal op zich te nemen, wat
een
garantie
is
voor
de
duurzaamheid van de Belgische
investeringen.
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
13
04.05 Francis Van den Eynde (VB): Mijnheer de voorzitter, de
minister heeft mij er zeker niet van overtuigd dat het hier niet ging om
een provocatie. Na het bezoek van Kouchner was het hetzelfde doen
het incident zoeken, niet meer of niet minder. Voor mijn part kunt u
zeggen dat u dat bewust hebt gedaan en kunt u dat verdedigen, maar
het is een incident zoeken.
Ten tweede, u hebt gezegd dat wij de "gouvernance locale"
subsidiëren. Neem mij niet kwalijk, maar de gouvernance locale in
Gaza is Hamas. Er bestaat geen ander bewind dan Hamas. U spreekt
over de scholen. Onderwijs is belangrijk en voor mijn part mag u daar
scholen financieren, maar wij weten ook dat scholen worden gebruikt
voor indoctrinatie. Het zou interessant zijn om dat te beklemtonen.
Ten slotte zegt u dat u daar naartoe ging om humanitaire redenen en
niet om Hamas te verdedigen. Dat is een interessante piste. Zult u
dan, bijvoorbeeld, in Colombia gaan kijken naar de situatie op
humanitair vlak in de streek die door de FARC wordt gecontroleerd?
Ik wens u dat niet toe, want ik denk dat u dan het lot van mevrouw
Betancourt zou delen. Zult u in Afghanistan gaan kijken naar de
humanitaire situatie van de mensen die in Taliban-gebieden leven? Ik
denk het niet. Het is hier doodgewoon politiek correct geworden om
Israël te plagen en u hebt daaraan meegedaan.
04.05 Francis Van den Eynde
(VB): Le ministre s'est rendu
coupable de provocation car il
savait déjà ce qui l'attendait après
la mésaventure de M. Kouchner.
Le
ministre
déclare
qu'il
subventionne la
'gouvernance
locale'. Il veut donc dire le Hamas.
Il fait également allusion aux
écoles, alors que nous savons
qu'elles sont utilisées comme
instruments d'endoctrinement.
Le ministre déclare également qu'il
s'est rendu sur place pour des
raisons humanitaires et non pas
pour soutenir le Hamas. Selon
moi, il est tout simplement devenu
politiquement
correct
de
stigmatiser Israël et tel était
l'objectif du ministre.
04.06 Karine Lalieux (PS): Je vous remercie pour votre réponse,
monsieur le ministre. Il n'appartient certainement pas à un pays tiers
de déterminer si vous pouvez vous rendre ou non dans un État qui
n'en est plus un, qui l'a été et qui le redeviendra peut-être un jour.
Vous avez raison d'évoquer ce point lors d'un Conseil des ministres
européens; j'espère que vous serez ferme. Cela fait en effet déjà
deux refus. J'imagine que la France soutiendra votre démarche. Il est
important de voir la situation humanitaire réelle dans la Bande de
Gaza.
J'apprécie aussi votre position quant aux colonies israéliennes. Il
faudrait que l'Europe parle de manière plus audible. Nous sommes un
partenaire économique important d'Israël. À travers des pressions
économiques, nous pouvons agir politiquement. L'Europe n'utilise pas
assez cet instrument et elle ne parle pas d'une même voix.
Conclusion, on ne l'entend pas au niveau diplomatique et
international.
Vous me rassurez au sujet du Liban. Il est important de poursuivre
notre travail dans un pays qui tente de se reconstruire et qui a
aujourd'hui enfin un gouvernement, de continuer le déminage. Si
l'armée ne le fait plus, un relais humanitaire est fondamental. Il faut
aussi que cet hôpital vive et survive. On sait que beaucoup
d'infirmières et de médecins libanais se forment en Europe: il est bon
qu'ils prennent le relais dans cette région.
04.06 Karine Lalieux (PS): Het
staat niet aan een derde land om
te beslissen of u al dan niet een
Staat mag bezoeken die er geen
meer is en er misschien ooit weer
een zal worden. U wil dat punt
aankaarten op een vergadering
van de Europese Raad van
ministers, en terecht; ik hoop dat u
zich zal laten gelden. Ik vermoed
dat Frankrijk uw demarche zal
steunen. Het is belangrijk dat we
ons een realistisch beeld kunnen
vormen
van de humanitaire
situatie in de Gazastrook.
Ik waardeer tevens uw standpunt
inzake
de
Israëlische
nederzettingen.
Door
economische druk uit te oefenen
kunnen we politiek handelen. De
EU bedient zich niet genoeg van
dat instrument, ze spreekt niet met
één stem en wordt op diplomatiek
en
internationaal
vlak
niet
gehoord.
U heeft me gerustgesteld over
Libanon.
Ons
werk
moet
voortgezet worden. Als het leger
dat niet meer doet, moeten de
humanitaire organisaties die taak
op zich nemen. Dat ziekenhuis
moet ook absoluut blijven bestaan.
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
14
Het is goed dat de Libanese
verpleegkundigen en artsen die in
Europa opgeleid worden, de fakkel
overnemen.
04.07 Wouter De Vriendt (Ecolo-Groen!): Mijnheer de voorzitter,
mijnheer de minister, ik dank u voor het antwoord en de interesse die
u betoont in de problematiek in Gaza. Ik waardeer uw intentie om een
bezoek aan Gaza te brengen, in tegenstelling tot de eerste spreker.
Als uw aandacht, in een tijd waarin tal van VN-rapporten en
mensenrechtenorganisaties wijzen op de grote onrechtvaardigheden
die zich daar afspelen en die al jaren voortduren, consequent is, dan
kunt u op de steun van mijn fractie rekenen.
Ik heb twee opmerkingen. Ten eerste, ik vind uw reactie op het
verbod op toegang nogal minnetjes. Ik vind dat u zich daarbij nogal
gemakkelijk neerlegt. Ik had gehoopt op een formeel diplomatiek
protest. De arrogantie van de Israëlische autoriteiten kan immers niet
door de beugel. Ik vind uw reactie nogal lauw.
Ten tweede, u verwijst naar het Europese standpunt over de
nederzettingenpolitiek. Het Europese standpunt is wat het is, maar ik
verwacht van België een voortrekkersrol ter zake. Ik zal er waakzaam
op toekijken, want ik zou niet willen dat er een parallel komt met de
Congopolitiek, waarbij al te minzaam wordt toegekeken op de
mensenrechtenschendingen.
Ik hoop dat dit niet de nieuwe lijn van Vanackere is. Ik hoop dat deze
regering zich daar niet achter zal scharen en dat u dat ook niet doet.
Ik zal waakzaam blijven op het beleid met betrekking tot Israël en
Palestina van deze regering, net zoals ik dat ook doe voor het
Congobeleid.
04.07 Wouter De Vriendt (Ecolo-
Groen!): Je salue l'intention du
ministre de se rendre à Gaza. Sa
réaction à l'interdiction de voyager
est néanmoins assez molle.
J'espérais
une
protestation
diplomatique officielle. Pour le
reste, la position européenne sur
la politique de colonisation est ce
qu'elle est, mais j'attends de la
Belgique qu'elle joue un rôle
moteur dans ce domaine. Je ne
voudrais pas qu'on trace un
parallèle avec la politique que
nous menons au Congo où les
violations des droits de l'homme
sont observées avec bienveillance.
J'espère que ce n'est pas là la
nouvelle ligne Vanackere.
Het incident is gesloten.
L'incident est clos.
05 Samengevoegde vragen van
- de heer Wouter De Vriendt aan de vice-eerste minister en minister van Buitenlandse Zaken en
Institutionele Hervormingen over "het resultaat van de buitengewone vergadering van de Europese
Raad" (nr. 18492)
- de heer Xavier Baeselen aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "de noodhulp en de
hulp voor de wederopbouw in Haïti" (nr. 18580)
- mevrouw Martine De Maght aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "de terugtrekking
van Broederlijk Delen uit Haïti" (nr. 18757)
- de heer Georges Dallemagne aan de minister van Ontwikkelingssamenwerking over "de Belgische
bijdrage aan de wederopbouw van Haïti" (nr. 19032)
05 Questions jointes de
- M. Wouter De Vriendt au vice-premier ministre et ministre des Affaires étrangères et des Réformes
institutionnelles sur "le résultat de la réunion extraordinaire du Conseil européen" (n° 18492)
- M. Xavier Baeselen au ministre de la Coopération au développement sur "l'aide d'urgence et l'aide à
la reconstruction à Haïti" (n° 18580)
- Mme Martine De Maght au ministre de la Coopération au développement sur "le retrait de Haïti de
l'association 'Broederlijk Delen'" (n° 18757)
- M. Georges Dallemagne au ministre de la Coopération au développement sur "la contribution belge à
la reconstruction de Haïti" (n° 19032)
05.01 Wouter De Vriendt (Ecolo-Groen!): Mijnheer de minister, ik 05.01 Wouter De Vriendt (Ecolo-
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
15
heb een vraag over de stand van zaken aangaande de Europese hulp
voor Haïti.
Op 25 januari heeft de Europese Raad een positief antwoord gegeven
op de vraag van de VN om een gecoördineerde actie op te zetten om
in Haïti hulp te bieden. De Europese Unie heeft zich ertoe verbonden
expertise en materiaal ter beschikking te stellen om de wegen
berijdbaar te maken, de maritieme logistieke capaciteit te verzorgen
en ten minste 300 politiemensen te sturen om de operatie-
MINUSTAH te versterken.
In welke mate heeft België zich geëngageerd om bij te dragen aan elk
van die vragen van de VN? Er zijn problemen inzake de coördinatie
van de hulp. Kunt u daarover wat toelichting geven? Ik meen dat het
nodig is dat wij de tweede fase ingaan, voorbij de noodhulp op weg
naar de wederopbouw. Er zijn heel wat structurele maatregelen nodig,
zoals schuldkwijtschelding. Wij hebben daarover al een debat
gevoerd, maar ik zou het appreciëren als u nogmaals daarop ingaat.
Groen!): Le 25 janvier dernier, le
Conseil
européen
a
réagi
favorablement à la demande des
Nations Unies de mettre sur pied
une action coordonnée pour Haïti.
L'Union européenne s'est engagée
à fournir l'expertise et le matériel
pour remettre en état les routes, à
assurer la capacité logistique
maritime et à envoyer au minimum
300 agents de police pour
renforcer l'opération MINUSTAH.
Dans quelle mesure la Belgique
contribuera-t-elle à cette action?
Le ministre pourrait-il apporter des
précisions en ce qui concerne les
problèmes de la coordination de
l'aide? Peut-il répondre à la
demande de l'annulation de
dettes?
05.02 Xavier Baeselen (MR): Monsieur le président, monsieur le
ministre, je ne vais pas être très long. Cette thématique est en effet
déjà revenue à plusieurs reprises en séance plénière.
Je voudrais refaire le point quant à la hauteur de l'aide militaire
qu'apportait la Belgique dans la phase d'urgence et dans la phase de
reconstruction.
Qu'en est-il de l'idée de la mise en place d'une force civile
d'intervention européenne pour apporter une aide concrète dans le
monde lorsque des catastrophes surviennent? Avec M. Dallemagne
et les collègues qui souhaiteront la cosigner, nous allons déposer une
proposition de résolution tout prochainement. S'agit-il d'un dossier que
vous souhaitez porter au niveau du débat européen à l'occasion - ou
même avant - de la présidence belge de l'Union?
Pouvez-vous confirmer les montants qui ont été dégagés par la
Belgique pour l'aide d'urgence et les montants qui seront
potentiellement disponibles pour la reconstruction lors de la
conférence internationale prévue sur le sujet?
05.02 Xavier Baeselen (MR):
Hoe staat het met het voorstel
voor een Europese burgerlijke
interventiemacht die steun zou
bieden in geval van rampen? Wij
zullen een voorstel van resolutie in
die
zin
indienen,
dat
medeondertekend zal worden door
de heer Dallemagne en nog
andere collega's. Zal u dit dossier
op
het
Europese
niveau
aankaarten in het kader van het
Belgische
EU-voorzitterschap?
Welke bedragen heeft België naar
aanleiding van de internationale
donorconferentie uitgetrokken voor
noodhulp
en
voor
de
wederopbouw?
05.03 Georges Dallemagne (cdH): Monsieur le président, monsieur
le ministre, en complément des questions posées par mes collègues,
je voudrais connaître les montants dédicacés à la reconstruction.
De quelle manière et dans quels secteurs ces montants seront-ils
dépensés?
Avec quels opérateurs? Fera-t-on appel à des opérateurs de la
coopération bilatérale, multilatérale ou des ONG?
Quel sera le timing? Il faudra faire des efforts dans le domaine de la
reconstruction étant donné la situation dramatique que connaît la
population locale.
Quels seront les mécanismes de coopération européens et
05.03 Georges Dallemagne
(cdH): Welke bedragen werden er
uitgetrokken
voor
de
wederopbouw? Op welke manier
en in welke sectoren zal dat geld
worden uitgegeven? Met welke
operatoren? Welk tijdpad zal er
worden gevolgd, gelet op de
rampzalige situatie voor de lokale
bevolking? Welke Europese en
internationale
samenwerkings-
mechanismen zullen er worden
ingesteld?
De Belgische inspanningen in Haïti
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
16
internationaux?
Je milite pour que tous les efforts que déploie la Belgique à Haïti
disposent d'une base solide sur le plan structurel et légal. Il y a
quelques jours, je vous posais la question de l'intégration éventuelle
d'Haïti dans le Fonds de sécurité alimentaire. Certains collègues ne
souhaitent pas qu'on clôture cette discussion car il s'agit d'une
initiative parlementaire. Si cette piste s'avère difficile, je m'interroge
sur la possibilité de réintégrer Haïti dans la liste des pays de
concentration de la Belgique.
Je rappelle qu'Haïti était un partenaire de la Belgique en matière de
coopération et qu'il est toujours partenaire de la Communauté
Wallonie-Bruxelles. Nous y avons beaucoup d'expertise. Ce pays
méritera des efforts sur le très long terme. Ce pays a un profil
classique pour notre coopération. Il répond à tous les indicateurs.
Le premier ministre me répondait, il y a quelques jours, qu'il ne fallait
pas trop se disperser mais cela reste un pays de dix millions
d'habitants et de taille modeste.
Monsieur le ministre, vous avez décidé de faire des efforts
substantiels et je vous en félicite. Je trouve qu'il serait intéressant de
placer tout cela sur des bases solides aux plans structurel et légal.
moeten op een solide, structurele
en wettelijke grondslag stoelen.
Men heeft het gehad over de
mogelijkheid om Haïti weer op te
nemen
in het Fonds voor
voedselzekerheid of in de lijst van
concentratielanden
van
de
Belgische
ontwikkelingssamen-
werking. Haïti was vroeger een
partnerland van België op het
gebied van ontwikkelingssamen-
werking en is nog altijd een
partnerland van de Communauté
Wallonie-Bruxelles.
Mijnheer de minister, u heeft
beslist om grote inspanningen te
leveren en ik feliciteer u daarvoor,
maar een en ander moet berusten
op solide structurele en wettelijke
grondslagen.
05.04 Minister Charles Michel: Mijnheer de voorzitter, de context van
de interventie in Haïti is evenwel buitengewoon in die zin dat de
regering en de staatsstructuren van Haïti rechtstreeks en heel hard
getroffen werden door deze aardbeving. Normaliter is de lokale
regering het best in staat de noden te bepalen na dergelijke
catastrofe. Ook waren de communicatiekanalen grotendeels
onbruikbaar ten gevolge van de aardbeving. Om deze redenen was
het zeer moeilijk om een stand van zaken ter plaatse te bekomen en
dus ook om de noden te bepalen van de Haïtiaanse bevolking.
Overigens wordt de Flash Appeal van de Verenigde Naties pas
vrijdagavond gepubliceerd.
05.04 Charles Michel, ministre:
Le contexte de l'intervention à
Haïti était exceptionnel étant
donné que les structures étatiques
de Haïti avaient été directement
touchées. Comme les canaux de
communication étaient également
en grande partie inutilisables, il
était difficile de dresser un bilan de
la situation et de déterminer les
besoins précis de la population.
Par ailleurs, le Flash Appeal des
Nations Unies n'a été publié que
vendredi soir.
En réponse aux questions de MM. Baeselen et De Vriendt, je vous
informe que cette réunion européenne a permis de confirmer le
montant total des engagements dans le cadre de l'aide d'urgence à
apporter à Haïti. L'apport de la Commission porte sur 130 millions
d'euros (30 millions pour l'assistance humanitaire, 100 millions pour la
reconstruction des infrastructures gouvernementales) et 200 millions
pour la reconstruction du pays. Quant aux États membres, leur
participation s'élève à 92 millions d'euros, soit un total d'environ
400 millions représentant plus de la moitié du Flash Appeal de l'ONU.
En ce qui concerne la proposition belge, les ministres européens ont
convenu d'examiner la manière d'améliorer la coordination
européenne dans la gestion civile et humanitaire des crises. Nous
plaidons avec plusieurs parlementaires en faveur d'un Euro-Fast, un
mécanisme européen du type B-Fast. J'ai eu l'occasion au Conseil
européen de plaider ardemment en ce sens, lors de très nombreux
contacts informels préalables avec les grands pays. Ma conviction est
que cette idée progresse favorablement. Le président du Conseil
Op de Europese bijeenkomst kon
het
totaalbedrag
van
de
verbintenissen inzake noodhulp
voor Haïti worden bevestigd. De
Commissie
draagt
bij
voor
130 miljoen euro, waarvan 30 voor
humanitaire hulp en 100 voor de
wederopbouw
van
de
overheidsinfrastructuur. Er wordt
ook 200 miljoen euro uitgetrokken
voor de wederopbouw van het
land op lange termijn. Het aandeel
van
de
lidstaten
bedraagt
92 miljoen euro. In totaal gaat het
dus om 400 miljoen euro, d.i. meer
dan de helft van wat er in de Flash
Appeal
van de VN wordt gevraagd.
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
17
européen s'est publiquement exprimé en faveur de cette idée.
Plusieurs grands pays européens ont également rejoint la proposition,
même si, ne nous leurrons pas, il reste quelques réticences, soit pour
des raisons idéologiques, soit pour d'autres raisons, sur ce terrain
dans le chef d'un certain nombre de pays européens.
De
EU-ministers
zijn
overeengekomen om na te gaan
hoe de EU-coördinatie op het vlak
van
civiel
en
humanitair
crisisbeheer
kan
worden
verbeterd. Wij pleiten voor de
oprichting van een Euro-Fast (een
Europees mechanisme naar het
voorbeeld van B-Fast). Dat idee
vond alvast een genegen oor bij
de voorzitter van de Europese
Raad, en verscheidene grote
Europese landen hebben zich bij
dat voorstel aangesloten, ook al
heeft een aantal onder hen nog
bedenkingen.
Wat de vragen van de heer De Vriendt en Dallemagne betreft omtrent
de coördinatie op het terrein, kan ik antwoorden dat traditioneel de
VN, in samenwerking met de nationale overheid, instaan voor de
coördinatie op het domein van de humanitaire hulp. Dit heeft de VN
op het terrein ook gedaan, ondanks het feit dat haar personeel
rechtstreeks getroffen werd, zoals u weten.
In de eerste uren na de aardbeving heeft de MINUSTAH een centrum
voor de coördinatie van de operaties opgezet nabij de luchthaven en
vijf clusters humanitaire hulp werden gemobiliseerd. Er vonden
dagelijks twee coördinatievergaderingen plaats.
C'est traditionnellement l'ONU qui
se charge de la coordination de
l'aide humanitaire en coopération
avec le gouvernement national.
C'est ce que l'ONU a également
fait en l'occurrence, même si son
personnel a été directement
victime des événements. La
MINUSTAH a installé un centre de
coordination
à
proximité
de
l'aéroport et a mobilisé cinq
clusters d'aide humanitaire. Deux
réunions de coordination étaient
organisées quotidiennement.
MM. Baeselen et Dallemagne souhaitent également connaître le détail
des contributions belges en termes de moyens humains, matériels et
financiers.
D'abord, pour ce qui concerne B-Fast, 60 personnes (experts en
recherche et en sauvetage, experts médicaux) ont été mobilisées. À
partir du 3 février, l'équipe médicale B-Fast sera réduite et sera
intégrée dans l'hôpital de référence de la Croix-Rouge allemande.
Pour le volet B-Fast matériel, hôpital de campagne, station
d'épuration des eaux et des biens de première nécessité ont été et
sont mobilisés.
Le fonds de réaction rapide SFERA, qui dépend de la FAO, a été
mobilisé à raison de 350 000 euros. Cela porte essentiellement sur
des réhabilitations des systèmes agricoles; comme nous assisterons
à des flux massifs de populations qui se dirigeront vers les
campagnes, il est important de renforcer les structures locales sur le
plan agricole. Une somme de un million d'euros a été débloquée pour
le PAM (aide alimentaire); 600 000 euros sont attribués à l'UNICEF
pour la protection des enfants (la question des orphelins sera
importante); 500 000 euros pour la Croix-Rouge de Belgique (biens
de première nécessité pour 20 000 familles); 500 000 euros pour
Oxfam afin de répondre à des aides d'urgence; 500 000 euros pour la
Croix-Rouge comme contribution à l'hôpital de référence de la Croix-
Rouge allemande à laquelle est intégrée l'équipe B-Fast; enfin, pour
België
draagt
de
volgende
menselijke, materiële en financiële
middelen bij: in het kader van B-
Fast werden er 60 deskundigen
ingezet
(voor
zoek-
en
reddingsoperaties, en medische
experts). Vanaf 3 februari wordt
het medische team ingekrompen
en opgenomen in het hospitaal
van het Duitse Rode Kruis. Wat de
materiële middelen betreft, werden
er
een
veldhospitaal,
een
waterzuiveringsstation
en
goederen om te voorzien in
primaire
levensbehoeften
geleverd.
Het Special Fund for Emergency
and Rehabilitation Activities, dat
vooral gericht is op het herstel van
de landbouwactiviteiten, draagt bij
voor 350 000 euro. Voorts ging er
1 miljoen euro naar het WVP
(voedselhulp), 600 000 euro naar
het
VN-kinderfonds
UNICEF,
500 000 euro naar het Belgische
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
18
le CERF, mécanisme de réponse rapide d'OCHA des Nations unies,
6 millions d'euros, mais non affectés spécifiquement pour Haïti.
OCHA a déjà débloqué plus de 25 millions de dollars sur ce fonds.
Rode Kruis, 500 000 euro naar
Oxfam en 500 000 euro naar het
Duitse
Rode
Kruishospitaal,
waarin B-Fast wordt opgenomen.
Daarnaast
werd
aan
CERF
(Central Emergency Response
Fund) een bedrag van 6 miljoen
euro toegekend, dat echter niet
specifiek voor Haïti is bestemd.
Mijnheer De Vriendt, het is eveneens van cruciaal belang dat België
Haïti op het vlak van de heropbouw kan ondersteunen. Een
donorconferentie zal in maart plaatsvinden op de hoofdzetel van de
VN in New York. Een raming van de noden zal beschikbaar zijn. De
donorlanden zullen in staat zijn om hun engagement op middellange
en lange termijn te bevestigen.
Il est en outre très important que la
Belgique puisse participer à la
reconstruction de Haïti. Une
conférence des donateurs est
prévue au mois de mars, au siège
des Nations unies à New York.
L'on
disposera
alors
d'une
estimation des besoins et les pays
donateurs pourront confirmer leur
engagement à moyen et à long
terme.
Pour être précis, j'ajoute qu'une équipe d'experts européens, parmi
laquelle un représentant belge, est actuellement sur place pour
déterminer l'étendue des besoins et permettre aux pays européens, y
compris la Belgique, de prendre une attitude de la manière la plus
informée possible au moment de cette conférence qui interviendra au
mois de mars à New York.
Monsieur Dallemagne, pour ce qui est de votre question, je veux
distinguer les choses mais, peut-être, n'ai-je pas bien compris le sens
de votre propos. S'agissant du Fonds belge de survie, je n'ai
évidemment aucune objection à ce que Haïti puisse être pris en
considération. Cette proposition me paraît intéressante. S'agissant,
par contre, de faire d'Haïti un pays partenaire pour la coopération
bilatérale, je n'y suis pas favorable. En effet, de très nombreux
acteurs multilatéraux et bilatéraux sont déjà présents en Haïti.
La question de la coordination est une question-clé pour la
reconstruction du pays. Voici plusieurs années, le parlement fédéral a
choisi de stopper la coopération bilatérale avec Haïti. Je pense
toutefois que nous pouvons être extrêmement solidaires. Nous
l'avons d'ailleurs montré dans le cadre de l'aide d'urgence. Nous
pouvons également l'être pour la reconstruction en utilisant des
canaux déjà existants pour "upgrader" des efforts. Je pense
notamment à cet hôpital allemand. Par le biais de la Croix-Rouge, on
décide de financer un hôpital de référence allemand et d'apporter des
ressources belges en moyens tant humains que matériels. On donne
ainsi à cet hôpital la capacité de répondre à la demande de manière
forte, plus forte que ce qu'on ne pourrait faire seul. Je pense
personnellement qu'il faut privilégier ce type de piste.
Organiser une présence belge à travers une antenne de la DGCD ou
à travers quelques experts de la coopération technique belge ne
rendra pas, selon moi, la reconstruction plus optimale ou plus
efficace. Il faut s'interroger sur les moyens financiers que la Belgique
est prête à mobiliser sur le plan de la solidarité. Sur le plan du
principe, nous serons présents à Haïti sur le moyen et le long terme.
Een
team
van
Europese
deskundigen (onder wie een Belg)
is ter plaatse om de noden te
bepalen en de Europese landen
met
het
oog
op
de
donorconferentie in maart in New
York
zo goed
mogelijk
te
informeren.
Ik heb er geen bezwaar tegen dat
men voor Haïti eventueel een
beroep zou doen op het Belgisch
Overlevingsfonds, maar ik ben er
geen voorstander van om van dat
land een partnerland van de
bilaterale samenwerking te maken,
omdat er al veel actoren aanwezig
zijn.
Coördinatie is een belangrijk
probleem bij de wederopbouw van
het land. Enkele jaren geleden
hebben we beslist de bilaterale
samenwerking met Haïti stop te
zetten, maar we kunnen ook
solidair zijn door een beroep te
doen op bestaande kanalen, zoals
het Duitse hospitaal. We zullen dit
referentieziekenhuis
financieren
via het Rode Kruis en er middelen
(mensen en materiaal) voor ter
beschikking stellen, waardoor het
beter
aan
de
noden
zal
beantwoorden dan wanneer we
alleen zouden handelen. We
moeten de voorkeur geven aan
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
19
Il faut également se poser la question de savoir quels sont les canaux
internationaux via les Nations unies ou les partenaires bilatéraux
européens. Je suis partisan de faire de la coopération déléguée en
Haïti et de voir avec les partenaires, qui ont une expertise et une
coopération technique sur le terrain depuis des années, comment on
peut "upgrader" des projets en mobilisant des moyens, sans
reconstruire une logique administrative. Je rappelle qu'à chaque fois
qu'il y a des partenariats bilatéraux, on vient avec nos propres
procédures, notre propre loi de 1999 sur la Coopération au
développement et nos propres contraintes. Je pense, au contraire,
que nous avons besoin d'acteurs qui définissent des priorités pour
plus d'efficacité. Dans le budget de l'État belge, nous pouvons
mobiliser les moyens et choisir, après un débat parlementaire qui, j'en
suis certain, aura lieu, quels sont les canaux les plus judicieux: les
grandes ONG, les canaux multilatéraux et même les pays, et en
particulier les pays européens, dans le cadre du Code de bonne
conduite européen. Mettons-le en oeuvre! La France est un pays très
présent en Haïti avec lequel nous avons réagi, dans l'urgence, sur
certains sujets. On peut encore l'envisager pour l'avenir, me semble-t-
il.
een dergelijke benadering.
Het is niet omdat ons land met een
hulppost van DGOS of een team
experts van BTC aanwezig zou
zijn dat de wederopbouw optimaler
of efficiënter zou verlopen. We
moeten
afwegen
hoeveel
financiële
middelen
we
ter
beschikking willen stellen.
Ik ben voorstander van een
gedelegeerde samenwerking in
Haïti, samen met de partners die
over expertise op het terrein
beschikken, maar zonder daar een
hele administratie voor op te
zetten.
Anders
zouden
we
rekening moeten houden met onze
procedures, onze wet van 1999
betreffende
de
ontwikkelings-
samenwerking
en
onze
reglementaire beperkingen. In de
Rijksbegroting kunnen we de
meest geschikte kanalen kiezen:
grote ngo's, multilaterale kanalen
of individuele landen, in het
bijzonder in het kader van de
Europese gedragscode. Frankrijk
is zeer actief in Haïti en wij kunnen
ons bij de acties van dat land
aansluiten.
05.05 Wouter De Vriendt (Ecolo-Groen!): Mijnheer de voorzitter,
mijnheer de minister, dank u voor dit uitgebreid antwoord. De
Belgische regering heeft de nodige inspanningen geleverd inzake
noodhulp. Onze fractie heeft dat al herhaaldelijk gezegd. Ons land zal
daar nog lange tijd aanwezig moeten blijven bij de tweede fase van de
wederopbouw.
Misschien kan een voorbeeld worden genomen aan de inspanningen
die zijn gebeurd ten tijde van de tsunami, in december 2004. Ook toen
heeft België zich geëngageerd voor de tweede fase van de
wederopbouw. Als ik me niet vergis, zijn we daar zeker nog een half
jaar actief gebleven met een aantal militaire vrijwilligers en
genietroepen, om aan de wederopbouw te werken, maar dan
structureel.
Het debat over Haïti is al gevoerd. Hier en daar, onder andere op mijn
initiatief, kwamen de thema's van schuldkwijtschelding en eerlijke
handelsrelaties ter sprake. Die thema's vindt u als liberaal misschien
wat minder aangenaam, maar ik hoop dat u toch ook realist bent. Uw
collega Didier Reynders is zeer goed geplaatst om daarvoor te
pleiten. Haïti heeft op dit moment 619 miljoen euro schulden aan de
internationale gemeenschap. De beste manier om het land kansen te
geven is om een schuldkwijtschelding door te voeren.
Ten tweede zijn er de handelsrelaties. Het kan niet dat het IMF Haïti
05.05 Wouter De Vriendt (Ecolo-
Groen!): Le gouvernement belge a
déjà fourni de gros efforts dans le
domaine de l'aide urgente mais il
faudra aussi que nous soyons
présents et que nous offrions notre
aide à plus long terme, comme au
moment du tsunami en décembre
2004.
Haïti a une dette de 619 millions
d'euros
vis-à-vis
de
la
communauté
internationale.
Il
faudrait l'annuler pour lui permettre
de renaître de ses cendres. Est-il
tolérable que, sur injonction du
FMI, Haïti doive baisser ses droits
à l'importation sur le riz, par
exemple, ce qui entraîne un
effondrement
de
sa
propre
production de riz. Aussi, je
demande au gouvernement de
veiller à ce que ses relations
commerciales avec Haïti soient
plus honnêtes.
02/02/2010
CRIV 52
COM 772
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
20
verplicht de importtarieven te laten zakken, zodat de eigen lokale
markt wordt overspoeld door goedkope rijst uit het buitenland. Die
essentiële problemen moeten worden aangepakt om het land
structurele kansen op ontwikkeling te geven. Ik vraag de Belgische
regering daar toch ook werk van te maken.
05.06 Xavier Baeselen (MR): Monsieur le ministre, nous pouvons
nous réjouir des montants importants débloqués au niveau européen
dans son ensemble. Je partage entièrement l'analyse du ministre par
rapport à la problématique de l'extension de la liste des pays
partenaires. L'objectif essentiel doit être de pouvoir continuer à
témoigner notre solidarité belge et européenne à Haïti. C'est ce qui se
fait aujourd'hui sur place. Nous ne connaissons pas encore
actuellement le chiffre relatif à la reconstruction éventuellement
décidé lors de la conférence internationale pour la reconstruction.
Le premier ministre interrogé il y a une ou deux semaines avait
signalé que la Belgique était prête à y participer, mais je suppose que
nous n'avons pas fixé les montants. Cela dépendra de cette
conférence. Par ailleurs, je vous encourage vivement à intervenir sur
ce formidable dossier que constitue l'Euro-Fast. Il s'agira d'un beau
défi à concrétiser dans le cadre de notre présidence belge, même si
la constitution de ce dossier est déjà entamée.
05.06 Xavier Baeselen (MR): Het
verheugt me dat er op Europees
niveau
aanzienlijke
bedragen
worden uitgetrokken. We weten
nog niet welk bedrag er voor de
wederopbouw
zal
worden
toegezegd tijdens de internationale
conferentie, maar de eerste
minister heeft al aangegeven dat
België bereid is bij te dragen.
Voorst wil ik u ten zeerste
aanmoedigen werk te maken van
het EURO-Fast-dossier. Dat is een
prachtige uitdaging voor ons
voorzitterschap.
05.07 Georges Dallemagne (cdH): Monsieur le ministre, je vous
remercie pour les quelques bonnes nouvelles que vous nous
communiquez. Je me réjouis de constater que ce débat que j'avais
porté au début de cette catastrophe sur la mise en place de casques
blancs, Euro-Fast, un corps de secours civil européen, progresse et
que vous le relayiez auprès des sphères adéquates.
L'Europe, chaque État de son côté, ne peut plus se contenter
d'envoyer des aides sans même connaître celles décidées par les
États voisins. Les télévisions européennes diffusent des images
parfois très belles, mais l'aide à la population n'en est pas pour autant
suffisamment efficace. Elle le serait davantage (avec un nombre plus
élevé de personnes sauvées) si le dispositif en question était mis en
place.
En ce qui concerne l'aide belge, j'ai compris que 15 à 20 millions
d'euros avaient déjà été identifiés. J'imagine que vous le confirmerez
dans les prochains jours, avant la conférence de mars.
Pour ce qui concerne la liste des pays de concentration, j'entends
votre argumentaire. Il faut veiller à mettre en oeuvre le code de bonne
conduite européen. J'entends aussi votre ouverture quant aux
possibilités d'intégrer Haïti dans le cadre du Fonds belge de sécurité
alimentaire.
Bien entendu, il convient de vérifier si les critères sont remplis. Mais je
considère comme une anomalie depuis le départ de ne pas avoir
inclus Haïti dans cette liste. Tous les instruments classiques de la
coopération s'adressent normalement aux pays ACP. Bizarrement, le
fonds de survie ne concerne que ceux de l'Afrique subsaharienne, qui
totalise 600 millions d'habitants tandis que Haïti en compte 10. Cela
ne changerait pas grand chose que d'inclure Haïti dans cette liste. En
tout cas, ce serait un signal important de la Belgique, qui démontrerait
ainsi sa volonté de participer à l'effort de reconstruction.
05.07 Georges Dallemagne
(cdH): Het verheugt me dat Euro-
Fast ingang vindt. Wat de lijst van
de
concentratielanden betreft,
begrijp ik uw argumenten. Ik heb
ook begrepen dat u openstaat
voor de mogelijkheid om Haïti aan
de lijst van het Belgisch Fonds
voor Voedselzekerheid toe te
voegen.
Het is onbegrijpelijk dat Haïti niet
op die lijst wordt geplaatst. De
klassieke
ontwikkelingssamen-
werkingsinstrumenten zijn normaal
gezien bestemd voor de ACS-
landen. Het Overlevingsfonds is
enkel gericht op de landen ten
zuiden van de Sahara, met een
totale bevolking van 600 miljoen
inwoners, terwijl Haïti slechts tien
miljoen inwoners telt. Haïti aan die
lijst toevoegen zou dus het verschil
niet
maken,
maar
daarmee
zouden we wel onze bereidheid
tonen om mee te werken aan de
heropbouw, die tien tot vijftien jaar
zal duren.
CRIV 52
COM 772
02/02/2010
KAMER
-4
E ZITTING VAN DE
52
E ZITTINGSPERIODE
2009
2010
CHAMBRE
-4
E SESSION DE LA
52
E LEGISLATURE
21
Ce sont des années, voire des décennies qui seront nécessaires pour
y parvenir. J'ai en mémoire le nom de certaines capitales, comme
Managua, qui ont été dévastées par des tremblements de terre. Vingt-
cinq ans après, les stigmates sont toujours visibles. Dès lors, si nous
voulons vraiment intervenir sérieusement, il faut se dire que cela
prendra 10 à 15 ans d'efforts.
De voorzitter: Collega De Vriendt wil nog even reageren op uw repliek, mijnheer de minister.
05.08 Wouter De Vriendt (Ecolo-Groen!): Mijnheer de minister, wij
kijken uiteraard uit naar de resultaten inzake kwijtschelding, maar mijn
vraag naar eerlijkere handelsrelaties blijft open. Waakzaamheid is
echt wel nodig, want het IMF heeft een nieuwe lening aangeboden
aan Haïti en heeft daaraan onmiddellijk ook voorwaarden gekoppeld
die structurele toekomstkansen inzake de ontwikkeling van de
plaatselijke economie hypothekeren.
Ik denk dat op beide domeinen actie nodig is: schuldkwijtschelding en
een herstructurering van de handelsrelaties.
05.08 Wouter De Vriendt (Ecolo-
Groen!): Si le ministre ne répond
pas à ma question concernant la
nécessité d'entretenir des relations
commerciales plus honnêtes avec
Haïti, c'est surtout parce qu'outre
une annulation de la dette
haïtienne, une restructuration de
ces relations s'impose vraiment.
Het incident is gesloten.
L'incident est clos.
De voorzitter: Ik dank de minister en de collega's voor het vlotte verloop van de vergadering.
De openbare commissievergadering wordt gesloten om 11.55 uur.
La réunion publique de commission est levée à 11.55 heures.